تازهترین گزارش مؤسسه پژوهشی سوانح طبیعی و کرسی یونسکو در مدیریت سوانح طبیعی، تصویری متفاوت از الگوی حوادث سال ۱۴۰۴ در ایران ارائه میدهد؛ تصویری که نشان میدهد سهم حوادث انسانساز در تلفات، بهمراتب بیشتر از مخاطرات طبیعی بوده است. بر اساس این گزارش، از مجموع ۱۴۷ جانباخته ثبتشده در سال گذشته، حدود ۸۴ درصد معادل ۱۲۴ نفر در آتشسوزیهای صنعتی، ساختمانی و حوادث معدن جان خود را از دست دادهاند؛ موضوعی که نشان میدهد مدیریت ریسک در حوزه فعالیتهای انسانی، بیش از گذشته نیازمند بازنگری است. در میان همه رخدادهای سال، انفجار و آتشسوزی بندر شهید رجایی سهمی تعیینکننده داشته است. این حادثه بهتنهایی حدود ۴۰ درصد جانباختگان و ۷۳ درصد مصدومان تمامی حوادث ثبتشده سال ۱۴۰۴ را به خود اختصاص داده و نشان میدهد خسارتهای کشور بیش از آنکه ناشی از حوادث پرتکرار باشد، از رخدادهای کمتعداد اما فاجعهبار تأثیر میپذیرد.
این گزارش همچنین از خسارت گسترده مخاطرات طبیعی به بخش مسکن خبر میدهد. زلزله، سیلاب و بارندگی در مجموع به بیش از ۱۳ هزار واحد مسکونی آسیب وارد کردهاند که بخش عمده این خسارتها در پنج استان فارس، کهگیلویه و بویراحمد، کرمان، هرمزگان و خراسان رضوی متمرکز بوده است. در همین حال، برآورد خسارتهای اقتصادی ثبتشده دستکم ۵۸۵ هزار میلیارد ریال اعلام شده، هرچند پژوهشگران تأکید میکنند این رقم تنها بخشی از زیان واقعی حوادث را نشان میدهد.
در این بخش از تیتر یک، ضمن مرور مهمترین حوادث سال ۱۴۰۴، بررسی کردهایم که چرا ضعف در مدیریت ریسک، ثبت دادهها و ارزیابی خسارت، همچنان یکی از چالشهای اصلی مدیریت سوانح در ایران به شمار میرود.
