به گزارش برنا، بررسی تجربه کشورهای مختلف نشان میدهد پاسخ این سؤال به خود «خرید سهم کوچک» وابسته نیست؛ بلکه به این بستگی دارد که آیا این سهم در نهایت به مالکیت یک ملک مشخص، تأمین مالی مناسب و قدرت خرید واقعی خانوار منتهی میشود یا خیر.
خانهریز دقیقاً چه چیزی را تغییر میدهد؟
بازار مسکن ایران طی سالهای گذشته با شکاف بزرگی میان درآمد خانوار و قیمت خانه مواجه شده است. برای بخش قابل توجهی از خانوارها، مسئله تنها نداشتن پسانداز نیست؛ بلکه سرعت رشد قیمت زمین و مسکن به اندازهای بوده که حتی پسانداز مستمر نیز در بسیاری از موارد نتوانسته فاصله میان درآمد و قیمت خانه را جبران کند. طرح خانهریز شهرداری تهران دقیقاً با هدف ورود سرمایههای کوچکتر به بازار مسکن طراحی شده است. بر اساس توضیحات مدیرعامل سازمان سرمایهگذاری و مشارکتهای مردمی شهرداری تهران، شهروندان میتوانند به جای خرید یک واحد کامل، در منافع پروژههای ساختمانی مشارکت کنند. عرضه این خانهریزها در بستر «شهرزاد» انجام میشود، قیمت آنها به صورت ماهانه کارشناسی خواهد شد و برای جلوگیری از تمرکز خرید، فعلاً سقف ۱۰۰ خانهریز برای هر کد ملی در نظر گرفته شده است. در مرحله نخست نیز از عرضه چند هزار خانهریز و فروش حدود ۸۸۰۰ مترمربع خبر داده شده است.
اما نکتهای که باید برای متقاضیان کاملاً روشن باشد این است که خانهریز در شکل فعلی معادل خرید مستقیم بخشی از یک آپارتمان نیست. خریدار در منافع پروژه ساختمانی شریک میشود و مالک مستقیم یک واحد مشخص نخواهد بود. بر اساس توضیحات شهرداری، اگر فرد در طول چند پروژه و طی سالهای آینده به اندازه یک واحد مسکونی سهم جمع کند، در زمان واگذاری از اولویت برخوردار خواهد شد. بنابراین خانهریز در شرایط فعلی بیشتر یک مدل «سرمایهگذاری تدریجی در مسکن» است تا فروش مستقیم مسکن به خانوار.
مسئله اصلی، سرمایهگذاری یا خانهدار شدن؟
همین تفاوت، نقطه اصلی ارزیابی طرح است. کارشناسان حوزه مسکن معتقدند باید میان «حفظ ارزش سرمایه» و «خانهدار شدن» تفاوت قائل شد. اگر فردی امروز سرمایه کوچکی وارد یک پروژه کند و ارزش آن همگام با قیمت مسکن افزایش یابد، ممکن است از کاهش ارزش پول خود در برابر تورم مسکن جلوگیری کرده باشد؛ اما این موضوع لزوماً به معنای آن نیست که قدرت خرید او برای …
