خبرآنلاین- گزارش فارنپالیسی-مترجم مهسا مژدهی: در روزهای عید پاک امسال، کشیشی در جبهههای زاپوریژیا حاضر شد تا برای رزمندگان اوکراینی دعا کند. او سپس با پاشیدن آب مقدس، پهپاد انتحاری «گارا» را پیش از پرواز به سمت خطوط دفاعی روسیه متبرک کرد. هرچند این پهپاد هنوز به هدایت مستقیم یک اپراتور انسانی نیاز داشت، اما نسل جدید تسلیحات پیشرفته نظامی دیگر وابستگی چندانی به انسان ندارند. با خودکار شدن جنگافزارها و واگذاری تصمیمگیریهای حیاتی به هوش مصنوعی، شروع جنگها آسانتر و مهار آنها بهمراتب دشوارتر خواهد شد.
کمتر رهبری در جهان مانند پاپ لئو چهاردهم، ابعاد نگرانکننده این فناوری را نقد کرده است. او در نخستین بخشنامه پاپ با عنوان انسانیت با شکوه: در پاسداشت کرامت انسانی در عصر هوش مصنوعی، فرصتها و تهدیدهای نوظهور هوش مصنوعی علیه حقوق و کرامت انسان را تبیین کرد که با واکنش گسترده جهانی همراه شد.
با این حال، آنچه کمتر در رسانهها به آن پرداخته شد، پیشنهادهای دقیق او برای اعمال محدودیتهای اخلاقی بر تسلیحات خودکار و به چالش کشیدن اصل جنگ عادلانه در قرن بیستویکم بود. پاپ در این سند صراحتا تاکید میکند: امروزه بیش از هر زمان دیگری باید یادآور شد که نظریه جنگ عادلانه(که بارها برای توجیه انواع نبردها سوءاستفاده شده)کارایی خود را از دست داده است؛ هرچند حق دفاع مشروع در باریکترین معنای آن همچنان محفوظ است.
حق با پاپ است؛ نظریه جنگ عادلانه بارها دستمایه سوءاستفاده قدرتها شده و تاکید بر دیپلماسی نیاز امروز ماست. اما با کنار گذاشتن این نظریه، دولتها به صلحطلب، سیاستمداران به قدیس و فرماندهان به فیلسوفان اخلاق تبدیل نخواهند شد. بلکه تنها معیار مشترک و قابل درکی که قرنها جنگها را نقد و محدود میکرد از دست میرود، معیاری که در صورت بهروزرسانی، همچنان میتواند مانع از زیادهروی در نبردهای مدرن شود. نیاز به بازنگری،نه بازنشستگی
نظریه جنگ عادلانه نیازمند بازنشستگی نیست، بلکه باید برای جنگهای نوین بازتعریف شود. جنگهایی که بیش از پیش «واسطهای» شدهاند؛ زیرا فناوری و رقابت قدرتهای بزرگ به کسانی که از جنگ سود میبرند اجازه میدهد از هزینههای انسانی و مادی آن فاصله بگیرند.
تردید پاپ لئو نسبت به نظریه جنگ عادلانه، جا پای پاپ …
