به گزارش همشهری آنلاین، یحیی آلاسحاق، وزیر پیشین بازرگانی و رئیس اتاق بازرگانی ایران و عراق، با حضور در میزگرد اقتصادی همشهری، مسئله اقتصاد ایران در شرایط تحریم و جنگ را بیش از آنکه کمبود منابع یا نبود راهحل بداند، ناشی از نوع حکمرانی اقتصادی و شیوه تصمیمگیری میداند. او با تکیه بر تجربه چند دهه حضور در مدیریت اقتصادی کشور معتقد است در شرایط بحران، اقتصاد به «وحدت فرماندهی»، اختیار تصمیمگیری و سازوکارهایی متفاوت از شرایط عادی نیاز دارد؛ تجربهای که بهگفته او در سالهای جنگ، با منابع بسیار محدودتر نیز آزموده شده است.
آلاسحاق در این گفتوگو از یک پرسش اساسی شروع کرد: چرا ایران در حوزههایی مانند صنایع دفاعی توانسته است از محدودیتهای شدید عبور کند، اما در بخشهایی مانند خودروسازی، پس از چند دهه حمایت، همچنان با مشکلات جدی مواجه است؟ پاسخ او در یک واژه خلاصه میشود: رویکرد.
او که سابقه فعالیت در سازمان صنایع دفاع و وزارت صنایع را نیز دارد، از سالهای جنگ روایت کرد؛ دورهای که بهگفته او حتی تأمین سیم خاردار و برخی قطعات و تجهیزات نظامی با دشواری انجام میشد. ایران ناچار بود برای تهیه مواداولیه و قطعات، مسیرهای مختلفی را امتحان کند و بهتدریج توان داخلی خود را توسعه دهد.
از نگاه آلاسحاق، تفاوت اصلی میان تجربه صنایع دفاعی و برخی صنایع اقتصادی در همین جاست. در حوزه دفاعی، هدف مشخص بود و تصمیمگیری بر مبنای الزامات فنی و امنیتی انجام میشد؛ اما در اقتصاد، بهگفته او، «سیاستزدگی» اجازه نداده است بسیاری از واحدهای اقتصادی با معیارهایی مانند بهرهوری، قیمت تمامشده و رقابت اداره شوند.
او برای توضیح این مسئله خاطرهای از سالهای مسئولیتش در وزارت صنایع نقل کرد؛ زمانی که یک خودروساز خارجی پیشنهاد مشارکت، انتقال دانش فنی، سرمایهگذاری و آموزش نیروی انسانی را به ایران ارائه کرده بود. بهگفته آلاسحاق، این پیشنهاد با این استدلال رد شد که ایران باید خودش خودروساز شود. …
