
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، در غرب قزاقستان و در سرزمین پهناور مانگیستائو، مجموعهای از پدیدههای طبیعی و آثار تاریخی در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند که چهرهای متفاوت و شگفتانگیز به این منطقه بخشیدهاند؛ از صخرههای سفید و مرتفع بوزژیرا و گویهای سنگی اسرارآمیز گرفته تا کوههای ایرکتی با قلههای قلعهمانند و مساجد تاریخی تراشیدهشده در دل سنگ. در میان این آثار، مسجد زیرزمینی شاکپکآتا یکی از مهمترین بناهای مذهبی و تاریخی منطقه به شمار میرود.
بنابر روایت ایکنا، مانگیستائو طی میلیونها سال بر اثر فرایندهای طبیعی و همچنین حضور و فعالیت انسان شکل گرفته و امروزه به یکی از مناطق منحصربهفرد قزاقستان تبدیل شده است؛ سرزمینی که در آن مساجد زیرزمینی، گورستانهای باستانی و مقبرههای تاریخی در کنار چشماندازهای صخرهای قرار گرفتهاند.
شاکپکآتا از جمله ۳۶۲ قدیس مورد احترام مردم مانگیستائو به شمار میرود و مسجد زیرزمینی منسوب به او همچنان مکانی مقدس برای زائرانی است که برای دعا و طلب حاجت به آنجا میروند. این بنا در عین حال، یکی از نمونههای برجسته معماری تاریخی در منطقه آرال ـ خزر محسوب میشود.
مسجد شاکپکآتا بهطور مستقیم در دل یک کوه آهکی تراشیده شده است. ساختار بنا از چهار فضای اصلی تشکیل شده که از یک سالن مرکزی در چهار جهت شمال، جنوب، شرق و غرب امتداد یافتهاند. این معماری غارمانند، مسجد شاکپکآتا را از بسیاری از بناهای مشابه متمایز کرده است.
بر دیوارهای این مسجد حدود ۲۵۰ کتیبه و نقشنگاره با خط عربی به چشم میخورد. در میان این آثار، اشعاری با مضامین عرفانی و صوفیانه نیز دیده میشود که بر ناپایداری دنیا و بیاعتباری ثروت و مقام تأکید دارند. با وجود پژوهشهای انجامشده، نویسندگان و تاریخ دقیق نگارش این اشعار همچنان مشخص نیست و این احتمال مطرح شده است که برخی از آنها توسط خود شاکپکآتا نوشته شده باشند.
یکی دیگر از عناصر قابل توجه در تزئینات مسجد، نقش مکرر کف دست انسان بر دیوارهاست. نمادهایی مشابه در بناهای کنگا-بابا و سلطاناِپه نیز مشاهده شدهاند. اگرچه برای …












