چرا وارداتی‌ها می‌آیند، اما قیمت خودرو پایین نمی‌آید؟

به گزارش خبرنگار خودرو تابناک، ماشین کلیک ؛سال‌هاست هر بار بحث واردات خودرو مطرح می‌شود، یک تصویر ساده در ذهن مردم شکل می‌گیرد؛ کشتی‌هایی که در بندر پهلو می‌گیرند، خودرو‌های صفر کیلومتر از گمرک خارج می‌شوند و بعد از مدتی قیمت خودرو در بازار پایین می‌آید. این تصویر از نظر اقتصادی قابل فهم است. افزایش عرضه معمولاً باید فشار روی قیمت را کم کند، مخصوصاً وقتی محصول وارداتی بتواند جایگزین بخشی از تقاضای موجود شود. اما بازار خودرو ایران مدت‌هاست آن بازار ساده‌ای نیست که بتوان فقط با فرمول عرضه و تقاضا رفتار قیمت را توضیح داد. اولین مسئله، حجم واردات است. اگر بازار یک کشور میلیون‌ها دستگاه خودرو در سال جذب کند، ورود چند هزار یا حتی چند ده هزار دستگاه خودرو الزاماً نمی‌تواند تعادل کل بازار را تغییر دهد. واردات خودرو زمانی می‌تواند اثر قیمتی گسترده ایجاد کند که حجم آن به اندازه‌ای باشد که عرضه واقعی را افزایش دهد و بخش قابل توجهی از تقاضا را پوشش دهد. در غیر این صورت، خودرو‌های وارداتی تبدیل به یک لایه جدید در بازار می‌شوند، نه عاملی که کل بازار را پایین بکشد.   این نکته بسیار مهم است. وقتی تعداد خودرو‌های وارداتی محدود باشد، آنها معمولاً خودشان تبدیل به کالا‌های خاص می‌شوند. مشتری برای خریدشان صف می‌کشد، بازار درباره قیمتشان گمانه‌زنی می‌کند و گاهی فاصله قیمت کارخانه، قیمت واردکننده و قیمت بازار آن‌قدر زیاد می‌شود که خودرو از وسیله نقلیه به یک دارایی سرمایه‌ای تبدیل می‌شود. در چنین شرایطی، واردات نه‌تنها الزاماً قیمت خودرو را پایین نمی‌آورد، بلکه می‌تواند یک بازار جدید برای معامله و سرمایه‌گذاری ایجاد کند.   مسئله دوم، نرخ ارز است. خودرو کالایی است که قیمت آن به شکل مستقیم یا غیرمستقیم با ارز ارتباط دارد. حتی اگر قیمت جهانی یک خودرو ثابت بماند، افزایش نرخ ارز می‌تواند قیمت تمام‌شده آن را در ایران بالا ببرد؛ بنابراین ممکن است همزمان با افزایش واردات، نرخ ارز نیز بالا برود و اثر افزایش عرضه را خنثی کند. در چنین شرایطی مردم می‌بینند خودرو وارداتی بیشتر شده، اما قیمت‌ها نه‌تنها پایین نیامده، بلکه افزایش هم پیدا کرده است.   این همان نقطه‌ای است که بعضی تحلیل‌های ساده درباره بازار خودرو اشتباه می‌کنند. نمی‌توان فقط گفت «واردات افزایش پیدا کرده، پس قیمت باید کاهش …