عصر روز پنجشنبه ۱۵ مرداد، آراد مجیدی، کودک ۹ ساله ساکن شهرک زاگرس سنندج، در حالی که مشغول بازی بود، با حمله چند قلاده سگ مواجه شد؛ حملهای که به گفته یکی از بستگان این کودک، با حضور حدود ۶ قلاده سگ همراه بود و در جریان آن آراد از ناحیه شکم و لگن دچار جراحات ناشی از گازگرفتگی شد.
یکی از بستگان آراد با اشاره به شدت جراحات این کودک اظهار کرد: زخمهای ناشی از گازگرفتگی عمیق است و کودک هماکنون در بیمارستان کوثر سنندج تحت درمان قرار دارد.
وی افزود: مادربزرگ آراد با کمک همسایگان توانستند کودک را از میان سگها نجات دهند. اما حادثه آراد را نمیتوان صرفاً یک اتفاق جداگانه دانست؛ چراکه بر اساس حوادث گزارششده در هفتههای اخیر، این چهارمین مورد حمله گلههای سگ به یک کودک در سنندج طی حدود یک ماه اخیر است؛ موضوعی که نگرانی خانوادهها درباره امنیت کودکان در محلات و فضاهای عمومی شهر را افزایش داده است. وقتی هشدارها یکی پس از دیگری تکرار میشوند
افزایش سگهای پرسهزن در سنندج پیش از این نیز از سوی مسئولان و کارشناسان مطرح شده و درباره پیامدهای بهداشتی، اجتماعی و امنیتی آن هشدار داده شده است.
فرزاد رحمانی، مدیر بهداشت و بیماریهای دامی ادارهکل دامپزشکی کردستان، پیش از این در گفتوگو با ایسنا با اشاره به افزایش قابل توجه سگهای پرسهزن در سطح شهر سنندج، بر ضرورت اجرای دستورالعمل ساماندهی سگهای بدون صاحب تأکید کرده بود.
بر اساس توضیحات وی، مطابق دستورالعمل شماره ۳۰۴۶۲ مورخ ۹ شهریور ۱۴۰۱، شهرداریها و دهیاریها متولی اصلی اجرای طرح ساماندهی سگهای بدون صاحب هستند و دامپزشکی نیز در بخشهایی همچون واکسیناسیون، انگلزدایی، همکاری در عقیمسازی و ارائه مشاوره تخصصی نقش دارد.
رحمانی همچنین افزایش جمعآوری سگها، مدیریت صحیح پسماند، جلوگیری از غذارسانی غیراصولی و آموزش عمومی را از جمله اقدامات ضروری برای کنترل جمعیت سگهای پرسهزن عنوان کرده بود.
طبق آمار اعلامشده از سوی دامپزشکی، طی مدت مورد اشاره هزاران قلاده سگ در روند ساماندهی قرار گرفتهاند؛ اما تداوم مشاهده گلههای سگ در مناطق مسکونی و تکرار حملات نشان میدهد که مسئله همچنان پابرجاست. مسئولیتها میان دستگاهها تقسیم شده؛ اما امنیت شهروندان چه میشود؟
مسئله سگهای بلاصاحب، تنها یک موضوع مرتبط با جمعآوری حیوانات نیست و ابعاد مختلفی از جمله مدیریت شهری، پسماند، بهداشت عمومی، مسائل زیستمحیطی و امنیت شهروندان را دربرمیگیرد.
در چنین شرایطی، مشخص بودن مسئولیت دستگاهها اهمیت بیشتری پیدا میکند. اگر شهرداری متولی اجرای طرح ساماندهی است، شهروندان حق دارند بدانند برنامه عملیاتی این دستگاه برای کنترل جمعیت سگهای بلاصاحب چیست، چه تعداد سگ در سطح شهر شناسایی و جمعآوری شده و نقاط پرخطر چگونه مدیریت میشوند.
از سوی دیگر، مدیریت پسماند نیز بخش مهمی از ماجراست؛ چراکه وجود منابع غذایی در اطراف مخازن زباله و نقاط مختلف شهر میتواند زمینه تجمع سگها را فراهم کند.
همچنین موضوع غذارسانی غیراصولی نیز از جمله مواردی است که پیشتر از سوی کارشناسان مورد اشاره قرار گرفته است؛ بنابراین کنترل این پدیده نیازمند یک برنامه هماهنگ و مستمر است، نه اقدامات مقطعی پس از وقوع هر حادثه. از آراد تا کودک بعدی؛ آیا قرار است باز هم منتظر حادثه بمانیم؟
حمله به آراد ۹ ساله در شرایطی اتفاق افتاده که پیش از این نیز درباره حملات سگهای بلاصاحب به کودکان و پیامدهای آن هشدار داده شده بود.
تکرار این حوادث، یک پرسش جدی را مطرح میکند: اگر دستگاههای مسئول از افزایش جمعیت سگهای پرسهزن و وجود گلههای سگ در برخی نقاط شهر اطلاع دارند، چرا پیشگیری مؤثر از این حوادث هنوز به نتیجه نرسیده است؟
مسئله دیگر، شناسایی نقاط پرخطر است. وقتی یک منطقه چندین بار شاهد حضور گلههای سگ یا حمله به شهروندان است، انتظار میرود این نقاط در اولویت اقدامات ساماندهی قرار گیرند و برنامه مشخصی برای آنها وجود داشته باشد.
در چنین شرایطی، خانوادهها نمیتوانند صرفاً به کودکان خود توصیه کنند که از برخی نقاط عبور نکنند یا هنگام بازی مراقب باشند؛ چراکه فضای عمومی شهر باید در وهله نخست برای حضور شهروندان، بهویژه کودکان، ایمن باشد. مطالبهای فراتر از جمعآوری مقطعی
حادثه آراد بار دیگر نشان داد که مسئله سگهای بلاصاحب در سنندج نیازمند یک برنامه جامع، مستمر و قابل ارزیابی است.
اکنون انتظار میرود دستگاههای مسئول بهصورت شفاف درباره اقدامات انجامشده، تعداد سگهای ساماندهیشده، نقاط شناساییشده به عنوان کانون تجمع، برنامه کنترل جمعیت و مهمتر از همه، اقدامات انجامشده برای جلوگیری از تکرار حملات پاسخ دهند.
در کنار آن، لازم است مشخص شود پس از حوادث اخیر چه تصمیماتی اتخاذ شده و آیا برای نقاطی که سابقه حمله به شهروندان دارند، برنامه ویژهای در نظر گرفته شده است یا خیر.
آراد ۹ ساله امروز در بیمارستان تحت درمان است؛ اما مسئله فقط وضعیت این کودک نیست. مسئله این است که اگر روند موجود ادامه پیدا کند، حادثه بعدی ممکن است برای کودک دیگری رخ دهد.
چهارمین کودک در یک ماه، دیگر صرفاً یک حادثه نیست؛ نشانهای است که ضرورت بازنگری جدی در شیوه مدیریت سگهای بلاصاحب در سنندج را گوشزد میکند.
اکنون سؤال افکار عمومی این است: برای جلوگیری از پنجمین حادثه، چه اقدامی قرار است انجام شود و چه زمانی؟
