پژمان عقدک روز سه شنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا ضمن بیان اینکه مقداری اضطراب پیش از آزمونهای مهم طبیعی است، بیان کرد: اضطراب در حد قابل کنترل میتواند موجب افزایش هوشیاری، تمرکز و انگیزه شود اما وقتی از این حد فراتر رود به جای کمک به عملکرد، تمرکز، یادگیری و توانایی یادآوری مطالب را کاهش میدهد.
وی با اشاره به نزدیک شدن زمان برگزاری کنکور، اظهار داشت: وقتی فرد با یک موقعیت مهم و سرنوشتساز مواجه میشود، بدن و مغز سیستمهای مرتبط با استرس را فعال میکنند تا فرد را برای رویارویی با آن موقعیت آمادهتر کنند، بنابراین داشتن مقدار کنترلشده اضطراب پیش از آزمون بهطور کامل طبیعی است.
عقدک افزود: مشکل زمانی ایجاد میشود که اضطراب از حد قابل کنترل فراتر رود و در این شرایط به جای اینکه به عملکرد فرد کمک کند، ذهن بیشتر درگیر نگرانی میشود و تمرکز، یادگیری و توانایی یادآوری مطالب ممکن است کاهش پیدا کند.
تپش قلب و لرزش دست از نشانههای اضطراب شدید
مدیر روابط عمومی و سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان درباره نشانههای اضطراب شدید گفت: اضطراب بیش از حد میتواند هم علائم جسمی و هم علائم روانی داشته باشد، از نظر جسمی ممکن است فرد دچار تپش قلب، تعریق، لرزش دست، دلدرد، تهوع، خشکی دهان، سردرد، اختلال خواب و حتی احساس خستگی شدید و از نظر روانی نیز نگرانیهای مداوم، بیقراری، تحریکپذیری، کاهش تمرکز، احساس ناتوانی و ناامیدی میتواند در فرد ایجاد شود.
وی تاکید کرد: اضطراب شدید میتواند بهطور موقت تمرکز، توجه و بازیابی اطلاعات از حافظه را مختل کند و به همین دلیل ممکن است دانشآموز مطلبی را که قبلاً بهخوبی مطالعه و یاد گرفته است، در جلسه آزمون به دلیل اضطراب به یاد نیاورد.
عقدک تصریح کرد: همیشه مشکل دانشآموزان کمبود مطالعه یا دانش نیست و گاهی همین اضطراب بیش از حد مانع استفاده درست فرد از دانستههای قبلی خود میشود.
مطالعه فشرده و بیبرنامه در روزهای پایانی توصیه نمیشود
وی درباره توصیههای روزهای پایانی منتهی به کنکور گفت: بهتر است دانشآموزان به جای مطالعه فشرده و بیبرنامه، برنامهای منظم داشته باشند و به مرور مطالبی که از قبل مطالعه کردهاند، بپردازند؛ این رفتار، واقعبینانه و درست است.
وی ادامه داد: دانشآموزان باید مطالعه بیبرنامه و فشرده را کنار بگذارند، خواب کافی و فعالیت بدنی سبک و منظم داشته باشند، تغذیه مناسب را رعایت کنند و بین زمانهای مطالعه استراحتهای کوتاه در نظر بگیرند تا از این طریق به عملکرد بهتر ذهن خود کمک کنند.
سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان همچنین بر پرهیز از مقایسه خود با دیگران، بهویژه در فضای مجازی، تاکید و بیان کرد: بهتر است دانشآموزان در روزهای پایانی تا حد امکان فضای مجازی را کنار بگذارند و از مقایسه خود با دیگران دوری کنند.
وی اظهار داشت: مسیر یادگیری، تواناییها و حتی شرایط هر فرد با دیگری متفاوت است، بنابراین مقایسه خود با دیگران نهتنها میتواند اضطراب را افزایش دهد، بلکه بر عملکرد فرد نیز اثر منفی میگذارد و سودی برای او ندارد.
شب قبل از کنکور زمان مناسبی برای یادگیری مطالب جدید نیست
عقدک با بیان اینکه شب قبل از آزمون زمان مناسبی برای یادگیری حجم زیادی از مطالب جدید نیست، تاکید کرد: تلاش برای مطالعه فشرده در آخرین ساعات شب قبل از آزمون، بیشتر از اینکه کمککننده باشد، اضطراب را افزایش و کارایی فرد را کاهش میدهد.
وی گفت: دانشآموزان شام معمول و سبک خود را مصرف، وسایل مورد نیاز، کارت ورود به جلسه و مدارک را از قبل آماده کنند و خواب کافی داشته باشند.
مدیر روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان همچنین نسبت به مصرف خودسرانه داروهای آرامبخش هشدار داد و گفت: دانشآموزان باید از مصرف خودسرانه داروهای آرامبخش خودداری کنند و مصرف بیش از حد قهوه و نوشیدنیهای انرژیزا نیز نداشته باشند، زیرا این موارد میتواند علائم جسمی اضطراب مانند تپش قلب و بیقراری را افزایش دهد.
عقدک درباره صبح روز کنکور نیز گفت: بهتر است دانشآموزان صبحانه معمول خود را مصرف کنند و از امتحان کردن غذای جدید در آن روز پرهیز داشته باشند و کمی زودتر از زمان اعلامشده در محل آزمون حاضر شوند تا دچار نگرانی و عجله اضافی نشوند.
عقدک افزود: اگر فرد پیش از آزمون احساس اضطراب کرد، میتواند چند بار آرام و آهسته نفس بکشد و بازدم خود را کمی طولانیتر از دم انجام دهد.
وی تاکید کرد: به جای فکر کردن مداوم به نتیجه، رتبه و اینکه چه نمرهای کسب خواهد شد، بهتر است داوطلب فقط روی کاری که در همان لحظه باید انجام دهد، یعنی پاسخ دادن به سؤال، تمرکز کند.
خانوادهها به جای فشار، آرامش ایجاد کنند
مدیر روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان نقش خانوادهها در روزهای منتهی به کنکور را بسیار مهم دانست و گفت: والدین باید فضای خانواده را تا حد امکان آرام نگه دارند و از مقایسه فرزند خود با دیگران بهطور جدی خودداری کنند.
وی اظهار داشت: جملاتی مانند «اگر قبول نشوی چه میشود؟» یا «باید حتماً فلان رتبه را بیاوری» نهتنها انگیزه ایجاد نمیکند، بلکه میتواند اضطراب فرزند را افزایش دهد.
عقدک تصریح کرد: بهتر است والدین به فرزندان خود اطمینان دهند که ارزش و توانمندی فرد فقط به نتیجه یک آزمون وابسته نیست و مهمترین انتظار خانواده باید تلاش صادقانه فرزند برای آمادگی آزمون باشد.
وی گفت: در روزهای نزدیک به کنکور نیز بهتر است خانوادهها از ایجاد تنش، بحثهای غیرضروری و تغییرات عمده در برنامههای روزمره خودداری کنند تا دانشآموز احساس امنیت و آرامش بیشتری داشته باشد.
کنکور مهم است اما تمام زندگی نیست
مدیر روابط عمومی و سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان به دانشآموزان و خانوادهها گفت: کنکور یک آزمون مهم است اما تمام زندگی آدمها نیست؛ داشتن مقداری اضطراب طبیعی است و قرار نیست برای موفق شدن بهطور کامل بدون اضطراب باشیم، زیرا اضطراب در حد کافی میتواند به تمرکز و توجه و افزایش کارایی کمک کند.
عقدک افزود: هدف این است که اضطراب قابل کنترل باشد و مانع عملکرد فرد نشود؛ بنابراین دانشآموزان در روزهای پایانی به جای نگرانی درباره نتیجه کنکور، باید روی کاری که از دستشان برمیآید مثل مرور منطقی مطالبی که قبلاً مطالعه کردهاند، خواب کافی، حفظ آرامش و حضور با آمادگی در جلسه آزمون تمرکز کنند.
وی خطاب به خانوادهها نیز بیان کرد: حمایت، آرامش و اطمینان بخشی والدین در این روزها بسیار ارزشمندتر از فشار و توقع برای کسب یک رتبه یا نتیجه خاص است.
عقدک خاطرنشان کرد: موفقیت فقط با یک عدد یا یک رتبه تعریف نمیشود و تلاش، پشتکار، مهارت و سلامت جسم و روان، سرمایههایی هستند که در تمام مراحل زندگی همراه فرد خواهند بود.
