بین الملل
به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم، آلن سیمونیان، دبیر جدید شورای امنیت ملی ارمنستان، ابراز اطمینان کرد که در سمت جدید خود در حلوفصل چالشهای پیشرو موفق خواهد بود.
وی در گفتوگویی رسانهای در پاسخ به چرایی پذیرش این سمت گفت: «من بخشی از روندهای سیاسی هستم و این مسئولیت برای من جذابیت دارد. اطمینان دارم که در زمینه توسعه و تعمیق روابط، دستاوردهای موفقی خواهم داشت.»
چند هفته پیش، زمانی که حزب حاکم «پیمان مدنی» به شکلی غیرمنتظره روبن روبینیان را به جای سیمونیان به عنوان نامزد ریاست پارلمان انتخاب کرد، سیمونیان از نمایندگی پارلمان استعفا داد.
وی در کنفرانس مطبوعاتی خداحافظی خود در دوم جولای اعلام کرده بود که قصد دارد «کمی استراحت کند». اکنون چه چیزی برنامههای او را تغییر داده است؟ دبیر جدید شورای امنیت در این باره توضیح داد که حدود یک ماه استراحت کرده و پس از دریافت پیشنهاد این سمت از سوی نخستوزیر، آن را بررسی و در نهایت پذیرفته است.
اولویتهای سیمونیان و چشمانداز روابط باکو و ایروان
در خصوص اولویتهای تعیینشده از سوی نیکول پاشینیان برای این جایگاه و اینکه آیا این برنامهها شامل مدیریت تنشها در روابط ارمنستان و روسیه نیز میشود یا خیر، سیمونیان اظهار داشت که این مسائل به زودی در نشست با شخص نخستوزیر مورد ارزیابی قرار خواهد گرفت. با این حال، وی قاطعانه اطمینان داد که همانند آرمن گریگوریان (دبیر پیشین)، او نیز به طور مستقیم در روند مذاکرات صلح میان ارمنستان و جمهوری آذربایجان مشارکت و مداخله خواهد داشت.
نیکول پاشینیان، نخستوزیر ارمنستان در مراسم معارفه آلن سیمونیان در جمع کارکنان شورای امنیت، خاطرنشان کرد که وی در دوران تصدی ریاست پارلمان در روند تصمیمگیریهای کلان و راهبردی حضور داشته است.
پاشینیان تاکید کرد: «بنابراین او هیچگونه کمبودی در زمینه اطلاعات کاری و طبقهبندیشده ندارد و میتواند بلافاصله مأموریت خود را به عنوان دبیر شورای امنیت آغاز کند.»
آلن سیمونیان نیز در این مراسم اظهار داشت: «جناب نخستوزیر، از اعتماد شما سپاسگزارم و همچنین از تلاشهای آقای گریگوریان تشکر میکنم. ما روابط دوستانه و کاری بسیار خوبی داریم که برای من ارزشمند است و معتقدم میتوانیم در ادامه نیز به خوبی با یکدیگر همکاری داشته باشیم.»
نخستوزیر ارمنستان بدون اشاره به جزئیات بیشتر، تصریح کرد که شورای امنیت ملی باید همانند گذشته، وظایف خطیر و مهمی را به انجام برساند. به گفته پاشینیان، اولویتهای این شورا در مذاکرات پیشرو مشخص خواهد شد.
وی افزود: «من مأموریتهای مشخصی برای واگذاری به دبیر و دفتر شورای امنیت دارم و در روزهای آینده طی جلساتی، دستورالعملهای لازم را ابلاغ خواهم کرد.»
میراث 8 ساله گریگوریان؛ از بحران قرهباغ تا توافق صلح
آرمن گریگوریان در هشت سال گذشته و به ویژه پس از سال 2021، نقش پررنگی در روند عادیسازی روابط ارمنستان و جمهوری آذربایجان و همچنین پرونده قرهباغ کوهستانی ایفا کرد. در گذشتهای نهچندان دور، در سال 2022، گریگوریان در جریان مذاکرات فشرده با «حکمت حاجیاف»، دستیار الهام علیاف، رئیسجمهور آذربایجان، تلاش کرد تا موضوع امنیت و حقوق ارامنه ساکن قرهباغ را در دستور کار قرار دهد.
با این وجود، باکو هرگز با پیشنهاد طرف ارمنی مبنی بر ایجاد یک مکانیسم بینالمللی برای این منظور موافقت نکرد. یک سال بعد و در سال 2023، به دنبال عملیات نظامی جمهوری آذربایجان در قرهباغ کوهستانی، این منطقه به طور کامل از جمعیت ارمنی تخلیه شد. در نهایت، در سال 2025، پیشنویس توافقنامه صلح میان ارمنستان و جمهوری آذربایجان به امضای اولیه رسید. حال باید دید در روزهای آینده چه اولویتهای جدیدی برای دبیر تازهنفس شورای امنیت ارمنستان تعریف خواهد شد.
پشت پرده یک برکناری؛ تغییر مهرهها یا تغییر استراتژی؟
پیش از این، پاشینیان در مراسم تودیع آرمن گریگوریان، از زحمات وی تقدیر کرد و گفت: «آقای گریگوریان در تمام این مدت در حوزه امنیت، از جمله در روند استقرار صلح، حضوری فعال داشته و سهم بسزایی در دستاوردهای ما در این عرصه ایفا کرده که این امر بسیار شایسته تقدیر است.»
اما پرسش اساسی اینجاست که چرا نیکول پاشینیان پس از توصیف عملکرد گریگوریان به عنوان کاری «شایسته تقدیر»، تصمیم گرفت او را پس از 8 سال تصدی پست خطیر دبیری شورای امنیت برکنار کند؟ آیا این تصمیم ریشه در فشارهای خارجی داشت یا صرفاً پیامد جابهجاییهای عرصه سیاست داخلی بود؟
«هاکوب بادالیان»، تحلیلگر مسائل سیاسی، بر این باور است که این اقدام بیش از هر چیز به محاسبات سیاست خارجی گره خورده است؛ چرا که در عرصه سیاست داخلی هیچ بحران یا مسئلهای وجود نداشت که حل آن نیازمند جایگزینی گریگوریان با سیمونیان باشد.
بادالیان در این زمینه تصریح کرد: «من هیچ دلیل داخلی برای این تغییر در دبیرخانه شورای امنیت نمیبینم. ریشههای این تصمیم به احتمال فراوان به عوامل خارجی مرتبط است. اما اینکه آیا این اقدام تحت تأثیر مستقیم فشارهای خارجی صورت گرفته یا ناشی از محاسبات راهبردی شخص پاشینیان بوده، جای تأمل و بررسی دارد.»
این تحلیلگر مسائل راهبردی، برکناری آرمن گریگوریان را از یک منظر خاص بسیار معنادار میداند؛ گریگوریان در دوران مسئولیت خود، یک خط ارتباطی و مذاکراتی کاملاً مستقل و ویژه را با حکمت حاجیاف پیش میبرد. به اعتقاد بادالیان، با این تغییر، عملاً این خط ارتباطی به پایان میرسد.
وی افزود: «با توجه به اظهارات پاشینیان در مراسم معارفه سیمونیان در شورای امنیت، میتوان نتیجه گرفت که این تغییر صرفاً یک جابهجایی ساده کارگزاران نیست، بلکه نشاندهنده تغییر یک فاز و مرحله کامل در سیاستگذاریهای کلان ایروان است.»
بادالیان در پاسخ به این پرسش که آیا دیگر نیازی به کانال ارتباطی گریگوریان-حاجیاف احساس نمیشد، اظهار داشت: «دستکم میتوان گفت که این کانال ارتباطی دیگر آنچنان اهمیت تعیینکنندهای نداشت که بتواند جایگاه و منصب آرمن گریگوریان را در دولت تضمین کند.»
آرمن گریگوریان که در طول هشت سال حاکمیت پاشینیان به شدت در روند عادیسازی روابط باکو و ایروان درگیر بود، پس از برکناری از این سمت، از ادامه همکاری با نهاد نخستوزیری امتناع ورزیده است و در حال حاضر، آینده سیاسی وی در هالهای از ابهام قرار دارد.
انتهای پیام/
