به گزارش خبرنگار سیاست خارجی ایرنا، با آغار تجاوز نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ۹ اسفند ۱۴۰۴ تنگه هرمز به دلیل ناامنیهای ناشی از اقدام نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل و همچنین تمهیدات امنیتی جمهوری اسلامی ایران برای جلوگیری از تردد شناورهای متخاصم، تقریبا به صورت کامل روی کشتیرانی بینالمللی مسدود شدهاست.
از آن زمان، به جز یک دوره کوتاه مدت سه هفتهای در پی امضا تفاهمنامه اسلامآباد توسط روسای جمهور ایران و آمریکا، عبور و مرور از این آبراهه کلیدی که بیش از یک پنجم از کل نفت خام جهان را تامین میکند، تقریبا به صورت کامل متوقف شدهاست و تعداد شناورهای عبور به ۱۰ درصد زمان قبل از جنگ، آن هم صرفا با مجوز ایران کاهش پیدا کردهاست.
همزمان با سفر محمد باقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی به عراق، خبرگزاری رسمی عراق (واع) در گزارشی از دیدار او با همتای عراق، هیبت الحلبوسی، رئیس پارلمان عراق، نوشت که این مقام عراقی خواستار مجوز ویژه ایران به نفتکشهای عراقی برای عبور از تنگه هرمز شدهاست. بر اساس این گزارش رئیس پارلمان عراق از قالیباف خواست تا با در نظر گرفتن شرایط ویژه عراق در زمینه صادرات نفت از طریق تنگه هرمز، منافع اقتصادی این کشور حفظ شود.
عراق از جمله کشورهایی است که برای تامین بودجه کشور به شدت نیازمند صادرات نفت خام است. تقریبا ۹۰ درصد از کل بودجه سالانه عراق وابسته به درآمد صادرات نفت خام است. بر اساس آمار موسسه ارزیابی کپلر، مشتریان اصلی نفت عراق هند، چین و کره جنوبی هستند که دسترسی به بازارهای آنها بدون استفاده از تنگه هرمز میسر نیست.
پیش از آغاز درگیریها، عراق روزانه حدود ۳.۵ میلیون بشکه نفت خام صادر میکرد که بیش از ۳.۳ میلیون بشکه آن از بصره بارگیری شده و از تنگه هرمز عبور میکرد. درآمدهای نفتی ماهانه عراق به طور متوسط حدود ۷ میلیارد دلار بود که تمامی تعهدات اصلی دولت، از حقوق میلیونها کارمند بخش عمومی گرفته تا مستمریها، برنامههای رفاهی و خدمات پایه شهری، را تامین میکرد. بین ماههای مارس و ژوئن، صادرات نفت بیش از ۸۵ درصد کاهش یافت و درآمد ماهانه به زیر ۱.۵ میلیارد دلار رسید. با از دست رفتن ماهانه بیش از ۵ میلیارد دلار، کسری بودجه کشور تا پایان ماه مه نسبت به سال قبل تقریباً سه برابر شد.
علی الزیدی، نخستوزیر …
