بهرهمندی این استان از جاذبههای طبیعی و کوهستانی ویژه، همواره یکی از مقاصد اصلی گردشگران و مسافران آخر هفته است؛ با این حال، تداوم حضور پرشمار شهروندان در این مناطق کوهستانی، الگوی رفتاری پرمخاطرهای را شکل داده که ناشی از ناآگاهی نسبت به خطرات ذاتی رودخانههای خروشان و منابع آبی استان است.
بسیاری از گردشگران تنها به جنبههای زیباشناختی و بصری این منابع آبی توجه دارند و از جریانهای تند و پنهان زیرسطحی که قدرت تخریب بالایی دارند، غافل هستند.
کارشناسان حوزههای امداد و نجات استان البرز تاکید دارند که رودخانههای کوهستانی به دلیل تغییرات ناگهانی در دبی و عمق آب و همچنین شدت جریان به هیچ وجه مکان مناسبی برای شنا، آبتنی یا حتی استقرار در حاشیه نزدیک آنها نیستند؛ در این میان، کودکان و نوجوانان به دلیل تحرک بالا، کنجکاوی و عدم شناخت کافی از خطرات، بیشترین آسیبپذیری را در برابر این حوادث دارند که این امر نیازمند مراقبت و نظارت مستمر و سختگیرانه خانوادهها است.
بیتوجهی به حریم قانونی سدها و رودخانههای البرز و افزایش چشمگیر سفرهای یکروزه در روزهای پایانی هفته، موجب تراکم شدید جمعیت در این نقاط حادثهخیز شده و ضریب وقوع حوادث ناگوار را بالا برده است؛ در همین راستا، دستگاههای متولی با نصب تابلوهای هشداردهنده و فعالسازی گشتهای حفاظتی تلاش کردهاند تا حد امکان از ورود شهروندان به مناطق پرخطر جلوگیری کنند اما شواهد نشان میدهد اقدامات فیزیکی و هشدارهای محیطی به تنهایی برای مهار این رفتارهای پرخطر کافی نیست.
امروز ضرورت دارد الگوی گردشگری آبی در استان البرز دستخوش بازنگری جدی شود؛ نجات جان گردشگران در گرو تغییر نگرش جامعه و خانوادهها نسبت به این تفرجگاهها است تا نگاه به حاشیه سدها و رودخانههای خروشان، از محیطی تفریحی و مناسب شنا به مناطق پرمخاطره و ممنوعه تغییر یابد و اصول ایمنی به عنوان یک اولویت حیاتی پذیرفته شود.
در چنین شرایطی، رعایت اصول ایمنی، پرهیز از ورود به محدودههای خطرناک و نظارت مستمر خانوادهها بر رفتار فرزندان اهمیت دوچندان دارد و دستگاههای مسوول نیز با هدف پیشگیری از حوادث، نسبت به اطلاعرسانی مستمر و نصب علائم هشداردهنده در حاشیه رودخانهها و سدها اقدام کردهاند.
زمان آن فرا رسیده که در الگوی گردشگری آبی در استان البرز بازنگری جدی صورت گیرد چرا که تابلوهای هشدار و حضور گشتهای حافظ آب به تنهایی برای مهار این بحران رفتاری کافی نیستند و ضرورت دارد نگاه خانوادهها به این تفرجگاههای خطرناک، از یک محل شنا و تفریح به مناطق پرمخاطره و ممنوعه تغییر یابد.
هشدار هلال احمر به گردشگران
مدیرعامل جمعیت هلالاحمر البرز روز دوشنبه در گفتوگو با خبرنگار ایرنا، ضمن تبیین مخاطرات نهفته در رودخانههای کرج و طالقان گفت: متاسفانه شاهد هستیم که حریم سدها و رودخانهها به مقصدی ناخواسته برای خانوادهها بهویژه کودکان و نوجوانان تبدیل شده این روند، هر لحظه میتواند به حوادثی جبرانناپذیر منجر شود.
«محمد باقر خلفی» با اشاره به اینکه رودخانههای البرز به هیچوجه محیطی برای شنا یا آبتنی نیستند، اظهار کرد: گردشگران باید نسبت به تغییر نگرش خود در انتخاب محل تفریح آگاه باشند و بستر رودخانههای کوهستانی البرز به دلیل وجود سنگهای صیقلی، جریانهای تند زیرسطحی و ناهمواریهای غیرقابلپیشبینی، حتی برای شناگران ماهر نیز تلهای مرگبار محسوب میشود.
وی با گلایه از اینکه برخی گردشگران، علائم هشداردهنده و حضور حافظان آب را نادیده میگیرند، تاکید کرد: تکرار این حوادث نشان میدهد که تابلوهای هشدار کافی نیست؛ خانوادهها باید نظارت سختگیرانهتری بر فرزندان خود داشته باشند ؛ آمارها نشان می دهد که درسال جاری تعدادی از هموطنان به دلیل به توجهی جان خود را در سدهای البرز از دست داده اند.
خلفی خاطرنشان کرد: نکتهای که کمتر مورد توجه قرار میگیرد، سختگذر بودن این مناطق است؛ در صورت وقوع حادثه در بسیاری از نقاط حاشیه رودخانههای البرز، عملیات دسترسی و نجات توسط نیروهای امدادی به دلیل شیبهای تند و دیوارههای سنگی، با تأخیر و دشواریهای بسیاری همراه خواهد بود.
وی تاکید کرد: برخی گردشگران به هشدارها توجه ندارند و به رغم درخواست امدادگران و یا ماموران آب منطقه ای از عدم حضور در داخل رودخانه و سد کرج بر انجام این امر اصرار دارند.
خلفی از مردم خواست با توجه به فصل گرما به خصوص در نواحی پرخطر مانند رودخانه ها وکانال های آب از اقدام به شنا خودداری نمایند و از مناطق محافظت شده واستخرهای دارای مجوز استفاده شود.
وی بیان کرد: تنها راه بازنگری جدی در فرهنگ استفاده از این محیطها و فاصله گرفتن از حریم خطرناک رودخانههاست وتفریح نباید به قیمت از دست رفتن جان تمام شود.
