اقتصاد۲۴- تا همین چند سال پیش، شهرت عمدتا محصول حضور در رسانههای رسمی بود؛ بازیگر، خواننده، ورزشکار یا چهرهای که از مسیر تلویزیون، سینما، مطبوعات یا صحنههای ورزشی به خانهها راه پیدا میکرد. امروز، اما حالا دیگر تعریف «چهره مشهور» تغییر کرده است. انسانرسانه، تعریفی خاص و مشخص برای خود پیدا کرده است. گاهی یک صفحه در شبکههای اجتماعی، یک سبک زندگی و حتی یک شخصیت مجازی میتواند در مدت کوتاهی میلیونها مخاطب پیدا کند؛ مخاطبانی که رابطهشان با این چهرهها فقط تماشای محتوا نیست، بلکه گاه به احساس نزدیکی، همراهی و تعلق منجر میشود. نشانه مهم این تغییر، زمانی دیده میشود که محبوبیت یک چهره مجازی از صفحه تلفن همراه عبور میکند و در فضای عمومی قابل مشاهده میشود؛ وقتی حضور او میتواند جمعیتی را در یک مرکز تجاری یا فضای شهری گردهم آورد.
اینجا دیگر با یک «فالوئر» ساده مواجه نیستیم؛ با پدیدهای اجتماعی روبهرو هستیم که نیازمند فهم دقیقتر است. این تغییر، پرسشهای مهمی درباره رابطه نسل جدید با شهرت، الگوهای اجتماعی، هویت و مرجعیت ایجاد میکند. چه اتفاقی افتاده که برخی چهرههای شبکههای اجتماعی توانستهاند جایگاهی فراتر از تولیدکننده محتوا پیدا کنند؟ و این میزان جاذبه، بهویژه در میان نوجوانان چگونه شکل میگیرد؟ آیا این رفتارها جهانشمول است؟ آیا نیازمند آسیبشناسی است؟ برای بررسی این پرسشها، نظرات دو روانشناس را جویا شدیم که در ادامه میخوانید.
نیوشا اصلانیمقدم، روانشناس و رواندرمانگر نوجوانان پیرامون این موضوع که «چرا اینفلوئنسرها برای نوجوانان اینقدر مهم میشوند؟» به «اعتماد» میگوید: در روانشناسی رشد، نوجوانی دوره پاسخ دادن به سوال مهمی است: «من کی هستم؟» برای یافتن پاسخ، نوجوان به دنبال الگوهای در دسترس و خاص میگردد. در قبل، این الگوها بیشتر اسطورهها، ورزشکاران، هنرمندان، والدین یا معلمان بودهاند. امروز این نقش تا حد زیادی به اینفلوئنسرها، یوتیوبرها و استریمرها منتقل شده است.
نوجوان ممکن است با خودش بگوید: دوست دارم مثل او لباس بپوشم. /مثل او حرف بزنم. /مثل او موفق شوم. / مثل او رفتار کنم و... که این بخشی طبیعی از فرآیند هویتیابی است. از طرفی رابطه «شبهاجتماعی» یکی از مفاهیم شناخته شده روانشناسی رسانهای است که مخاطب احساس میکند شخصیت …
