هوش مصنوعی؛ آینده را الگوریتم‌ها تعیین نمی‌کنند، بلکه نهادها می‌سازند | انصاف نیوز

عرفان میرزا زاده، پژوهشگر حقوق بین الملل در یادداشتی با عنوان «» که در اختیار انصاف نیوز قرار داده، نوشت:

در سال‌های اخیر، بخش عمده مباحث مربوط به هوش مصنوعی بر رقابت برای ساخت مدل‌های بزرگ‌تر، پردازنده‌های قدرتمندتر و دسترسی به داده‌های بیشتر متمرکز بوده است. با این حال، به نظر می‌رسد مهم‌ترین پرسش آینده، دیگر صرفاً یک پرسش فنی نیست؛ بلکه این است که آیا نهادهای سیاسی، حقوقی و اقتصادی می‌توانند خود را با سرعت این تحول هماهنگ کنند؟ کارل-بندیکت فری، اقتصاددان و استاد دانشگاه آکسفورد، در گفت‌وگویی با مجمع جهانی اقتصاد بر این باور است که ظرفیت واقعی هوش مصنوعی تنها زمانی آشکار خواهد شد که نظام‌های حکمرانی، مقررات و سازوکارهای تصمیم‌گیری نیز همگام با آن تحول یابند.

به بیان دیگر، فناوری به‌تنهایی توسعه ایجاد نمی‌کند؛ کیفیت نهادهاست که مشخص می‌کند یک فناوری به رشد اقتصادی و رفاه عمومی منجر شود یا به افزایش نابرابری و بی‌ثباتی.فری معتقد است دهه گذشته را می‌توان دوره «رشد مبتنی بر مقیاس» در هوش مصنوعی نامید؛ دوره‌ای که افزایش حجم داده‌ها، توسعه مراکز پردازش و بزرگ‌تر شدن مدل‌های زبانی موتور اصلی پیشرفت بودند. اما این مسیر به تدریج به محدودیت‌های خود نزدیک می‌شود و ادامه آن، لزوماً جهش‌های بزرگ بعدی را تضمین نخواهد کرد.

از این پس، پیشرفت هوش مصنوعی بیش از هر چیز به نوآوری در روش‌های یادگیری، افزایش بهره‌وری و توانایی سیستم‌ها در تحلیل موقعیت‌های جدید وابسته خواهد بود.او برای توضیح این موضوع به تجربه مشهور سامانه «آلفاگو» اشاره می‌کند؛ سامانه‌ای که پس از شکست قهرمان جهان، در ادامه توسط بازیکنانی با استفاده از موقعیت‌هایی غیرمتعارف به چالش کشیده شد. این تجربه نشان داد که حتی پیشرفته‌ترین سامانه‌های هوش مصنوعی نیز خارج از چارچوب داده‌هایی که با آن آموزش دیده‌اند، ممکن است عملکرد مطلوبی نداشته باشند.

از همین رو، نسل آینده هوش مصنوعی باید بتواند مانند انسان، با نمونه‌های محدود بیاموزد و خود را با شرایط پیش‌بینی‌نشده تطبیق دهد.نکته تأمل دیگر، شکاف میان سرعت پیشرفت فناوری و سرعت اصلاح نهادهاست. فری معتقد است در بسیاری از سازمان‌ها، هوش مصنوعی به جای آنکه کیفیت تصمیم‌گیری یا پژوهش را ارتقا دهد، صرفاً موجب افزایش حجم فعالیت‌ها شده است.