به گزارش خبرنگار اقتصادی رکنا، نتایج تازه طرح آمارگیری نیروی کار مرکز آمار ایران نشان می دهد نرخ بیکاری جمعیت 15 ساله و بیشتر در بهار 1405 به 9.1 درصد رسیده است؛ رقمی که نسبت به بهار سال گذشته 1.8 واحد درصد افزایش یافته و عملا مسیر نزولی بیکاری در سال های گذشته را متوقف کرده است. همزمان نرخ مشارکت اقتصادی نیز با ثبت 40.7 درصد، 0.5 واحد درصد کاهش یافته است؛ اتفاقی که از نگاه اقتصاددانان اهمیت بیشتری از رشد نرخ بیکاری دارد، زیرا نشان می دهد بخشی از جمعیت در سن کار حتی از جست وجوی شغل نیز منصرف شده اند.
آمارهای رسمی تصویری روشن تر از این وضعیت ارائه می کنند. تعداد شاغلان کشور در بهار امسال به 24 میلیون و 672 هزار نفر رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود 450 هزار نفر کاهش یافته است. در مقابل، جمعیت غیرفعال اقتصادی با افزایش نزدیک به 796 هزار نفر به بیش از 39.5 میلیون نفر رسیده است. این جابه جایی نشان می دهد بخشی از افراد نه تنها شغلی پیدا نکرده اند، بلکه اساسا از بازار کار خارج شده اند؛ موضوعی که معمولا در دوره های رکود اقتصادی یا کاهش امید به یافتن شغل مشاهده می شود. از هر سه بیکار ایرانی، یک نفر مدرک دانشگاهی دارد
اما مهم ترین پیام گزارش امسال، وضعیت فارغ التحصیلان دانشگاهی است. بر اساس آمار مرکز آمار، 35.6 درصد از کل بیکاران کشور دارای تحصیلات دانشگاهی هستند. به بیان دیگر، از هر سه بیکار ایرانی، بیش از یک نفر مدرک آموزش عالی دارد. اگرچه این سهم نسبت به سال گذشته 4.4 واحد درصد کاهش یافته، اما همچنان نشان می دهد دانشگاه دیگر تضمین کننده ورود به بازار کار نیست. در مقابل، سهم فارغ التحصیلان دانشگاهی از کل شاغلان تنها 27.2 درصد است؛ رقمی که نسبت به سال قبل فقط 0.1 واحد درصد افزایش یافته و از محدود بودن ظرفیت جذب نیروی متخصص حکایت دارد.
این اعداد تنها یک آمار ساده نیستند؛ بلکه از یک ناهمخوانی ساختاری میان دانشگاه و بازار کار پرده برمی دارند. در سال های اخیر ظرفیت آموزش عالی با سرعتی بیشتر از ظرفیت اشتغال تخصصی رشد کرده است. نتیجه آنکه هر سال تعداد بیشتری فارغ التحصیل وارد بازاری می شوند که توان جذب آنها را ندارد. از سوی دیگر، بخش قابل توجهی از …
