جهان صنعت نیوز – تقویم نشان میدهد تنها چند هفته از امضای تفاهمنامه موقت میان آمریکا و ایران گذشته است، اما تحولات میدانی بار دیگر یادآور روزهای نخست جنگ است. درگیری نظامی فروکش کرده، اما متوقف نشده است. تنگه هرمز همچنان عملاً بسته مانده و کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس در تلاشاند با میانجیگری، دستکم بهطور موقت مسیر عبور کشتیها را باز کنند.
این وضعیت شباهت زیادی به ماههای پیش از امضای تفاهمنامه دارد؛ توافقی که قرار بود مسیر مذاکرات جامع برای پایان دادن به دههها تنش میان دو کشور را هموار کند. اما به جای حرکت به سمت توافق نهایی، دو طرف بار دیگر بر سر مدیریت تنگه هرمز و مسائل امنیتی به بنبست رسیدهاند. حتی اگر راهحلی موقت نیز پیدا شود، به نظر میرسد این راهحل تنها بتواند بخشی از ضعفهای توافق اولیه را بپوشاند، نه اینکه مشکلات اصلی را برطرف کند. آغاز فروپاشی توافق
نشانههای تضعیف تفاهمنامه از همان ابتدا آشکار شد؛ زمانی که ایران به چند نفتکش و کشتی حامل گاز حمله کرد. هدف این اقدام، متوقف کردن افزایش تردد کشتیها از مسیر جنوبی تنگه هرمز عنوان شده است؛ مسیری که در آبهای عمان قرار دارد و از میزان کنترل ایران بر این گذرگاه راهبردی میکاهد. در واکنش، آمریکا نزدیک به دو هفته حملات هوایی روزانه علیه اهداف نظامی و زیرساختهای اقتصادی جنوب ایران انجام داد و ایران نیز با شلیک موشک و پهپاد به پایگاههای آمریکا در کشورهای خلیج فارس و اردن پاسخ داد.
در ادامه، دونالد ترامپ بهطور ناگهانی دستور توقف حملات را صادر کرد. مقامهای آمریکایی در موضعگیری رسمی، این تصمیم را فرصتی برای دیپلماسی توصیف کردند، اما در داخل دولت نگرانیهایی درباره کاهش ذخایر سامانههای رهگیر پدافندی و همچنین اثربخشی محدود حملات هوایی وجود داشت. همزمان حملات ایران به کشتیهای تجاری نیز متوقف شد، هرچند این توقف ممکن است بیش از آنکه نتیجه توافق باشد، ناشی از کاهش شدید تردد کشتیها در مسیر جنوبی تنگه هرمز بوده باشد. میانجیگری عمان و اختلاف بر سر هرمز
در تلاش برای جلوگیری از تشدید بحران، هیأتی از مقامهای عمانی راهی تهران شد. عمان که نقش واسطه میان تهران و واشنگتن را برعهده دارد، پیشنهادی را مطرح کرد که شامل برقراری آتشبس رسمی، بازگشایی تنگه هرمز و تشکیل سازوکاری مشترک میان ایران …
