فیلم| آیین بزرگداشت روز خبرنگار در یزد

 گور ایرانی که روزگاری در برخی زیستگاه‌های کشور منقرض شده بود، حالا در شرایطی قرار گرفته که افزایش جمعیت آن، چالش تازه‌ای برای حفاظت ایجاد کرده است؛ گورها در برخی زیستگاه‌ها به نقطه اوج جمعیتی رسیده‌اند و برای یافتن منابع غذایی و آب، به‌صورت طبیعی راهی مناطق اطراف می‌شوند. حالا محیط‌ زیست به جای محصور کردن این گونه، به دنبال باز کردن مسیرهایی است که گورها قرن‌ها در آنها رفت‌وآمد کرده‌اند؛ کریدورهایی از فارس و بهرام گور تا کرمان و یزد.

در این راستا معصومه صفایی - معاون دفتر حفاظت و مدیریت حیات‌ وحش سازمان حفاظت محیط‌زیست - با اشاره به آخرین وضعیت گور ایرانی گفته است: شواهد ظاهری و رفتار گورها نشان می‌دهد جمعیت این گونه در محدوده پارک ملی قطرویه و منطقه حفاظت‌شده بهرام گور تقریباً به پیک جمعیتی رسیده است و گورها اکنون به‌صورت طبیعی و دسته‌ای در حال جابه‌جایی به سمت کرمان و حتی یزد هستند.

وی می‌افزاید: در چنین شرایطی نیازی نیست برای گور ایرانی مانند یوزپلنگ محیط محصور ایجاد کنیم بلکه باید کریدورهای مهاجرتی این گونه را امن کنیم. مسیرهایی که از پارک ملی قطرویه و منطقه حفاظت‌شده بهرام گور به سمت کرمان و یزد امتداد دارد، مسیر تاریخی مهاجرت گورها بوده است اما مداخلات انسانی و توسعه ناپایدار باعث شده رفت‌وآمد آنها در این مسیرها کاهش پیدا کند.

جمعیتی که حالا باید راهش را پیدا کند

پروژه حفاظت از گور ایرانی در استان فارس با حدود ۶۰ فرد آغاز شد و امروز جمعیت این گونه در این منطقه به بیش از ۱۲۰۰ رأس رسیده است. همین افزایش جمعیت، فشار بیشتری بر زیستگاه وارد کرده است.

صفایی با اشاره به جمعیت حدود 1000 رأسی گور در منطقه حفاظت‌شده بهرام گور می‌گوید: به دلیل محدود شدن گورها در این منطقه، چرای مفرط ایجاد شده و پوشش گیاهی در حال آسیب دیدن است. در نتیجه، گورها به‌تدریج از زیستگاه خارج می‌شوند.

به گفته او، جابه‌جایی گورها اکنون به‌صورت طبیعی در حال رخ دادن است و شواهد آن را می‌توان در استان‌های کرمان و یزد نیز دید. از فارس تا کرمان؛ گورها دوباره در حال پیمودن راه‌های قدیمی

یکی از نمونه‌های این جابه‌جایی در قرق اختصاصی و حفاظتگاه مردمی منصورآباد کرمان دیده شده است؛ جایی که طی سه سال گذشته گور مشاهده شده است.

صفایی می‌گوید: با امن شدن زیستگاه‌های فارس، گورها به سمت کرمان حرکت کرده‌اند و این موضوع نشان می‌دهد اگر زیستگاه‌ها و مسیرهای ارتباطی آن‌ها امن باشند، گور ایرانی می‌تواند بدون دخالت مستقیم انسان دامنه پراکنش خود را گسترش دهد.

به همین منظور، کارگروهی با حضور استان‌های فارس، کرمان و یزد تشکیل شد تا راه‌های تردد این گونه شناسایی و ایمن شود. ایجاد مناطق شکارممنوع، حفاظت مشارکتی و توسعه حفاظتگاه‌های مردمی و قرق‌های اختصاصی از جمله راهکارهایی است که در این کارگروه دنبال می‌شود.

معاون دفتر حفاظت و مدیریت حیات‌وحش سازمان حفاظت محیط‌زیست تأکید می‌کند: هرچه گستره پراکنش گور ایرانی بیشتر شود، امنیت این گونه نیز افزایش پیدا می‌کند. بازگشت گور به پارک ملی کویر

گور ایرانی فقط در فارس مسیر بازگشت را پیدا نکرده است. این گونه که در سال ۱۳۶۳ در پارک ملی کویر منقرض شده بود، پس از چند دهه دوباره به این منطقه بازگشت.

برنامه بازمعرفی گور ایرانی به پارک ملی کویر از دهه ۸۰ مورد توجه سازمان حفاظت محیط‌زیست قرار گرفت و در نهایت با انتقال تعدادی گور از توران و یزد، پروژه احیای این گونه در پارک آغاز شد.

در یکی از مراحل اولیه، ۱۰ رأس گور از توران به پارک ملی کویر منتقل شدند اما تنها پنج رأس آنها زنده به مقصد رسیدند. چهار رأس دیگر نیز از یزد به این منطقه منتقل شدند و تکثیر در اسارت با ۹ رأس آغاز شد.

جمعیت گورها تا سال ۱۳۹۹ به ۱۶ رأس رسید و پس از آن، تصمیم به رهاسازی آنها در طبیعت گرفته شد. در ادامه نیز ۱۲ رأس گور از کرمان به پارک ملی کویر منتقل شدند.

حالا حدود ۵۰ رأس گور ایرانی در پارک ملی کویر زندگی می‌کنند؛ حدود ۲۰ رأس از بیرون به این منطقه منتقل شده و حدود ۳۰ رأس نیز در همین پارک متولد شده‌اند.

امسال نیز دست کم ۱۰ زایمان گور ثبت شده که ۹ مورد آن موفق بوده است. طبیعت برای گورها بهتر از اسارت بود

تجربه پارک ملی کویر یک نکته مهم دیگر را هم نشان داده است؛ گور ایرانی در طبیعت عملکرد بهتری نسبت به شرایط اسارت دارد.

به گفته رضا شاه‌حسینی - رییس پارک ملی کویر گرمسار- نرخ زادآوری موفق گورها در شرایط اسارت حدود ۲۵ درصد بوده اما پس از رهاسازی در طبیعت، از هر پنج زایمان، چهار مورد موفق بوده است.

این آمار نشان می‌دهد گور ایرانی توانسته خود را با شرایط طبیعی زیستگاه سازگار کند و در صورت تأمین امنیت، امکان ادامه حیات و افزایش جمعیت در طبیعت را دارد. گورها برای آب و علوفه راه می‌افتند

در پارک ملی کویر نیز تأمین منابع آب یکی از بخش‌های مهم حفاظت از گورهاست. آب در فصل سرد ذخیره و در فصل گرم مورد استفاده قرار می‌گیرد. یک مخزن بتنی ۷۰ هزار لیتری و چند مخزن پلی‌اتیلن ۳۰ هزار لیتری برای تأمین آب حیات‌وحش مورد استفاده قرار می‌گیرد.

پارک ملی کویر چند چشمه دائمی نیز دارد، هرچند دبی بسیاری از چشمه‌ها پایین است و به همین دلیل پایش منابع آبی اهمیت زیادی دارد.

با این حال، اگر جمعیت گورها افزایش پیدا کند و منابع آب و علوفه موجود پاسخگوی آنها نباشد، جابه‌جایی آن‌ها به مناطق دیگر اجتناب‌ناپذیر خواهد بود. گور ایرانی؛ گونه‌ای که دوباره صاحب قلمرو می‌شود

گور ایرانی زمانی در بخش‌هایی از ایران از بین رفت و زیستگاهش به محدوده‌های محدودی از مناطق بیابانی و نیمه‌بیابانی کشور محدود شد اما افزایش جمعیت در سال‌های اخیر، ورق را تا حدی برگردانده است.

امروز در منطقه بهرام گور و قطرویه بیش از ۱۲۰۰ رأس گور زندگی می‌کنند، در پارک ملی توران حدود ۲۵۰ رأس گور وجود دارد و جمعیت گورهای پارک ملی کویر نیز به حدود ۵۰ رأس رسیده است.

با این حال، افزایش جمعیت به‌تنهایی ضامن بقای گونه نیست. اگر گورها نتوانند میان زیستگاه‌های مختلف حرکت کنند، افزایش جمعیت می‌تواند فشار بر منابع طبیعی را بیشتر کند.

صفایی می‌گوید: مهم‌ترین نیاز گور ایرانی، امنیت کریدورهای مهاجرتی است؛ کریدورهایی که در طول تاریخ مسیر حرکت این گونه بوده‌اند و حالا قرار است دوباره به روی گورها باز شوند.

شاید مهم‌ترین نشانه موفقیت برنامه حفاظت از گور ایرانی این نباشد که چند رأس گور در یک منطقه داریم بلکه این باشد که گورها بتوانند بدون کمک انسان، خودشان مسیرهای قدیمی‌شان را دوباره پیدا کنند.

به گزارش جام جم آنلاین، امیر دریادار شهرام ایرانی، فرمانده نیروی دریایی راهبردی ارتش، در آیین گرامیداشت شهید جاویدالاثر عماد هرمزی از شهدای نیروی دریایی ارتش در مصلای نوشهر، با گرامیداشت یاد شهدای نیروهای مسلح اظهار کرد: شهدای نیروهای مسلح جان خود را برای مردم و ایران اسلامی فدا کردند و امروز نیز همرزمان آنان با همان روحیه و انگیزه در مسیر دفاع از کشور ایستاده‌اند.

وی با اشاره به حملات دشمن و شهادت جمعی از نیروهای مسلح افزود: دشمن اگر شهیدی از ایران گرفت، ناجوانمردانه این کار را انجام داد، اما باید بداند که فرزندان ایران اسلامی با تمام توان در میدان حضور دارند و در برابر تهدیدات عقب‌نشینی نخواهند کرد. پیشینه هزاران ساله قدرت دریایی ایران

فرمانده نیروی دریایی راهبردی ارتش در ادامه با اشاره به پیشینه تاریخی قدرت دریایی ایران گفت: ارتباط ایرانیان با دریا موضوعی جدید نیست و سابقه آن به هزاران سال پیش بازمی‌گردد.

امیر دریادار ایرانی با اشاره به سابقه تاریخی مناطق جنوبی کشور اظهار کرد: مناطقی که امروز در آبادان و دیگر نقاط جنوب کشور قرار دارند، در طول تاریخ محل حضور و فعالیت ایرانیان بوده‌اند و در مقاطع مختلف نقش مهمی در دفاع از کشور ایفا کرده‌اند.

وی افزود: همان مناطقی که در گذشته در عرصه دریا نقش‌آفرین بودند، در هشت سال دفاع مقدس نیز درخشیدند و امروز سیستان و بلوچستان و هرمزگان نیز در حوزه دریایی و دفاع از امنیت کشور نقش مهمی دارند.

فرمانده نیروی دریایی راهبردی ارتش با اشاره به اهمیت راهبردی آبراه‌های کشور گفت: تنگه‌ها و آبراه‌های راهبردی برای جمهوری اسلامی ایران اهمیت ویژه‌ای دارند و نیروی دریایی با حضور مقتدرانه در این مناطق، مأموریت دفاع از منافع ملی و امنیت کشور را دنبال می‌کند. «تنگه احد ولایت»؛ تأکید بر اهمیت انجام مأموریت

امیر دریادار ایرانی با اشاره به تعبیر «تنگه احد ولایت» اظهار کرد: یکی از درس‌های مهم واقعه احد این است که وقتی تکلیفی بر عهده انسان گذاشته می‌شود، باید آن را به‌درستی انجام داد و از مسیر تعیین‌شده خارج نشد.

وی ادامه داد: یکی از تکالیفی که بر عهده نیروهای مسلح قرار گرفته، حفظ اشراف و تسلط بر مناطق دریایی و جلوگیری از نزدیک شدن تهدیدات به مرزهای کشور است.

فرمانده نیروی دریایی راهبردی ارتش افزود: به لطف خدا و تلاش فرزندان این ملت، این مأموریت با جدیت دنبال می‌شود و اجازه نمی‌دهیم دشمن از خطوط و مرزهای کشور عبور کند. دشمن اجازه نزدیک شدن به خاک ایران را ندارد

امیر دریادار ایرانی با تأکید بر آمادگی نیروهای مسلح گفت: یکی از تکالیف ما این است که دشمن نتواند به خاک مقدس جمهوری اسلامی ایران نزدیک شود و اگر بخواهد چنین اقدامی انجام دهد، با پاسخ نیروهای مسلح مواجه خواهد شد.

وی تصریح کرد: امروز فرزندان ملت ایران در دریا ایستاده‌اند و اجازه نخواهند داد دشمن قدمی از قدم بردارد.

فرمانده نیروی دریایی راهبردی ارتش تأکید کرد: نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران با تمام توان در میدان هستند و اگر دشمن با تمام قوا وارد میدان شود، ما نیز با تمام قوا ایستاده‌ایم. روایت فرمانده نیروی دریایی از شهید عماد هرمزی

امیر دریادار ایرانی در بخش دیگری از سخنان خود با گرامیداشت یاد شهید عماد هرمزی اظهار کرد: این شهید از جمله نیروهایی بود که ماه‌ها از خانواده خود دور بود و حتی حدود ۱۰ ماه مرخصی نرفته بود.

وی افزود: شهید هرمزی و دیگر شهدای نیروی دریایی با وجود دوری طولانی از خانواده، با آمادگی کامل وظایف خود را انجام می‌دادند و انجام مأموریت را بر دیگر امور مقدم می‌دانستند.

فرمانده نیروی دریایی راهبردی ارتش با اشاره به روحیه نیروهای دریایی گفت: این میزان از ایمان، تعهد و آمادگی نشان می‌دهد که نیروهای دریایی جمهوری اسلامی ایران برای انجام مأموریت و دفاع از کشور آمادگی دارند. همرزمان شهدا برای ادامه راه آنان هم‌قسم هستند

امیر دریادار ایرانی با اشاره به حضور نیروهای نیروی دریایی در این مراسم گفت: همه ما هم‌قسم هستیم که راه شهدا را ادامه دهیم.

وی تصریح کرد: مسئولیت امروز ما سنگین‌تر است؛ چرا که باید در برابر خون عزیزانی که جان خود را برای کشور فدا کردند، مسئول باشیم و با قدرت از ایران اسلامی دفاع کنیم.

فرمانده نیروی دریایی ارتش افزود: شهدای ما امروز از نظر فیزیکی در میان ما نیستند، اما راه، آرمان و روحیه آنان همچنان در میان همرزمانشان زنده است. تأکید بر نقش مردم در قدرت ملی

فرمانده نیروی دریایی راهبردی ارتش در ادامه با تأکید بر نقش مردم در اقتدار کشور اظهار کرد: قدرت و اراده مردم ایران اسلامی امروز دشمن را زمین‌گیر کرده است.

وی افزود: انسجام و ایستادگی مردم اجازه نداده است دشمن به اهداف خود دست پیدا کند.

امیر دریادار ایرانی با تأکید بر ضرورت حفظ وحدت و انسجام ملی گفت: دشمن به دنبال ضربه زدن به این انسجام است و اگر بتواند میان مردم و نظام فاصله ایجاد کند، به هدف خود نزدیک خواهد شد.

وی تأکید کرد: حفظ وحدت و انسجام کشور یک وظیفه همگانی است و در برابر دشمن، وحدت و همدلی مردم بزرگ‌ترین سرمایه کشور محسوب می‌شود. نیروی دریایی در مسیر شهدا

فرمانده نیروی دریایی ارتش با اشاره به شهدای ناو دنا و دیگر شهدای نیروی دریایی گفت: شهدای نیروی دریایی ماه‌ها از خانواده‌های خود دور بودند و با وجود همه دشواری‌ها، مأموریت خود را انجام دادند.

وی افزود: امروز همرزمان این شهدا در دریا و دیگر مناطق مأموریتی ایستاده‌اند و اجازه نخواهند داد خون شهدا فراموش شود.

امیر دریادار ایرانی در پایان تأکید کرد: مسئولیت نیروهای مسلح در قبال شهدا، حفظ آمادگی، دانش، ایمان و روحیه جهادی و ادامه مسیر آنان است.

وی خاطرنشان کرد: اگر علم و مسئولیت دفاع از کشور را بر عهده گرفته‌ایم، باید شایستگی انجام این مسئولیت را نیز داشته باشیم و کشتی کشور را در مسیر درست به پیش ببریم.