اقتصاد۲۴- پس از سالها دیپلماسی فشرده در دهه ۱۹۹۰، آمریکا سرانجام توانست روسیه و چین را متقاعد کند که انتقال بیشتر فناوریهای حساس غنیسازی اورانیوم و بازفرآوری پلوتونیوم به برخی از کشورها را متوقف کنند. این فناوریهای دومنظوره میتوانند هم برای تولید سوخت راکتورهای هستهای صلحآمیز و هم برای ساخت سلاح هستهای مورد استفاده قرار گیرند. واشنگتن از این طریق توانست اجماعی شکننده ایجاد کند مبنی بر اینکه این فناوریها بیش از حد خطرناکاند و نباید بهطور گسترده در اختیار کشورها قرار گیرند.
نشنال اینترست در گزارشی نوشت: یک نسل بعد، اما خود آمریکا در آستانه شکستن همین سابقه دشوار بهدستآمده قرار گرفته است؛ آن هم با موافقت احتمالی با ساخت یک تاسیسات غنیسازی اورانیوم در خاک عربستان.
پیامد چنین اقدامی قابل پیشبینی است: مسکو و پکن که دیگر خود را به الگوی آمریکا متعهد نمیبینند، احتمالا برای ارائه فناوری غنیسازی و بازفرآوری به مشتریان احتمالی با یکدیگر رقابت خواهند کرد و این فناوریها را بهعنوان مشوقی در قراردادهای تجاری هستهای خود عرضه میکنند. در چنین شرایطی، سد و مانعی که طی دههها برای جلوگیری از گسترش فناوری تولید سوخت هستهای ساخته شده، فرو خواهد ریخت و چند کشور دیگر نیز یک گام به دستیابی به سلاح هستهای نزدیکتر خواهند شد.
همین خطر در توافق هستهای کنونی میان آمریکا و عربستان وجود دارد؛ توافقی که در قالب یک توافق ۱۲۳ ذیل بخش ۱۲۳ قانون انرژی اتمی آمریکا تنظیم شده و چارچوب همکاری هستهای واشنگتن با کشورهای خارجی را تعیین میکند.
بر اساس گزارشها، این توافق یا توافقهای جانبی مرتبط با آن، شامل یک مطالعه مشترک دوساله خواهد بود تا مشخص شود آیا آمریکا باید یک تاسیسات غنیسازی اورانیوم را در عربستان احداث و اداره کند یا خیر.
باز کردن راه برای غنیسازی اورانیوم در عربستان، حتی اگر این تاسیسات تحت کنترل عملیاتی آمریکا باشد، به معنای کنار گذاشتن چندین دهه سیاست واشنگتن برای جلوگیری از گسترش فناوریهای حساس چرخه سوخت هستهای خواهد بود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، هنوز میتواند با بازنگری در این توافق، پیش از آنکه در ماه سپتامبر برای بررسی به کنگره ارائه شود، اهداف عدم اشاعه هستهای آمریکا را حفظ کند. شرکتهای آمریکایی همچنان میتوانند …
