رویداد۲۴- تازهترین آمارهای رسمی از تورم تیرماه ۱۴۰۵، بار دیگر زنگ خطر معیشت خانوارهای ایرانی را به صدا درآورده است. اگرچه در برخی کالاها مانند مرغ، کاهش مقطعی قیمت نسبت به ماه قبل دیده میشود، اما مقایسه با سال گذشته از جهشهای سنگین و کمسابقه در قیمت کالاهای اساسی حکایت دارد؛ روندی که نشان میدهد بحران اقتصاد ایران دیگر تنها مسئله «تورم» نیست، بلکه به کاهش مستمر قدرت خرید، کوچکتر شدن سفره مردم و عادی شدن زندگی در مرز حداقلهای معیشتی تبدیل شده است. آماری که واقعیت را پنهان نمیکند
در روزهای گذشته برخی رسانهها از کاهش حدود ۱۴ درصدی قیمت مرغ در تیرماه نسبت به خرداد خبر دادند؛ آماری که نباید آن را نشانهای از آرام شدن بازار تلقی کرد چراکه قیمت مرغ نسبت به تیرماه سال گذشته حدود ۱۹۰ درصد افزایش یافته است. در بازار لبنیات نیز قیمت شیر پاستوریزه نسبت به سال قبل ۱۵۰ درصد و قیمت ماست حدود ۱۳۰ درصد رشد کرده است. وضعیت روغنها حتی نگرانکنندهتر است؛ روغن مایع نسبت به تیر سال گذشته بیش از ۳۴۰ درصد و روغن جامد نزدیک به ۴۰۰ درصد گرانتر شده است.
این ارقام نشان میدهد کاهشهای مقطعی ماهانه، تأثیر چندانی بر فشار واقعی واردشده به خانوارها ندارد؛ زیرا مبنای زندگی مردم درآمد سالانه آنهاست، نه نوسانهای یکماهه قیمتها.
اقتصاددانان سالهاست هشدار میدهند که تورم مواد غذایی آثار اجتماعی بهمراتب سنگینتری نسبت به تورم کالاهای بادوام دارد. خانوارها میتوانند خرید خودرو، لوازم خانگی یا پوشاک را به تعویق بیندازند، اما حذف غذا یا کاهش کیفیت تغذیه، انتخابی نیست که بدون پیامد باقی بماند.
در ماههای اخیر بسیاری از خانوادهها ابتدا گوشت قرمز را از سفره حذف کردند، سپس مصرف مرغ و لبنیات کاهش یافت و اکنون حتی کالاهایی مانند تخممرغ، روغن و نان نیز با سرعتی نگرانکننده گرانتر میشوند.
در چنین شرایطی، بخش بزرگی از درآمد خانوارها صرف تأمین ابتداییترین نیازهای خوراکی میشود و سهم آموزش، تفریح، فرهنگ، درمان و حتی پسانداز به حداقل ممکن میرسد. اقتصاد بقا به معنی واقعی کلمه
بررسی آمارهای رسمی نشان میدهد سهم هزینههای ضروری از کل مخارج خانوار به شکل محسوسی افزایش یافته است. برخی تحلیلگران اقتصادی از این وضعیت با عنوان «اقتصاد بقا» یاد میکنند؛ …
