۹ کنسول بازی که لیاقت شکست خوردن نداشتند

گجت نیوز: شاید باورنکردنی به‌نظر برسد، اما حتی بزرگ‌ترین شرکت‌های سازنده‌ی سخت‌افزار بازی هم گاهی در مسیر رقابت دچار اشتباه می‌شوند. تلاش برای تعادل بین فناوری پیشرفته و قیمت مقرون‌به‌صرفه، چالش همیشگی این صنعت بوده است. در حالی که برخی کنسول‌ها از همان ابتدا محکوم به شکست بودند، شماری دیگر ایده‌های جسورانه‌ای داشتند که می‌توانستند مسیر گیمینگ را تغییر دهند، اما به دلایل مختلف این اتفاق رخ نداد. پلی‌استیشن ویتا (PlayStation Vita)

سونی پس از موفقیت کنسول دستی PSP (پلی‌استیشن پرتابل) که بیش از ۸۰ میلیون واحد فروخت، کنسول پلی‌استیشن ویتا (PlayStation Vita) را در اواخر سال ۲۰۱۲ به بازار عرضه کرد. اما ویتا با فروش تخمینی ۱۳ میلیون واحد، در مقابل ۷۵ میلیون واحد نینتندو 3DS شکست خورد و نامش از چارت‌های فروش رسمی سونی نیز حذف شد. این شکست برای کنسولی که از زمان خود جلوتر بود، جای تاسف دارد. ویتا اولین سیستم بازی دستی بزرگ با دو آنالوگ استیک بود که تجربه‌ای شبیه به کنسول‌های خانگی را ارائه می‌داد. همچنین، با صفحه‌نمایش OLED با وضوح ۹۶۰ در ۵۴۴ پیکسل، لمس‌پذیری جلو و عقب، و گرافیک قدرتمند، بازی‌هایی مانند Uncharted: Golden Abyss و Dead or Alive 5 کیفیتی در حد کنسول پلی‌استیشن ۳ را ارائه می‌دادند. سگا جنسیس نومد (Sega Genesis Nomad)

کنسول سگا جنسیس نومد (Sega Genesis Nomad) در سال ۱۹۹۵ با این ایده که یک کنسول بازی خانگی در کف دست شما باشد، عرضه شد. این دستگاه در واقع یک سگا جنسیس (Sega Genesis) بازطراحی شده بود که کارتریج‌های جنسیس را اجرا می‌کرد و حتی خروجی ویدیو برای اتصال به تلویزیون داشت. متاسفانه، نومد در زمانی عرضه شد که سگا، کنسول ساترن (Sega Saturn) را روانه بازار کرده بود و بازیکنان علاقه‌ای به یک نسخه جدید از جنسیس نداشتند. عدم پشتیبانی از لوازم جانبی مهم جنسیس مانند 32X و Sega CD نیز کارایی آن را محدود می‌کرد. نومد که تنها حدود ۱ میلیون واحد فروخت، ایده‌ای بسیار جلوتر از زمان خود بود که تلاش می‌کرد تجربه کنسول خانگی را به‌صورت دستی ارائه دهد. سگا ساترن (Sega Saturn)

سگا ساترن (Sega Saturn) که در سال ۱۹۹۴ در ژاپن (و ۱۹۹۵ در آمریکا) با قیمت ۳۹۹ دلار عرضه شد، ورود سگا به دنیای سه‌بعدی بود. با وجود پورت‌های چشمگیر بازی‌های آرکید مانند Virtua Cop و Virtua Fighter، مشکل اصلی در این بود که سگا بر بازی‌های آرکید تکیه داشت، در حالی که صنعت به سمت بازی‌های اختصاصی خانگی در حرکت بود. مهم‌تر از همه، ساترن از نظر قدرت سخت‌افزاری نمی‌توانست با پلی‌استیشن سونی رقابت کند که با قیمت ۲۹۹ دلار عرضه شده بود. همچنین، عرضه عجولانه ساترن به بازار، چرخه بازاریابی آن را مختل کرد و به این تصور غلط منجر شد که بازی‌های کافی برای آن وجود ندارد. ساترن در ژاپن بیش از ۵ میلیون واحد فروخت، اما در ایالات متحده کمتر از ۲ میلیون واحد به فروش رسید و در برابر پلی‌استیشن و نینتندو ۶۴ به شدت شکست خورد. سگا دریم‌کست (Sega Dreamcast)

سگا دریم‌کست (Sega Dreamcast) آخرین کنسول سگا، در ۹ سپتامبر ۱۹۹۹ با قیمت ۱۹۹ دلار و با هایپ زیادی عرضه شد. بازی شاخص آن، Sonic Adventure، دنیایی سه‌بعدی را به نمایش گذاشت که در برخی جهات با Super Mario 64 رقابت می‌کرد. این کنسول بازی‌های خلاقانه و نوآورانه‌ای مانند Shenmue و پورت‌های بی‌نقصی از بازی‌های آرکید نظیر Soul Calibur را داشت. اما متاسفانه، عرضه پلی‌استیشن ۲ در سال ۲۰۰۰، دریم‌کست را کاملا از بین برد. پلی‌استیشن ۲ قدرتمندتر بود، بازی‌های چندپلتفرمی روی آن بهتر اجرا می‌شدند و دریم‌کست تنها یک آنالوگ استیک داشت، در حالی که کنترلرهای دو آنالوگ به استاندارد تبدیل می‌شدند. در نتیجه، سگا از تجارت سخت‌افزار خارج شد و تمام تمرکز خود را بر ساخت بازی برای سایر کنسول‌ها گذاشت. نینتندو وی‌یو (Wii U)

کنسول نینتندو وی‌یو (Nintendo Wii U) که در سال ۲۰۱۲ عرضه شد، مانند دریم‌کست با معضل قرار گرفتن بین نسل‌های کنسول روبرو بود؛ گرافیک آن با PS3 و Xbox 360 قابل مقایسه بود، اما یک سال قبل از عرضه PS4 و Xbox One به بازار آمد. نینتندو امیدوار بود با کنترلر منحصربه‌فرد خود یعنی GamePad بر این چالش غلبه کند، اما این مکانیسم به بزرگ‌ترین ضعف وی‌یو تبدیل شد. به‌دلیل نام‌گذاری گیج‌کننده و عدم ارتقای بصری چشمگیر (به‌جز حرکت به سمت HD)، بسیاری به اشتباه گمان می‌کردند که وی‌یو یک لوازم جانبی برای Wii است. تاخیر در انتشار بازی‌هایی مانند The Legend of Zelda: Breath of the Wild (که در نهایت همزمان با نینتندو سوییچ عرضه شد) نیز به شکست آن دامن زد. با این حال، بازی‌هایی مانند Super Mario Maker روی وی‌یو تجربه‌ای منحصربه‌فرد ارائه می‌دادند. نینتندو ۶۴ دی‌دی (Nintendo 64 DD)

نینتندو ۶۴ (Nintendo 64) نتوانست به موفقیت رقیب اصلی خود، پلی‌استیشن سونی، دست یابد. بخشی از مشکل به لوازم جانبی به نام نینتندو ۶۴ دی‌دی (Nintendo 64DD) بازمی‌گشت که قرار بود پتانسیل واقعی N64 را آزاد کند. قرار بود بازی‌ها برای این دستگاه، نه روی CD یا حتی کارتریج، بلکه روی دیسک‌های فلاپی اختصاصی عرضه شوند. ۶۴ دی‌دی که در سال ۱۹۹۵ معرفی شد، تا دسامبر ۱۹۹۹ (زمانی که N64 در حال محو شدن از بازار بود) عرضه نشد. در نتیجه، این دستگاه تنها در ژاپن شکست خورد و هرگز در مناطق دیگر عرضه نشد. تنها تعداد انگشت‌شماری بازی برای ۶۴ دی‌دی منتشر شد، از جمله Sim City 64 و بسته الحاقی Expansion Kit برای F-Zero X. نوکیا ان‌گیج (Nokia N-Gage)

در سال ۲۰۰۳، پیش از اختراع آیفون، نوکیا تلاش کرد تا با نوکیا ان‌گیج (Nokia N-Gage) بازی‌های موبایل را متحول کند؛ یک تلفن همراه با قابلیت‌های بازی که از گیم‌بوی ادونس (Game Boy Advance) فراتر می‌رفت. به‌عنوان مثال، نسخه Tony Hawk’s Pro Skater روی ان‌گیج، یک تبدیل واقعی از نسخه اصلی پلی‌استیشن با گرافیک سه‌بعدی کامل بود. با این حال، اگر این سیستم را در دست می‌گرفتید، به سرعت متوجه می‌شدید که چرا این‌گیج یک شکست کامل بود. طرح کنترل صفحه‌کلید عددی آن نامناسب بود و D-pad آن خشک و سفت بود. صفحه‌نمایش کوچک و عمودی آن نیز منجر به فشردگی وحشتناک تصویر می‌شد و بازی‌هایی مانند SonicN را عملا غیرقابل بازی می‌کرد. با وجود این نقایص، ان‌گیج یک سیستم نوآورانه و یک جهش بزرگ برای بازی‌های تلفن همراه بود. پلی‌استیشن کلاسیک (PlayStation Classic)

پس از موفقیت NES Classic Edition و Super NES Classic Edition نینتندو، سونی نیز به‌دنبال سهم خود از این بازار بود و کنسول مینی خود، پلی‌استیشن کلاسیک را در سال ۲۰۱۸ عرضه کرد. این دستگاه یک ماکت کوچک از پلی‌استیشن اصلی بود و با ۲۰ بازی از پیش نصب شده عرضه شد که شامل عناوینی مانند Metal Gear Solid و Final Fantasy VII می‌شد. روی کاغذ، این یک پیروزی کامل به‌نظر می‌رسید، اما شبیه‌سازی بازی‌ها ناامیدکننده بود؛ زیرا همه بازی‌ها روی PCSX ReArmed، یک راه‌حل شبیه‌سازی متن باز، اجرا می‌شدند و نه یک راهکار اختصاصی. عجیب‌تر این‌که، پلی‌استیشن کلاسیک بسیاری از نسخه‌های PAL بازی‌ها را در نسخه آمریکای شمالی خود گنجانده بود، که به‌دلیل نرخ فریم پایین‌تر، تجربه بازی را کاهش می‌داد. با این حال، این دستگاه همچنان وسیله‌ای جذاب برای بازی‌های سریع و غیررسمی محسوب می‌شد. اویا (Ouya)

اویا (Ouya)، یک کنسول خانگی مبتنی بر اندروید بود که بر چندنفره محلی، حس‌وحال مستقل و بازی‌های غیرجدی تمرکز داشت. این پروژه کیک‌استارتر که برای ۹۵۰,۰۰۰ دلار درخواست داده بود، در نهایت ۸.۵ میلیون دلار سرمایه جمع‌آوری کرد که یکی از بزرگ‌ترین موفقیت‌های اولیه پلتفرم محسوب می‌شد. اما این هیجان اولیه به موفقیت جریان اصلی ترجمه نشد. تخمین زده می‌شود که اویا پس از عرضه در سال ۲۰۱۳، تنها ۲۰۰,۰۰۰ کاربر جذب کرد. با وجود قیمت ۹۹ دلاری، اویا نتوانست با عرضه قدرتمند پلی‌استیشن ۴ در همان سال رقابت کند و به سرعت به فراموشی سپرده شد؛ فروشگاه آنلاین آن نیز در سال ۲۰۱۹ رسما بسته شد. اویا به‌جز یک استثنای چشمگیر، یعنی بازی TowerFall، فاقد عناوین برجسته‌ای بود که بتواند با کنسول‌های اصلی رقابت کند.