حسامالدین آشنا، مشاور رئیسجمهور در دولت حسن روحانی، با انتشار یادداشتی، ضمن تشریح گفتمان «اعتدالی» در سیاست خارجی، تأکید کرده است که اعتدال به معنای قرار گرفتن در نقطه میانی میان گفتمانهای حداکثری و حداقلی نیست، بلکه اداره قدرت دفاعی بر پایه سه اصل «عزت، حکمت و مصلحت» است؛ رویکردی که به گفته او، همزمان بر دفاع در برابر تجاوز، حفظ تابآوری داخلی و باز گذاشتن مسیر صلح و مذاکره تأکید دارد.
در ادامه بخشی از این یادداشت را میخوانید؛
در دو یادداشت پیشین، دو سوی یک طیف را بررسی کردیم. گفتمان حداکثری، قدرت و اراده دشمن را جدی میگیرد، اما گاه هزینهای را که ایران و مردم منطقه باید بپردازند کمتر میبیند. گفتمان حداقلی، هزینه جنگ را بهدرستی یادآوری میکند، اما گاه مذاکره را جای بازدارندگی مینشاند و تصمیم مهاجم را به واکنشی در برابر رفتار ایران تقلیل میدهد.
گفتمان اعتدالی، نقطه وسط این دو نیست. اعتدال یعنی یعنی اداره قدرت دفاعی بر پایه سه اصل عزت، حکمت و مصلحت، نه از دفاع گریختن و نه در جنگ ماندن.
امیرالمؤمنین(ع) در خطبه ۱۵۰ نهجالبلاغه درباره مؤمنانی که در راه حق برخاستند میفرماید: «حَمَلُوا بَصَائِرَهُمْ عَلَی أَسْیَافِهِمْ»؛ بصیرتهای خود را بر شمشیرهایشان حمل کردند. در شرح این تعبیر آمده است که آنان از روی آگاهی و عقیده میجنگیدند؛ یعنی شمشیرشان حامل یک فهم و هدف روشن بود، نه جایگزین آن. این تعبیر میتواند چارچوب گفتمان اعتدالی باشد. تمایل به جنگ و لذت پیروزی نباید هدف ساز باشد. باید روشن باشد جنگ به عنوان یک ابزار چرا به کار گرفته میشود، از چه مرزهایی عبور نمیکند و با تحقق چه شرایطی متوقف خواهد شد.
عزت؛ جنگ برای دفع تجاوز نه اعمال سلطه
عزت یعنی ایران تجاوز را تحمل نکند و صلح را با تحقیر، تسلیم یا پذیرش امکان حمله بعدی نخرد. کشوری که نتواند از …
