هادی اعلمی فریمان، کارشناس مسائل بینالملل درباره ارزیابی اش از تشدید فشارهای اقتصادی و محاصره توسط آمریکا گفت: محاسبات پنتاگون از قبل هم این بود که اگر حملات هوایی مستمری را انجام بدهند، در نهایت ناچارند پشتیبانی زمینی هم داشته باشند. جغرافیای کشور ایران اصلاً اجازه چنین کاری را نمیدهد چون به هر حال سرزمین وسیعی است و اینکه بخواهند این کار را از طریق زمین انجام دهند، یک ریسک بزرگ است، چون با محدوده کوچکی مواجه نیستند. جغرافیای ایران اجازه پشتیبانی زمینی آمریکا را نمیدهد
وی ادامه داد: به خاطر همین ریسک، من فکر میکنم آمریکاییها به این نتیجه رسیدند که استراتژی اولیهشان مبنی بر حملات مکرر نظامی را به فشار اقتصادی گسترده تغییر بدهند و چیزی که خودشان اذعان میکنند، یعنی یک نوع خفگی اقتصادی است. فکر می کنم این استراتژیای که انتخاب کردهاند، خیلی کارآمدتر خواهد بود، چون در حال حاضر هم اظهارنظرهایی که ما از دولت دریافت میکنیم، این است که فروش نفت کاهش پیدا کرده و ما در عرصه واردات و صادرات دچار مشکل شدهایم، چراکه به نوعی در محاصره هستیم. آن بحثی که تحت عنوان تحریم گسترده مطرح میکنند، به واقع یک نوع محاصره تمامقد اقتصادی در همه حوزههاست تا بتوانند جمهوری اسلامی را به تسلیم وادار کنند.
این تحلیلگر مسائل بینالملل درباره گسترش محاصره اقتصادی از طریق مرزهای زمینی گفت: فکر میکنم که میتوانند کشورهای پیرامونی را متقاعد کنند تا این کار را انجام دهند، چون ما عملاً در پیرامون خودمان کشورهایی داریم که با آمریکاییها روابط حسنهای دارند. بنابراین این کار را میتوانند انجام دهند، البته چند کشور هم هستند که ما میتوانیم با آنها مراوده داشته باشیم. از سوی دیگر موضع چینیها هم وضعیت نامشخصی دارد. از یک طرف مدعیاند که زیر بار دستورات آمریکاییها مبنی بر تحریم نیستند، اما از طرف دیگر، به لحاظ روابط اقتصادی وسیعی که با آمریکاییها دارند، ممکن است در نهان این کار را انجام دهند.
اعلمی فریمان تصریح کرد: فکر میکنم استراتژیای که بیشتر انتخاب کردهاند، این است که یک تحریم همهجانبه اقتصادی را اعمال کنند و روی نقاطی دست بگذارند که خیلی حساسیتبرانگیز است. مثلاً بعضی نقاط واقعاً مشکلساز خواهد بود، مانند بحث بنزین. ما درحال حاضر در بحث بنزین، مقداری تولید داخلی داریم، اما واردات عملاً صفر شده است همچنین از منظر زمینی هم ثابت کردند که میتوانند تجارت را تا حدودی محدود کنند، چون تحرکاتی را در دریای خزر داشتند و آن نقاط ریلی را قبلاً آزمودند و زدند. بنابراین یک خفگی استراتژیک از منظر اقتصادی را در دستور کار دارند. هدف آمریکا تشکیل ائتلافی گسترده علیه ایران است
وی درباره حملات بازدارنده برای مقابله با فشارهای اقتصادی گفت: آمریکاییها هدفشان این است که یک ائتلاف گسترده از کشورها را علیه جمهوری اسلامی تشکیل دهند. تا حدودی هم موفق بودهاند، چون ما به هر حال کشورهایی را داریم که پشت صحنه عملاً با آنها همکاری میکنند و جمهوری اسلامی که قادر نیست منافع آمریکاییها را به طور مستقیم مورد حمله قرار دهد، حالا پایگاههای آمریکا در کشورهای ثالث که از خاک آنها به ایران تحرکاتی شود را میزنیم، با این عنوان که پایگاهها آنجا قرار دارند. منتها معلوم نیست این موضوع تا چه حد بتواند به آمریکا آسیب بزند، چون یک محاسبه کاملاً نابرابر است. به محض اینکه موشکی از جایی شلیک میشود، تجربه قبلی نشان داد که چند برابر به آن مناطق حمله میشود و یک آتش فراگیر به وجود میآید.
این تحلیلگر مسائل بینالملل ادامه داد: بنابراین، حمله پیشدستانه بحثهای نظامی است که کارشناسان نظامی باید درباره آن اظهارنظر کنند اما قاعدتاً اگر هر جایی را هم بخواهین هدف قرار دهیم، مثلاً مستقیم بالگردها یا ناو هواپیمابر آنها را بزنیم، با یک تهاجم بسیار شدید از طرف آنها مواجه میشویم چون به نظر میرسد جغرافیای منطقه یک معادله کاملاً نابرابر را ایجاد کرده است.
آمریکاییها هدفشان این است که یک ائتلاف گسترده از کشورها را علیه جمهوری اسلامی تشکیل دهند به نظر میرسد تفاهم ایران و عمان فعلاً مسکوت مانده است
اعلمی فریمان همچنین درباره مذاکرات ایران و عمان درباره تنگه هرمز گفت: اطلاعات مشخص و متقنی در دست نیست که واقعاً در این زمینه به نتیجه رسیده باشیم، چون رسانهها یا حتی اظهارنظرهایی که مقامات میکنند، متفاوت است. بخشی میگویند مذاکرات عمان هم هفته پیش شکست خورده و بخشی میگویند ممکن است مذاکرات دیپلماتیک پشت پرده به نتایجی رسیده باشد. ولی در مجموع، دولت و آقای پزشکیان هم اخیراً اظهار کردهاند که ما دنبال مذاکره جدی هستیم و گامبهگام پیش میرویم اما چون اطلااعاتی نداریم نمیتوانیم در این باره اظهارنظر کنیم.
وی گفت: مضاف بر اینکه من فکر میکنم ظاهراً تا اینجا به نتیجه نرسیده، چراکه ترامپ تهدید درباره بمباران عمان را مطرح کرد که عمانیها هم مطرح کردند ترامپ دنبال قربانی میگردد. بنابراین مجموعه قرائن نشان میدهد که این بحث فعلا به نتیجه نرسیده و مسکوت مانده است، چون اگر به نتیجه میرسید، لااقل باید اعلام میشد و سایر بحثها هم پیش گرفته میشد. بحثهای شکستن محاصره یا اجرای تفاهمنامه، همه منوط به این بود که آن تفاهمنامه با عمان امضا شود. منتها تا این لحظه، من فکر میکنم به نتیجه نرسیده است.
این تحلیلگر مسائل بینالملل تصریح کرد: مقداری از این بحثها به اراده جمهوری اسلامی بستگی دارد، چون ما الان متن تفاهمنامه بسیار مطلوبی را در اختیار داریم که امضا شده و بایستی از طرف جمهوری اسلامی ایران و تا حدودی از طرف آمریکاییها، این موضوع پیش برود و دو طرف بتوانند آن را عملیاتی کنند.
اعلمی فریمان تاکید کرد: حالا لااقل در داخل، اینگونه که از اظهارنظرها برمیآید، در مورد اجرای آن اختلاف نظر وجود دارد. ما بخشی از طیفهایی را داریم، چه از اصلاحطلبان و چه از اصولگراها که مدعی هستند باید با قدرت این موضوع را پیش ببریم. خود دولت هم شدیداً دنبال این است که تفاهمنامه را پیش ببرد، منتها بخشهایی مخالفت دارند. فکر میکنم تا زمانی که یک وحدت رویهای در داخل راجع به تفاهمنامه ایجاد نشود، کار به نتیجه نخواهد رسید. بدون شفافیت و مذاکره مستقیم با آمریکا به نتیجه نمیرسیم
وی ادامه داد: چون نقلقولهایی که از رئیسجمهور داریم، مبنی بر این است که اگر ما قرار است مقاومت کنیم، باید نتیجه آن را هم بپذیریم. نتیجه آن هم چیزی است که در تورم، گرانی و این موضوعات خود را نشان میدهد. بنابراین، این دیگر بستگی دارد به اراده داخلی که در واقع به اجماع نظری برسیم و این موضوع را پیش ببریم.
این تحلیلگر مسائل بینالملل تصریح کرد: مضاف بر اینکه اساساً من از قبل هم همیشه معتقد بودم که پیشبرد مذاکرات تنها یک راه دارد و آن هم این است که دو کشور به صورت شفاف و مستقیم کنار هم بنشینند، روبهروی هم و مسائل و مشکلاتشان را مطرح کنند. در این بحثهای دیپلماتیک، بالاخره امتیازاتی داده میشود و امتیازاتی گرفته میشود. تا زمانی که ما با شفافیت پیش نرویم و این بحثها را مستقیم با آمریکاییها حلوفصل نکنیم، یا لااقل اراده این را نداشته باشیم که روابط را به شکلی عادی و نرمال کنیم، من بعید میدانم که به نتیجه برسد.
