خبرگزاری مهر – گروه استان ها: فصل برداشت خرما در بم فرا رسیده؛ محصولی که با دستان پینه بسته و در گرمای طاقتفرسای ۵۰ درجه از نخلها چیده میشود، اما در حالی که قیمت مصوب هر کیلو خرمای مضافتی بم ۳۴۰ هزار تومان تعیین شده، نخل داران بمی محصول درجه یک خود را با نرخ ۵۵ تا ۷۰ هزار تومان و درجه دو را ۲۰ تا ۳۰ هزار تومان و به طور متوسط ۵۰ هزار تومان به دلالان میفروشند؛ فاصلهای که با قیمت ۳۸۰ تا ۵۴۰ هزار تومانی همین خرما در بازار تهران، به یک چالش تبدیل شده است.
این روزها نخلستانهای بم، دومین قطب تولید خرما در کشور، صحنه تلاقی دو واقعیت متضاد است: از یک سو، کشاورزان با دستانی پینهبسته و عرق ریزان در گرمای ۵۰ درجه، خوشههای طلایی خرما را از نخلها جدا میکنند و از سوی دیگر، دلالان با حضور گسترده در منطقه، حاصل ماهها رنج و زحمت را به بهایی ناچیز خریداری کرده و با سودهای کلان، روانه بازارهای مصرف میکنند.
دلالان زحمت ما را به یغما می برند
حسن قربانی، یکی از تولیدکنندگان خرما در بم که بیش از ۳۰ سال است در نخلستانهای این منطقه زحمت میکشد، با اشاره به بیعدالتی حاکم بر بازار خرما، گفت: دلال حاضر نیست قیمت عادلانه بدهد، چون میداند ما چارهای نداریم جز اینکه هر قیمتی بدهند بپذیریم.
وی افزود: ما در گرمای ۵۰ درجه، از صبح تا شب در نخلستان کار میکنیم و خوشههای خرما را یکییکی میچینیم، اما وقتی میخواهیم بفروشیم، دلال میگوید قیمت این است و ما یا باید بپذیریم یا محصولمان در نخلستان بماند و خراب شود.
وی با گلایه از محدودیتهای بیموقع صادراتی که هر ساله گریبان گیر نخلداران میشود، تأکید داشت که این سیاستها موجب شده بخش قابلتوجهی از محصول روی دست کشاورزان بماند و ما هنوز داریم کرایه خرمایی را می دهیم که از سال گذشته در سردخانه ها انبار شده است.
قربانی افزود: خرمای درجه دو از ۲۰ تا ۳۰ هزار تومان و خرمای درجه یک بین ۵۵ تا ۷۰ تومان از کشاورز خریداری می شود و این یعنی دسترنج ما عاید دلالان می شود.
علی اکبری، دیگر نخل دار بمی، نیز با اشاره به وضعیت نابسامان بازار خرما، اظهار داشت: سال گذشته خرماهایم را در سردخانه ذخیره کردم به امید اینکه با قیمت بهتر بفروشم، اما الان نه تنها قیمت بهتر نشده، بلکه هزینههای سردخانه هم به دوشم سنگینی میکند.
وی معتقد است: دولت باید هرچه سریعتر تکلیف صادرات را روشن کند تا ما هم بدانیم برای سال آینده چه برنامهای داشته باشیم.
مریم کریمی، یکی از بانوان نخل دار بمی، نیز با اشاره به اینکه هزینههای تولید هر سال افزایش مییابد، گفت: قیمت نهادهها، آب، کود و سم هر سال چند برابر میشود، اما قیمت خرما نه تنها افزایش نمییابد، بلکه هر سال افت هم میکند. قیمت بسته بندی هم سر به فلک می کشد.
فاصله قابل توجه قیمت خرما از نخلستان تا بازار مصرف در تهران
فاصله فاحش قیمت خرما از مزرعه تا بازار مصرف، یکی از تلخترین واقعیتهای این روزهای بم است.
دلالبازی بهعنوان مهمترین آفت کشاورزی استان کرمان، هر سال با آغاز فصل برداشت، چرخهای از بیعدالتی را به راه میاندازد.
دلالان با سوءاستفاده از نبود ساختار منسجم بازاریابی و فروش، و نیز کمبود نقدینگی کشاورزان، محصول را با قیمتهای ناچیز خریداری کرده و با سودهای کلان به بازارهای مصرف عرضه میکنند.
مهدی محمدی، یکی از کشاورزان بمی در این باره میگوید: دلالان از ابتدای فصل در منطقه حاضر میشوند و با وعده خرید عمده، کشاورزان را تحت فشار قرار میدهند.
وی می افزاید: آنها میدانند که ما ناچاریم محصولمان را بفروشیم، چون هزینههای سردخانه و نگهداری بالاست.
با نزدیک شدن به اوج فصل برداشت و در حالی که هنوز بخش قابلتوجهی از خرمای سال گذشته در سردخانهها باقی مانده، نخلداران بم با نگرانی به آینده مینگرند.
تولید ۲۰۰ هزار تن خرمای مضافتی در سال گذشته نشان از توان بالای تولید منطقه دارد، اما تا زمانی که ساختار توزیع و بازاریابی اصلاح نشود و سود حاصل از تولید به جای دلالان، به جیب کشاورزان زحمتکش برود، این ظرفیت عظیم در محرومیت و ناعدالتی باقی خواهد ماند.
نخل داران بم امیدوارند که با پیگیریهای نمایندگان مجلس و مسئولان استانی، هرچه سریع تر تکلیف صادرات و فروش محصول روشن شود تا بتوانند با خیالی آسودهتر به تولید ادامه دهند.
۱۰ هزار هکتار نخلستان، ضامن معیشت مردم بم
فرماندار شهرستان بم در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به نقش بیبدیل خرما در اقتصاد و معیشت مردم این خطه، گفت: سطح زیر کشت نخلستانهای شهرستان بم حدود ۱۰ هزار هکتار است و سالانه بهطور میانگین حدود ۷۰ هزار تن محصول از آن برداشت میشود.
وحدت عیدی، افزود: خرمای مضافتی بم به عنوان یکی از مرغوبترین ارقام خرما در جهان شناخته شده و بخش قابلتوجهی از درآمد و اشتغال مردم این شهرستان به این محصول وابسته است.
وی با بیان اینکه خرمای مضافتی بم بهعنوان یکی از مرغوبترین و پرفروشترین ارقام خرما در ایران و جهان شناخته میشود، افزود: این محصول نه تنها یک کالای کشاورزی، بلکه هویت و سرمایه اجتماعی مردم بم محسوب میشود.
فرماندار بم با تأکید بر نقش این محصول در معیشت مردم، تصریح کرد: بخش قابلتوجهی از مردم بم در حوزه تولید و تجارت خرما اشتغال دارند و بخش قابلتوجهی از درآمد مردم این شهرستان با تولید خرما تأمین میشود.
عیدی، با اشاره به ظرفیتهای صادراتی این محصول، خاطرنشان کرد: خرمای مضافتی بم با کیفیت بسیار مطلوب، ظرفیت بالایی برای حضور در بازارهای جهانی دارد و میتواند نقش مؤثری در توسعه اقتصادی منطقه ایفا کند.
وی از کشاورزان خواست محصول خود را به دلالان نفروشند و گفت: بخشی از محصول سال گذشته متاسفانه در سردخانه ها موجود است.
دلالان از وضعیت موجود در بازار سوء استفاده می کنند
رئیس انجمن اتحادیه سردخانهداران بم، در گفتوگو با خبرنگار مهر، با اشاره به وضعیت نامناسب بازار خرما و دپوی گسترده محصول سال گذشته در سردخانهها، اظهار داشت: متأسفانه مداخله نهادهای مختلف در تعیین قیمت خرما، نهتنها کمکی به رونق بازار نکرده، بلکه به بحران موجود دامن زده است.
سید کورش یزدیپور، افزود: بهعنوان نماینده سردخانهداران، بهصراحت اعلام میکنم که با هرگونه نرخگذاری دستوری مخالفم و معتقدم قیمت باید بر اساس هزینه تمامشده تولید برای کشاورز و ساز وکار عرضه و تقاضا تعیین شود.
وی با بیان اینکه کشاورز باید از میزان دقیق هزینههای تولید خود آگاه باشد، تصریح کرد: اگر نخل دار بداند برای تولید هر کیلو خرما چه هزینهای متحمل شده است، میتواند با در نظر گرفتن سود معقول، محصول خود را در فضای رقابتی بازار به فروش برساند و در این میان، اتحادیه باغداران میتواند نقش کلیدی در آگاهیبخشی به کشاورزان و مدیریت برآورد هزینهها ایفا کند.
یزدیپور، با اشاره به وضعیت فعلی بازار و دپوی خرمای سال گذشته، خاطرنشان کرد: متاسفانه دلالان در سال جاری با سوء استفاده از وضعیت کشاورزان خرمای سال جاری را با قیمت بسیار اندک خریداری می کنند و با انتقال محصول به بازرهای مصرف چندین برابر قیمت می فروشند.
استان کرمان در حالی نخستین سطح زیر کشت نخل در ایران را دارد و دومین استان کشور در زمینه تولید است که در زمینه تولید خرمای مضافتی رتبه نخست تولید را دارد. کد مطلب 6918742
