به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، آیه پایانی سوره مجادله، یعنی آیه ۲۲، و سه آیه آغازین سوره حشر، در کنار یکدیگر تصویری روشن از نسبت «ایمان، تعلق و قدرت الهی» ارائه میکنند.
در آیه پایانی مجادله، سخن از مؤمنانی است که در برابر جبههای قرار میگیرند که با خدا و پیامبرش سر ستیز دارد و در آغاز سوره حشر، نمونهای تاریخی از همین تقابل و فرجام آن پیش روی انسان قرار میگیرد.
بنابر روایت فارس، از نگاه علامه طباطبایی در تفسیر المیزان، این آیات صرفاً گزارش یک حادثه تاریخی نیستند، بلکه قانونی الهی درباره حقیقت ایمان و سرانجام مخالفت با حق را بیان میکنند.
ایمان، فقط یک ادعا نیست
آیه ۲۲ سوره مجادله با این تعبیر آغاز میشود که «لَا تَجِدُ قَوْمًا یُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْیَوْمِ الْآخِرِ یُوَادُّونَ مَنْ حَادَّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ». یعنی کسانی را که به خدا و روز قیامت ایمان دارند، نمییابی که با دشمنان خدا و پیامبر اظهار دوستی و همدلی کنند.
علامه طباطبایی در المیزان بر این نکته تأکید دارد که ایمان حقیقی، صرفاً یک باور ذهنی نیست، بلکه در روابط و انتخابهای انسان نیز اثر میگذارد. کسی که حقیقتاً خدا و آخرت را پذیرفته، نمیتواند در نقطهای که حق و باطل در برابر یکدیگر قرار گرفتهاند، پیوند قلبی و حمایتی خود را با جبهه مقابل حفظ کند.
البته این آیه را نباید به معنای نفی هرگونه رابطه انسانی با مخالفان یا بیاحترامی به دیگران دانست، محور آیه، «محادّه» با خدا و رسول است، یعنی قرار گرفتن آگاهانه در برابر حق و جبههای که با آن به ستیز برخاسته است.
جایی که ایمان، تعلقات حتی خانواده را مقابل حق کنار میزند
آیه سپس از مؤمنانی سخن میگوید که حتی اگر مخالفان، «آباء» یا پدران، «أبناء» یا فرزندان، «إخوان» یا برادران و «عشیره» یا خویشاوندان نزدیک آنان باشند، باز هم ایمان بر این تعلقات غلبه میکند.
این قسمت از آیه یکی از مهمترین نکات تربیتی آن است. قرآن نمیگوید خانواده و خویشاوندی بیارزشاند، بلکه نشان میدهد هیچ تعلقی نباید جای حقیقت را بگیرد. انسان ممکن است در زندگی با موقعیتی روبهرو شود که منافع شخصی، عاطفه خانوادگی یا روابط اجتماعی او با حقیقت در تعارض قرار گیرد. در چنین نقطهای، معیار ایمان مشخص میشود.
پاداش …
