به گزارش خبرنگار هنرهای تجسمی ایرنا، اما قصه ۱۹ آگوست روز، به سالها قبل و هند باز میگردد. سال ۱۹۹۱ میلادی شورای عکاسی بینالمللی هند به عنوان یک نهاد، این روز را به عنوان روز جهانی عکاسی جشن گرفت.
انتخاب این روز تصادفی نبود. باید به تاریخ عکاسی رجوع کنیم. ۱۹ آگوست ۱۸۳۷ میلادی، لوئی داگر فرانسوی، نخستین روش موفق در ثبت عکسهای دائمی و استفاده تجاری از عکاسی را با اختراع داگرئوتایپ یا داگرئوتیپ(daguerréotype) به همراه ژوزف نیسه فور نیپس به دنیا عرضه کرد. دو سال بعد، در روز ۹ ژانویه سال ۱۸۳۹، آکادمی علوم فرانسه این اختراع را به رسمیت شناخت و همچنین ۱۹ آگوست روزی بود که این اختراع را دولت فرانسه خریداری کرد.
البته قدیمیترین عکس ثبت شده در تاریخ عکاسی، تصویری است که نیسه فور نیپس، اشراف زاده فرانسوی در سال ۱۸۲۶ با فرآیندی که خود آن را هلیوگرافی نامید از چشمانداز پنجره اتاقش گرفت.
در کتاب تاریخ سینما نوشته لو دوکا با ترجمه حسن صفاری آمده است؛ در سال ۱۷۵۷ یکی از مهمترین عوامل قطعی برای پیشرفت در عکاسی فراهم شد و آن این بود که بکاری تأثیر نور را روی یک طبقه نقره کلرید کشف کرد.
در سال ۱۸۰۲ شوسیه تأثیر هیپوسولفیت دوسود را روی املاح نقره کشف کرد. بعدها در سال ۱۸۲۲ مخترعی فرانسوی به نام ژوزف نیسفور نیپس (۱۷۶۵–۱۸۳۳) در ۵۷ سالگی توانست نخستین تصویر تثبیت شدهٔ دائمی را تولید کند.
نخستین کار بر جای مانده از او به ۴ سال بعد از این تاریخ مربوط میشود. نیپس بعدها با یک عکاس جوانتر به نام لوئی ژاک ماندداگر (۱۷۸۹–۱۸۵۱) که طراح دوربین عکاسی پیشرفتهتری بود به همکاری پرداخت.
شروع عکاسی در ایران
به طور عموم، فکر می کنیم که ناصرالدین شاه قاجار اولین عکاس ایرانی است، اما ورود دوربین و ثبت عکس به پیش از این شاه قاجار میرسد.
در کتاب مقالات گوناگون تالیف خلیل ثقفی (اعلم الدوله) به چاپ ۱۳۲۲ در مورد ورود عکاسی به ایران چنین نوشته شده است؛ نخستین دستگاههای عکاسی به روش داگرئوتیپ، به درخواست محندشاه قاجار از کشورهای روسیه و انگستان به دربار ایران وارد شد.
دستگاههای عکسبرداری روسیه که پیشکشهای امپراتور بودند، زودتر رسیدند و نیکلای پاولوف دیپلمات جوان روس، این دستگاهها را به تهران آورد و در میانهٔ دسامبر ۱۸۴۲ میلادی (آذر ۱۲۲۱ ه.ش) نخستین عکسبرداری در ایران را انجام داد.
ملک قاسم میرزا، از شاهزاده قاجار و ژول ریشار فرانسوی نیز از جمله پیشروانی هستند که در ایران، به شیوه داگرئوتیپ، عکسبرداری کردهاند.
به جز یک عکس که توسط ملک قاسم میرزا فرزند فتحعلی شاه ثبت شده است، هیچ کدام یک از عکسهای داگرئوتیپ ایرانی، باقی نماندهاند.
بر پایهٔ نوشتارهایی دیگر، نخستین عکسبرداری بر روی صفحهٔ نقره در سال ۱۲۶۰ هجری قمری در تبریز، هنگامی که ناصرالدین میرزا، ولیعهد بود انجام شده است. این دو دستگاه دوربین داگرئوتیپ یکی اهدایی از طرف ملکه انگلیس و دیگری هدیه تزار روسیه بودند.
عکاسی در ایران به راه خود ادامه داد، تاریخ آنالوگ، دیجیتال، نرم افزارها را پشت سر گذاشته و امروز هوش مصنوعی در این مسیر دارد جای خود را تثبیت میکند. در ایران عکاسان نامآوری زیادی داریم، سایت تخصصی آموزال در شهریور ۱۴۰۳ مهمترین عکاسان تاریخ عکاسی ایران را اینگونه معرفی کرده است؛
عباس عطار که در سال ۱۹۴۴ در شهر خاش به دنیا آمد، زندگی حرفهای خود را که بیش از شش دهه به طول انجامید را وقف ثبت زندگی اجتماعی و سیاسی جوامع در حال جنگ در سراسر دنیا کرد. عباس عطار تنها عکاس ایرانی است که عضو آژانس بینالمللی عکاسی مگنوم است.
از سال ۱۹۷۸ تا ۱۹۸۰، عباس عطار انقلاب اسلامی در ایران را به ثبت رساند و سپس به مدت ۱۷ سال از ایران دور بود تا اینکه در سال ۱۹۹۷ بار دیگر به ایران بازگشت. کتاب او «خاطرات ایران ۱۹۷۱-۲۰۰۱» تفسیری بصری بر تاریخ ایران است که به شیوه روزمره نویسی نوشته و عکاسی شده است.
کاوه تقوی شیرازی که با نام کاوه گلستان مشهور است، عکاس و فتوژورنالیست مشهور ایرانی است. او اولین مأموریت عکاسی خود را با عکاسی از جنگ در ایرلند شمالی آغاز کرد.
با شروع انقلاب اسلامی، گلستان مانند سایر همکاران خود به عکاسی از خیابان ها و رویدادهای مهم آن روزها پرداخت و در همین سال بود که همکاری خود را با مجله تایمز آغاز کرد.
در سال ۲۰۰۳ که برای پوشش خبری جنگ عراق و آمریکا، به عراق رفته بود، بر اثر انفجار مین کشته شد. کاوه گلستان را میتوان یکی از مهمترین و جسورترین عکاسان تاریخ عکاسی ایران دانست. او در سال ۱۹۸۰ برای مجموعه عکسهای انقلاب خود، موفق به دریافت جایزه «رابرت کاپا» شد.
عباس کیارستمی کارگردان، عکاس، نویسنده و نقاش بزرگ ایرانی است. او عکاس نامداری نیز هست. او عکاسی را در سالهای اولیه پس از انقلاب ۱۹۷۹ شروع میکند.
کیارستمی همیشه در مراحل آمادهسازی پیش از شروع فیلمبرداری، دوربین به دست، از لوکشین عکاسی میکرد. در سال ۱۹۹۸ شروع به برپایی نمایشگاه از عکسهای خود در ایران کرد و در سال ۱۹۹۵ این نمایشگاهها را در خارج از ایران نیز برگزار کرد. با این حال، نمایشگاههای او نظر مساعد جامعه عکاسی ایران را به خود جلب نکرد؛ چرا که بسیاری به او تنها به دیده یک کارگردان مینگریستند وایدهی هنرمندی که مدیومهای هنری مختلف را امتحان میکند چندان به مذاق آنها خوش نمیآمد.
رضا دقتی عکاس و مدافع حقوق بشر شناخته شده ایرانی است. او که دانش آموخته معماری است رو به عکاسی آورد و اکنون که بیش از سه دهه از شروع فعالیتش میگذرد، در سراسر جهان عکاسی کرده است و عکسهای او به خصوص برای مجله نشنال جئوگرافیک شناخته شده است.
رضا دقتی نویسنده سی کتاب و دریافتکننده جوایز مختلف است. او از سال ۲۰۱۳ عضو انجمن نشنال جئوگرافیک و فونداسیون آشوکا است. آثار او توسط ورلد پرس فوتو شناخته شده است و برندهی جایزهی Infinity Award از مرکز بینالمللی عکاسی است. فرانسه به او نیز لقب شوالیه اعطا کرده است.
بهمن جلالی عکاس ایرانی است که به سبب به تصویر کشیدن مسائل اجتماعی، تصاویر انقلاب اسلامی و جنگ هشت ساله ایران و عراق به شهرت رسید.
مجید سعیدی عکاس ایرانی و بینالمللی شناخته شده است. او دو دهه اخیر مشغول عکاسی از خاورمیانه بخصوص در باره مسائل بشردوستانه بوده است و علاقه دارد که بیعدالتیهای اجتماعی را نشان دهد.
مجید سعیدی از عکاسی خیابانی نیز لذت میبرد و دوست دارد که مردمان عادی کوچه و خیابان و زندگیهای روزمره آنان را به تصویر بکشد.
آلفرد یعقوبزاده عکاس ایرانی- ارمنی متولد تهران است. در سن ۱۹ سالگی از جنگ ایران و عراق عکاسی کرد و این گونه همکاری او با آژانسهای خبری و عکاسی بینالمللی و فرانسوی مانند گاما و سیگما آغاز شد تا اینکه در نهایت به آژانس خبری فرانسوی سیپا پیوست و به مدت ۲۳ سال به همکاری با آنها ادامه داد.
آثار اولیه او در ایران در قالب دو کتاب War Iran-Iraq و Faces of War منتشر شده است و پوشش خبری او از جنگ اسرائیل و فلسطین به مدت سیزده سال در Promised Peace به چاپ رسید.
