به گزارش تجارت نیوز، اروپا در تابستان امسال با یکی از شدیدترین دورههای گرما و خشکسالی سالهای اخیر مواجه شده است؛ شرایطی که تنها به افزایش دمای هوا محدود نمیشود و اکنون آثار آن در بخشهای مختلف اقتصادی و زیرساختی نیز بهوضوح دیده میشود. یکی از مهمترین پیامدهای این وضعیت، کاهش شدید سطح آب رودخانه راین است؛ آبراهی که نقش حیاتی در حملونقل کالا، تأمین انرژی و تجارت کشورهای اروپای مرکزی ایفا میکند.
افت کمسابقه سطح آب این رودخانه باعث شده عبور بارجهای باری با محدودیتهای جدی مواجه شود، هزینههای حملونقل به رکوردهای تازهای برسد و انتقال زغالسنگ و فرآوردههای نفتی به مناطق صنعتی آلمان با اختلال روبهرو شود. کارشناسان هشدار میدهند که با ادامه موج گرما و نبود بارندگی مؤثر، این بحران میتواند در روزهای آینده ابعاد گستردهتری پیدا کند. کاهش سطح آب رودخانه راین به پایینترین میزان در ۳۶ سال گذشته
بر اساس دادههای منتشرشده از سوی نهادهای فدرال آلمان، سطح آب رودخانه راین در ایستگاه کاوب (Kaub) که یکی از مهمترین گلوگاههای کشتیرانی در مسیر جنوب آلمان و سوئیس محسوب میشود، اکنون به ۲۸ سانتیمتر رسیده است.
این میزان، پایینترین سطح آب ثبتشده از سال ۲۰۱۸ تاکنون به شمار میرود، اما پیشبینیها نشان میدهد وضعیت ممکن است وخیمتر نیز شود. بر اساس برآوردهای هواشناسی و مدیریت آبراههای آلمان، سطح آب قابل کشتیرانی در این منطقه ممکن است تا پایان هفته و بهویژه در روز جمعه به حدود ۲۴ سانتیمتر کاهش پیدا کند؛ رقمی که در صورت تحقق، پایینترین سطح ثبتشده از سال ۱۹۹۰ خواهد بود و رکوردی در طول ۳۶ سال گذشته محسوب میشود.
این کاهش شدید سطح آب، عبور بسیاری از شناورهای باری را با محدودیت روبهرو کرده و شرکتهای حملونقل ناچار شدهاند بار کشتیها را کاهش دهند یا مسیرهای جایگزین را انتخاب کنند.
رودخانهای حیاتی برای اقتصاد اروپا
رودخانه راین یکی از مهمترین مسیرهای حملونقل داخلی اروپا به شمار میرود و نقشی کلیدی در جابهجایی مواد اولیه، سوخت و کالاهای صنعتی دارد.
این رودخانه با طول تقریبی ۸۰۰ مایل معادل حدود ۱۲۹۰ کیلومتر، از کشور سوئیس سرچشمه میگیرد و پس از عبور از چند کشور اروپایی، به دریای شمال میریزد.
هر سال میلیونها تن کالا از طریق این مسیر جابهجا میشود. زغالسنگ، فرآوردههای نفتی، سنگآهن، مواد اولیه صنایع فولاد، محصولات شیمیایی و همچنین کالاهای کانتینری از مهمترین محمولههایی هستند که از طریق این آبراه راهبردی حمل میشوند.
به همین دلیل هرگونه اختلال در عملکرد راین، مستقیماً زنجیره تأمین صنایع بزرگ اروپا را تحت تأثیر قرار میدهد. موج گرما فشار بیسابقهای بر زیرساختهای اروپا وارد کرده است
کاهش سطح آب رودخانه راین تنها یکی از پیامدهای موج گرمای شدید در اروپا است. خشکسالی و افزایش دمای هوا در ماههای اخیر علاوه بر کاهش منابع آبی، شبکههای برق را نیز با فشار زیادی روبهرو کرده است. افزایش مصرف انرژی برای سیستمهای سرمایشی، کاهش ظرفیت نیروگاههای وابسته به منابع آبی، اختلال در خدمات بهداشت عمومی و وقوع آتشسوزیهای گسترده جنگلی، از دیگر پیامدهای این شرایط کمسابقه به شمار میروند.
کارشناسان معتقدند تغییرات اقلیمی و تکرار موجهای گرمای شدید، به یکی از مهمترین تهدیدها برای زیرساختهای حیاتی اروپا تبدیل شده است. رکورد تاریخی هزینه حملونقل سوخت در مسیر روتردام
کاهش سطح آب راین، آثار اقتصادی خود را نیز به سرعت نشان داده است. بر اساس دادههای منتشرشده، هزینه حمل گازوئیل از روتردام به کارلسروهه که از مسیر حساس کاوب عبور میکند، اکنون به بالاترین سطح خود از زمان آغاز ثبت دادههای بلومبرگ در سال ۲۰۰۹ رسیده است.
کاهش عمق آب باعث شده بارجها نتوانند با ظرفیت کامل حرکت کنند و در نتیجه برای حمل همان میزان کالا، به تعداد بیشتری شناور یا سفرهای بیشتری نیاز باشد. همین موضوع هزینه نهایی حملونقل را به شکل قابل توجهی افزایش داده است.
این وضعیت نهتنها بر بازار سوخت، بلکه بر قیمت حمل بسیاری از کالاهای صنعتی نیز تأثیر گذاشته و احتمال افزایش هزینه تولید در صنایع مختلف را تقویت کرده است. پیشبینی ادامه موج گرما و نبود بارندگی
چشمانداز کوتاهمدت نیز امید چندانی به بهبود شرایط نمیدهد. بر اساس پیشبینی مؤسسه Atmospheric G2، دمای شهر فرانکفورت در روز پنجشنبه به حدود ۳۹ درجه سانتیگراد خواهد رسید.
در عین حال، پیشبینیهای هواشناسی نشان میدهد که طی روزهای آینده بارندگی مؤثری در مناطق حوضه رودخانه راین رخ نخواهد داد؛ موضوعی که احتمال کاهش بیشتر سطح آب را افزایش میدهد.
فلوریان کرکل، از شرکت WSV آلمان که مسئول مدیریت آبراههای این کشور است، درباره شرایط کنونی گفت: «با هر سانتیمتر کاهش سطح آب، شرایط دشوارتر میشود. در حال حاضر هیچ بارندگی مؤثری در چشمانداز دیده نمیشود.»
این اظهارات نشان میدهد که مقامهای مسئول نیز انتظار ندارند شرایط در کوتاهمدت بهبود پیدا کند. بحران در تأمین زغالسنگ و مواد اولیه صنایع
کاهش سطح آب راین اکنون به یکی از مهمترین چالشهای زنجیره تأمین انرژی در اروپا تبدیل شده است. بر اساس گزارش شرکت DBX Commodities Ltd.، موجودی زغالسنگ در بنادر آمستردام، روتردام و آنتورپ از فصل بهار تاکنون حدود ۷۵ درصد افزایش یافته است.
علت این موضوع آن است که بارجها دیگر قادر نیستند این محمولهها را به داخل آلمان منتقل کنند و حجم انتقال بار از طریق رودخانه به شدت کاهش یافته است.
در همین مدت، میزان بارگیری بارجها برای انتقال زغالسنگ به داخل کشور حدود سهچهارم کاهش یافته است؛ اتفاقی که نشان میدهد بخش مهمی از شبکه حملونقل آبی اروپا با اختلال روبهرو شده است. کامیونها جایگزین بارجها شدهاند
الکساندر کلود، مدیر اجرایی شرکت DBX Commodities، وضعیت کنونی را بسیار بحرانی توصیف کرده است. او میگوید: «رودخانه راین عملاً مسیر انتقال زغالسنگ به داخل کشور را بسته است و اکنون کامیونها در بندر روتردام در صف انتظار قرار دارند.»
افزایش استفاده از حملونقل جادهای اگرچه میتواند بخشی از مشکل را جبران کند، اما ظرفیت کامیونها به هیچ عنوان قابل مقایسه با حملونقل آبی نیست و علاوه بر افزایش هزینهها، فشار بیشتری بر زیرساختهای جادهای و میزان انتشار آلایندههای زیستمحیطی وارد خواهد کرد. ادامه خشکسالی میتواند اقتصاد اروپا را با چالشهای بیشتری روبهرو کند
کارشناسان هشدار میدهند اگر موج گرما و خشکسالی در هفتههای آینده ادامه پیدا کند، بحران حملونقل در رودخانه راین میتواند پیامدهای اقتصادی گستردهتری برای اروپا به همراه داشته باشد.
اختلال در انتقال مواد اولیه صنایع، کاهش سرعت تأمین سوخت نیروگاهها، افزایش هزینه حملونقل، بالا رفتن قیمت برخی کالاها و فشار مضاعف بر زنجیره تأمین، از جمله مهمترین پیامدهایی هستند که ممکن است در صورت تداوم کاهش سطح آب این رودخانه تشدید شوند.
از آنجا که رودخانه راین یکی از شریانهای اصلی اقتصاد اروپا محسوب میشود، هرگونه اختلال طولانیمدت در عملکرد آن میتواند بر فعالیت صنایع فولاد، پتروشیمی، انرژی و حملونقل بینالمللی اثر مستقیم بگذارد.
کاهش سطح آب رودخانه راین به ۲۸ سانتیمتر و احتمال رسیدن آن به ۲۴ سانتیمتر، پایینترین میزان از سال ۱۹۹۰، نشاندهنده شدت بحران ناشی از موج گرما و خشکسالی در اروپا است. این رودخانه که با طول تقریبی ۱۲۹۰ کیلومتر (۸۰۰ مایل) یکی از مهمترین مسیرهای حملونقل قاره اروپا به شمار میرود، اکنون با محدودیت جدی در جابهجایی زغالسنگ، فرآوردههای نفتی، سنگآهن و کالاهای کانتینری مواجه شده است. افزایش بیسابقه هزینه حمل سوخت، رشد ۷۵ درصدی موجودی زغالسنگ در بنادر آمستردام، روتردام و آنتورپ، کاهش سهچهارمی بارگیری بارجها و پیشبینی ادامه دمای ۳۹ درجه سانتیگراد در فرانکفورت، همگی نشان میدهند که بحران خشکسالی دیگر تنها یک مسئله زیستمحیطی نیست، بلکه به تهدیدی جدی برای اقتصاد، انرژی و زنجیره تأمین اروپا تبدیل شده است. اگر بارندگی مؤثری در روزهای آینده رخ ندهد، احتمال تشدید این بحران و افزایش فشار بر صنایع و بازارهای انرژی اروپا بیش از گذشته خواهد بود.
