آیا امام خمینی با مذاکره مخالف بود؟

بازخوانی نسبت مذاکره، صلح و سازش در سیره سیاسی امام خمینی

در روزگاری که «مذاکره» دوباره به یکی از مناقشه‌برانگیزترین واژه‌های فضای سیاسی ایران تبدیل شده است، یک پرسش تاریخی نیز دوباره خود را به رخ می‌کشد: آیا می‌توان با استناد به اندیشه و سیره سیاسی امام خمینی، مذاکره را ذاتاً و در همه شرایط، امری مذموم و حتی خیانت دانست؟

این پرسش را نمی‌توان با یک جمله از امام پاسخ داد. چرا که در سخنان و رفتار سیاسی او، هم مواضعی بسیار صریح در رد مذاکره دیده می‌شود و هم مواردی از گفت‌وگو، ملاقات و مذاکره با مخالفان و دشمنان، حتی نمایندگان دولت‌های متخاصم خارجی. اگر قرار باشد تنها یکی از این دو دسته را ببینیم، تصویری ناقص از امام خواهیم ساخت.

مسئله، ظاهراً جای دیگری است: امام با چه مذاکره‌ای مخالف بود و چه مذاکره‌ای را می‌پذیرفت؟ این پرسش، ما را از جست‌وجوی یک «بله» یا «نه» ساده فراتر می‌برد و به منطق تصمیم‌گیری سیاسی امام نزدیک‌تر می‌کند. مذاکره؛ آری یا نه؟ …