سیاسی
به گزارش گروه پارلمانی خبرگزاری تسنیم، دفتر مطالعات فرهنگی و آموزش مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در گزارش «بررسی سازوکارهای حمایت از حقوق خبرنگاران و ارائه راهکارهای پیشنهادی» آورده که استقرار نظام حمایتی مؤثر از خبرنگاران یکی از الزامات تحقق مرجعیت رسانهای است. اما در دهههای اخیر، توجه ناکافی به حقوق حرفهای خبرنگاران با وجود انجام پژوهشهای دانشگاهی و تلاشهای تقنینی متعدد، ازجمله تدوین پیشنویسهای گوناگون در سالهای گذشته، بهدلیل کاستیها و نبود اجماع نهادی، همچنان بلاتکلیف باقی مانده است.
در ادامه تصریح شده که این پژوهش با هدف ارائه چارچوبی عملی برای حمایت مؤثر از خبرنگاران، از رویکردی ترکیبی بهره گرفته و ضمن تحلیل اسناد و مطالعات پیشین، از طریق مصاحبه با خبرنگاران و مدیران رسانهای به شناسایی مسائل واقعی این حوزه پرداخته است. دادههای گردآوری شده با روش تحلیل محتوا دستهبندی و تفسیر شده و نشان میدهد فاصلهای میان نیازهای حرفهای، حقوقی و معیشتی خبرنگاران و سازوکارهای حمایتی موجود وجود دارد. در بخش تطبیقی، تجارب هفت کشور در زمینه تنظیمگری حرفه روزنامهنگاری بررسی شده و سه الگوی کلی شامل تنظیمگری دولتی، خودتنظیمی حرفهای و نظامهای حرفهای شناسایی شده است.
در ادامه ذکر شده که نتایج نشان میدهد مسئله اصلی در ایران نه صرفاً فقدان قانون یا نهاد، بلکه نبود مجموعهای از کارکردهای نهادی پایدار برای ارائه خدمات حرفهای، حمایتی و تنظیمگرانه به خبرنگاران است. بر این اساس، پژوهش دو مسیر سیاستی مکمل را پیشنهاد میکند: نخست، بازطراحی نقش وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برمبنای خدمات عملیاتی مورد نیاز خبرنگاران، شامل اصلاح نظام تأیید هویت حرفهای، بیمه، یارانههای رسانهای، حمایت حقوقی و سازوکارهای رسیدگی به تخلفات حرفهای؛ و دوم تأسیس سازمان نظام خبرنگاری بهعنوان نهاد حرفهای مستقل با پشتوانه قانونی، بهمنظور هویتبخشی حرفهای، تقویت خودتنظیمگری و ایفای نقش واسط میان دولت و جامعه خبرنگاری که می تواند موثر باشد.
در بخش یافتههای کلیدی این گزارش هم بیان شده که یافتههای این پژوهش که براساس روشی چهارمرحلهای شامل مرور پیشینه، آسیبشناسی مستقیم از طریق مصاحبه با خبرنگاران و مدیران رسانهای، مطالعه تطبیقی کشورهای مختلف و تعیین خدمات عملیاتی …
