به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، وقتی سوره واقعه از قیامت سخن میگوید، تنها به توصیف حادثهای بزرگ در پایان جهان اکتفا نمیکند، بلکه پرده از حقیقتی برمیدارد که امروز انسان را میسازد.
آیات ۱۷ تا ۵۰ این سوره، با ترسیم دو سرنوشت کاملاً متفاوت، نشان میدهد تفاوت انسانها در آخرت، نتیجه انتخابهای آنان در دنیاست.
بنابر روایت فارس، علامه طباطبایی در تفسیر المیزان تأکید میکند که این آیات، بیش از آنکه به دنبال بیان جزئیات مادی بهشت و دوزخ باشند، درصدد آشکار کردن حقیقت نعمت، کرامت و محرومیتی هستند که انسان در اثر ایمان یا انکار به آن میرسد.
بهشتی که نشانه کرامت الهی است
آیات با توصیف نعمتهای «أَصْحَابُ الْیَمِینِ» آغاز میشود؛ گروهی که نامه اعمالشان به دست راستشان داده میشود و نشانه رستگاری آنان است. قرآن میفرماید که «فِی سِدْرٍ مَخْضُودٍ، وَطَلْحٍ مَنْضُودٍ، وَظِلٍّ مَمْدُودٍ، وَمَاءٍ مَسْکُوبٍ» باغهایی سرسبز، سایههایی گسترده، آبهایی جاری و میوههایی همیشگی در انتظار آنان است.
این توصیفها صرفاً بیان چند نعمت طبیعی نیست، بلکه زبانی است که قرآن برای نزدیک کردن حقیقتی فراتر از تصور انسان به ذهن مخاطب به کار گرفته است. انسان دنیا گرما، تشنگی، خستگی و کمبود را تجربه میکند، بنابراین قرآن با تصویر سایه دائمی، آب روان و میوههای پایانناپذیر، جهانی را ترسیم میکند که در آن هیچ رنج و کمبودی وجود ندارد.
همچنین آیات «لَا مَقْطُوعَةٍ وَلَا مَمْنُوعَةٍ» نشان میدهد نعمتهای الهی نه پایان میپذیرند و نه کسی از آنها محروم میشود، برخلاف نعمتهای دنیا که هم محدودند و هم گاه دسترسی به آنها دشوار است.
نعمتهایی فراتر از تصور مادی
در ادامه، قرآن از «وَفُرُشٍ مَرْفُوعَةٍ» و سپس «إِنَّا أَنْشَأْنَاهُنَّ إِنْشَاءً» سخن میگوید. در نگاه ظاهری، این آیات به همسران بهشتی اشاره دارد، اما المیزان یادآور میشود که حقیقت این نعمتها را نباید با معیارهای دنیوی سنجید.
عالم آخرت، عالم دیگری است و الفاظ قرآن تنها نزدیکترین تصویر ممکن را برای فهم انسان ارائه میکنند. بنابراین، هدف اصلی آیات، بیان آرامش، پاکی، محبت و کرامتی است که در آن سرا نصیب مؤمنان میشود، نه صرفاً توصیف ظاهری نعمتها.
آیات همچنین تأکید میکند …
