به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، یکی از حکمتهای سجده در برابر خداوند، از میان بردن تکبر و تقویت روح تواضع در انسان است.
در شماری از روایاتی که از ائمه معصومین(علیهمالسلام) نقل شده، آمده است که هنگام تلاوت یا شنیدن برخی آیات قرآن کریم، باید سجده کرد.[1] این آیات را «آیات عزائم» و سورههایی را که چنین آیاتی در آنها قرار گرفته است، «سور عزائم» مینامند. ائمه(علیهمالسلام) این دستور را از پیامبر اکرم(صلیاللهعلیهوآله) نقل کردهاند و پیامبر نیز آن را از جانب خداوند بیان فرموده است. بنابراین، دستور سجدهای که از سوی ائمه(علیهمالسلام) به ما رسیده، در حقیقت فرمان الهی است و ما نیز از روی تعبد آن را پذیرفته و اجرا میکنیم.
از سوی دیگر، در این آیات، فرمان سجده به صورت فعل امر بیان شده است. میدانیم که خداوند در قرآن کریم با مردم با همان شیوهای سخن گفته که در زبان و فهم عمومی آنان رایج بوده است. در عرف مردم نیز هنگامی که شخصی بزرگ و صاحب اختیار فرمانی صادر میکند، اصل بر این است که دستور او باید انجام شود و تعلل در اجرای آن جایگاهی ندارد.
بنابراین، وقتی خداوند به عنوان خالق، پروردگار و مدبر جهان هستی چنین فرمانی صادر میکند، به طریق اولی بندگان موظف به اطاعت از آن هستند. البته با تأمل در محتوای این آیات، فضای نزول سورهها و ارتباط میان آیات میتوان به برخی از حکمتهای این فرمان الهی نیز پی برد.
اشاره قرآن به عظمت آفرینش
در سورههایی که آیات سجده در آنها قرار گرفته، به موضوع آفرینش انسان و همچنین خلقت آسمانها و زمین توجه شده است. خداوند هنگام بیان مراحل آفرینش انسان، پس از اشاره به کیفیت خلقت او میفرماید:
«فَتَبَارَکَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخَالِقِینَ»[2]
یعنی: «بزرگ است خداوندی که بهترین آفرینندگان است.»
خداوند در جای دیگری، آفرینش آسمانها و زمین را عظیمتر از آفرینش انسان معرفی کرده و میفرماید:
«لَخَلْقُ السَّمَاوَاتِ وَالأرْضِ أَکْبَرُ مِنْ خَلْقِ النَّاسِ وَلَکِنَّ أَکْثَرَ النَّاسِ لا یَعْلَمُونَ»[3]
یعنی: «همانا آفرینش آسمانها و زمین از آفرینش انسانها بزرگتر است، ولی بیشتر مردم نمیدانند.» …
