اعضای هیأت مؤسس به ترتیب الفبا میثم امرودی، حسین انصاری نژاد، یعقوب توکلی، نجمه جوادی، ناهید حبیبی، سید محمد حسینی، عباس خامه یار، مجتبی رحماندوست، مظفر سالاری، احمد شاکری، مجید صفاتاج، هاجر صفائیه، مریم عرفانیان، علیرضا قزوه، غلامرضا کافی، مصطفی محدثی خراسانی، رحیم مخدومی، مریم مقانی، غلامرضا منتظمی، حمیدرضا مهدوی ارفع، ابوالقاسم وردیان، هستند. در بیانیه این مجمع آمده است:
«بسم الله الرحمن الرحیم
«ن وَالْقَلَمِ وَمَا یَسْطُرُونَ»
خداوند متعال در قرآن کریم به قلم و آنچه با آن نوشته میشود سوگند یاد میکند، سوگندی که از جایگاه بلند قلم در هدایت انسان و ساختن تاریخ حکایت دارد. در منطق اسلام، قلم تنها ابزاری برای نگارش نیست، بلکه امانتی الهی برای پاسداری از هویت اسلامی، گسترش معرفت و مشارکت در بنای تمدن نوین اسلامی.
امروز، جهان اسلام با وجود برخورداری از سرمایهای عظیم از دانش، ایمان، فرهنگ و صاحبان اندیشه، با چالشهایی چون پراکندگی، گسست ارتباط و ضعف هم افزایی میان اصحاب و اهالی قلم، کم رنگ بودن حضور جهانی آثار اصیل و اثرگذار و نبودن روایت منسجم از اندیشه و فرهنگ اسلامی روبه رو است. این چالشها، اثرگذاری فرهنگی جهان اسلام را کاهش داده و ضرورت هم افزایی و سازماندهی ظرفیتهای اهل قلم را بیش از پیش آشکار ساخته است.
در چنین شرایطی، بیش از هر زمان دیگر، به حرکتی سازمان یافته، هم افزا و آینده نگر نیاز است؛ حرکتی که بتواند ظرفیتهای پراکنده اهل قلم را در مسیر اعتلای فرهنگی امت اسلامی به نیرویی اثرگذار تبدیل کند. بر همین اساس، «مجمع جهانی قلم» شکل گرفته است تا این حرکت را سامان دهد و با حمایت از تولید و انتشار آثار اصیل و اثرگذار، گسترش همکاریهای علمی، فرهنگی و ادبی و تقویت حضور جهانی اندیشه و فرهنگ اسلامی، زمینه تحقق این رسالت را فراهم آورد.
برای تحقق این رسالت، مجمع جهانی قلم برنامههای خود را در قالب پنج محور عملیاتی، تنظیم کرده است. این محورها، که چارچوب فعالیتهای مجمع را برای تحقق اهداف و افزایش اثرگذاری فرهنگی در جهان اسلام تشکیل میدهند عبارتند است از:
۱. وحدت در عین کثرت (شبکه سازی نخبگان قلم):
هدف: ایجاد شبکهای منسجم، پویا و اثرگذار از نویسندگان، شاعران، مترجمان، پژوهشگران و اندیشمندان متعهد در سراسر جهان، برای کاهش پراکندگی، تقویت هم افزایی و بهرهگیری از ظرفیتهای مشترک آنان، در مسیر اهداف فرهنگی و تمدنی.
برای تحقق این هدف، ایجاد بسترهای پایدار برای ارتباط، همکاری و مشارکت مستمر اصحاب و اهالی قلم ضروری است؛ لذا مجمع جهانی قلم با شناسایی و ارتباط مستمر با اهالی قلم، ایجاد بانک اطلاعاتی نخبگان، برگزاری نشستهای علمی و ادبی، تشکیل کارگروههای تخصصی، حمایت از طرحهای مشترک و توسعه همکاریهای فرامرزی، زمینه شکل گیری شبکهای فعال و اثرگذار را فراهم میسازد؛ شبکهای که هر عضو آن، ضمن حفظ هویت و ویژگیهای خود، بخشی از یک حرکت فرهنگی و تمدنی مشترک باشد.
۲. پرورش نسل آینده (جریان تازگی و پویایی):
هدف: پرورش و توانمندسازی نسل آینده اهل قلم، برای تضمین استمرار، پویایی و بالندگی جریان فرهنگی جهان اسلام. تحقق این هدف، در گرو شناسایی استعدادهای نو، انتقال تجربه پیشکسوتان و فراهم آوردن فرصتهای رشد و نقش آفرینی برای نسل جدید است. از این رو، مجمع جهانی قلم با شناسایی استعدادهای جوان، برگزاری دورههای آموزشی، کارگاههای مهارتی، نشستهای انتقال تجربه، اجرای برنامههای استاد ـ شاگردی، حمایت از آثار نویسندگان نوپا و ایجاد فرصت حضور آنان در عرصههای علمی و فرهنگی، زمینه رشد و بالندگی نسل آینده اهل قلم را فراهم می سازد.
۳. حمایت از تولید و انتشار آثار (از قلم تا مخاطب):
هدف: تقویت چرخه تولید، معرفی، ترجمه، انتشار و توزیع آثار اصیل و اثرگذار، به منظور افزایش دسترسی مخاطبان و ارتقای اثرگذاری فرهنگی آنها در سطح ملی و بین المللی. تحقق این هدف، در گرو ایجاد زیرساختهای مؤثر برای معرفی، ترجمه، انتشار و توزیع آثار و گسترش همکاری میان پدیدآورندگان، ناشران، مترجمان، رسانهها و مراکز فرهنگی است. از این رو، مجمع جهانی قلم با حمایت از ترجمه و انتشار آثار، ایجاد بسترهای همکاری میان فعالان این حوزه، معرفی آثار اصیل و اثرگذار، بهرهگیری از ظرفیتهای رسانهای و فناوریهای نوین و توسعه ارتباطات فرهنگی، میکوشد فاصله میان تولید اثر و دسترسی مخاطبان به آن را کاهش داده و زمینه اثرگذاری گستردهتر آن را فراهم سازد.
۴. تعالی اندیشه (آزاداندیشی متخصصانه):
هدف: تقویت فضای گفت و گوی علمی، آزاداندیشی متخصصانه و تولید اندیشه بر پایه مبانی اصیل اسلامی. تحقق این هدف، در گرو فراهم ساختن محیطی علمی، اخلاقی و تخصصی برای تضارب آرا، نقد منصفانه، نظریه پردازی و گفتگوی عالمانه است. از این رو، مجمع جهانی قلم با برگزاری کرسیهای آزاداندیشی، نشستهای تخصصی، همایشهای علمی، میزگردهای فکری، حمایت از نظریه پردازی و ایجاد زمینه تعامل میان اندیشمندان حوزههای مختلف، بستر رشد اندیشه و تولید معرفت را فراهم می آورد و این مسیر را با بهرهگیری از میراث غنی اندیشه اسلامی و در فضایی به دور از جنجالهای غیرتخصصی دنبال میکند.
۵. نقشه راه جهانی (گسترش فرهنگ اصیل انسانی):
هدف: تقویت حضور فرهنگی جهان اسلام در عرصه بین المللی و گسترش اندیشه و فرهنگ اصیل اسلامی و انسانی در میان ملتها. تحقق این هدف، در گرو برنامه ریزی منسجم، توسعه همکاریهای فرهنگی و علمی و بهره گیری از ظرفیتهای مشترک جهان اسلام برای حضور مؤثر در گفت و گوهای فرهنگی جهانی است. از این رو، مجمع جهانی قلم با گسترش تعامل با مراکز فرهنگی، علمی و دانشگاهی، برگزاری رویدادهای بینالمللی، شناسایی و فعال سازی ظرفیتهای مشترک جهان اسلام، توسعه ارتباطات فرهنگی و تدوین برنامههای بلندمدت، میکوشد زمینه حضور مؤثرتر اندیشه و فرهنگ اسلامی را در عرصه جهانی فراهم سازد و در شکل گیری تمدن نوین اسلامی سهمی شایسته ایفا کند.
این پنج محور، چارچوب راهبردی فعالیتهای مجمع جهانی قلم و نقشه راه آن برای تحقق آرمانها، اهداف و مأموریتهای تبیین شده در این بیانیه است. فلسفه وجودی مجمع جهانی قلم نیز آن است که با تجمیع و هم افزایی ظرفیتهای اصحاب و اهالی قلم، این آرمانها را به برنامهها و اقداماتی مؤثر تبدیل کرده و زمینه تحقق آن ها را فراهم آورد.
از این رو از همه نویسندگان، شاعران، مترجمان، پژوهشگران و اندیشمندان و اصحاب رسانه که دغدغه اعتلای فرهنگ اسلامی و پیشرفت امت اسلامی را دارند، دعوت می کنیم با پیوستن به این مجمع، دانش، تجربه و توان خود را در مسیر این رسالت مشترک به کار گیرند. باور داریم که همافزایی اهالی قلم، زمینه ساز افزایش اثرگذاری فرهنگی جهان اسلام و مشارکت در شکل گیری تمدن نوین اسلامی خواهد بود.
