همشهری آنلاین - گروه سیاسی: ۶ ماه پس از جنگ و در حالی که دولت دونالد ترامپ از آغاز کارزار تازهای برای قطع ارتباط ایران با اقتصاد جهانی خبر داده، یک پرتابه ناشناس به نفتکشی در نزدیکی تنگه هرمز واقع در الشیشه عمان اصابت کرده و موتورخانه آن را از کار انداخته است. واشنگتن این برنامه را گامی تازه در تشدید فشار اقتصادی بر تهران معرفی میکند، اما منتقدان میگویند بخش زیادی از ابزارهای اعلامشده پیشتر نیز وجود داشته و سوال اصلی، میزان آمادگی آمریکا برای اعمال فشار واقعی بر مهمترین شریک تجاری ایران، یعنی چین، است.
رابرت کیگان، نویسنده همکار نشریه آتلانتیک و کارشناس سیاست خارجی آمریکا، در گفتوگو با سیانان استدلال میکند که نتیجه جنگ اخیر، برخلاف روایت واشنگتن، میتواند به تقویت موقعیت منطقهای ایران منجر شود؛ کشوری که به گفته او اکنون از کنترل و نفوذ خود بر تنگه هرمز به عنوان اهرمی برخوردار است که نه فقط کشورهای عربی خلیج فارس، بلکه اقتصادهای بزرگی مانند چین، ژاپن و کره جنوبی را نیز تحت تاثیر قرار میدهد.
اما ابتدا میخواهم درباره همین موضوع بپرسم. اکنون ۶ ماه از جنگ گذشته است و امروز دولت آمریکا این طرح بزرگ تحریمی را اعلام میکند. فارغ از تبلیغات ایران، نکتهای که معاون وزیر خارجه ایران مطرح کرده و با استناد به سخنان ترامپ و مقامهای این دولت میگوید، درست است: آنها میگویند ایران نابود و تواناییهایش برچیده شده و برنامه هستهایاش کاملا دفن شده است. بنابراین این سوال مطرح میشود که پس چرا اکنون به چنین برنامهای نیاز دارند؟ آیا این طرح جدید تحریمها واقعا میتواند معادله را تغییر دهد؟
فکر نمیکنم چنین تاثیری داشته باشد. ضمن اینکه اساسا برنامه چیست؟ ما مدام منتظر این اعلامیه بزرگ بودیم؛ چیزی که قرار بود نوعی «دیدی [D-Day] اقتصادی» باشد. اما در نهایت آنچه اعلام شد، چیزی جز هشدارهای بیشتر درباره اقداماتی نبود که شاید در آینده علیه کشورهایی نامشخص انجام شود. همانطور که شما هم اشاره کردید، تقریبا کار دیگری باقی نمانده، مگر اینکه بخواهند کشورها را به طور کامل از هرگونه تجارت با ایران منع کنند. در این میان، مهمترین کشوری که باید درباره آن صحبت کنیم چین است. ترامپ به زودی با شی جینپینگ دیدار دارد و به گمان من به همین دلیل بود که وزیر خزانهداری …
