با وجود افزایش عرضه دام، بالا بودن میزان کشتار و کاهش قیمت دام زنده، قیمت گوشت در بازار همچنان در سطوح بالایی قرار دارد. این تناقض در شرایطی بیشتر به چشم میآید که بخش قابل توجهی از نیاز کشور در ماههای اخیر از محل تولید داخل تامین شده و واردات نیز کاهش داشته است.
اما چرا با وجود کاهش قیمت دام زنده، این روند در بازار گوشت دیده نمیشود؟ چرا گوشت با رسیدن به بازار، با قیمتهایی متفاوت و گاه فاصلهدار از قیمت دام عرضه میشود و کاهش قیمت در مبدا به مصرفکننده نمیرسد؟ قیمت دام زنده سبک و سنگین حدود ۳۰ درصد کاهش پیدا کرده است
منصور پوریان، رئیس شورای تامین دام کشور، با اشاره به افزایش عرضه دام زنده در کشور به تجارتنیوز گفت: طی یکی دو ماه اخیر شاهد کاهش قیمت دام زنده بودهایم که دلیل اصلی آن افزایش عرضه و گرمای هواست. هوای گرم اکنون تمام کشور، حتی مناطق جنوبی را دربر گرفته و همین موضوع موجب افزایش عرضه دام شده است.
وی با تاکید بر اینکه افزایش عرضه دام در فصل تابستان موضوع جدیدی نیست، بیان کرد: عرضه دام زنده در تابستان بهصورت روتین اتفاق میافتد، اما در حال حاضر کاهش قیمت قابل توجهی در بازار مشاهده میشود. قیمت دام زنده سبک و سنگین حدود ۳۰ درصد کاهش پیدا کرده و در شرایط فعلی، نسبت عرضه دام به تقاضا مناسب است.
پوریان با اشاره به کاهش بیسابقه واردات گوشت در ماههای اخیر اظهار کرد: از ابتدای جنگ، یعنی از اسفندماه تاکنون، میزان واردات کاهش قابل توجهی داشته است. طبق اعلام گمرک، واردات در محدوده ۱۰ تا ۱۱ هزار تن بوده که در مقایسه با نیاز بازار رقم پایینی محسوب میشود. این کاهش واردات در شرایطی اتفاق افتاده که از اسفندماه تاکنون چندین دوره اوج مصرف از جمله ماه مبارک رمضان، عید نوروز، عید قربان و همچنین محرم و صفر پشت سر گذاشته شده است. تولید داخل توان پاسخگویی به اوج مصرف گوشت را دارد
رئیس شورای تامین دام کشور با اشاره به افزایش کشتار دام در این مدت اذعان کرد: میزان کشتار طی این دوره بالا بوده و عرضه گوشت نیز افزایش داشته است. با وجود این، بخش عمده نیاز بازار از طریق تولید داخل تامین شده است. این موضوع نشان میدهد تولید داخلی توان پاسخگویی به نیاز کشور حتی در بالاترین سطوح مصرف را دارد.
او با تاکید بر فشار هزینهای بر دامداران تأکید کرد: این اتفاق در شرایطی رخ داده که تولیدکنندگان با محدودیتها، فشارها و افزایش هزینههای تولید مواجه بودهاند و ساختار هزینه در بخش تولید نیز تغییر کرده است. با این حال، میزان عرضهای که اکنون انجام میشود، بخش قابل توجهی از نیاز بازار را پوشش میدهد.
وی ادامه داد: کاهش واردات در پی شرایط جنگی و وضعیت به وجود آمده، باعث شده تامین گوشت بیش از گذشته از محل تولید داخل انجام شود. میزان واردات در حدود ۱۰ تا ۱۲ هزار تن بوده که نسبت به سال گذشته کاهش محسوسی داشته است. سیاستگذاری درست میتواند تولید دام را افزایش دهد
پوریان با تاکید بر ضرورت ایجاد فضای اقتصادی مناسب برای دامداران بیان کرد: باید با سیاست درست و ایجاد فضای اقتصادی مناسب برای تولید دام، زمینه گسترش و توسعه تولید را فراهم کنیم. همچنین ترویج تولید قراردادی میتواند به توسعه دامداریها کمک کند.
رئیس شورای تامین دام کشور با اشاره به ظرفیتهای موجود در شهرکهای دامپروری تشریح کرد: با وجود ساختارهای مناسب در دامداریهای کشور، بهویژه دامداریهای مستقر در شهرکهای دامپروری، میزان تولید فعلی کمتر از نصف ظرفیت موجود است. اگر تولید به نصف ظرفیت یا بیشتر برسد، ایران میتواند به کشوری با تولید بالای گوشت و جمعیت دامی قابل توجه تبدیل شود و حتی دوباره به شرایطی بازگردد که صادرات قانونی گوشت و دام انجام میشد. قیمت بره نر به ۶۳۰ هزار تومان رسید
پوریان درباره قیمت دام نیز تصریح کرد: امروز قیمت بره نر شاخص حدود ۶۳۰ هزار تومان بوده است. سایر برهها و اقلام دامی که تنوع زیادی دارند، در بخش کشتار زیر ۶۲۰ تا ۶۳۰ هزار تومان قیمتگذاری میشوند.
وی افزود: در بخش گوساله، دام با وزن حدود ۳۵۰ تا ۴۰۰ کیلوگرم در محدوده ۵۰۰ هزار تومان قیمت داشته و سایر اقلام گاوی نیز ارقام متفاوتی دارند.
او با اشاره به افزایش جمعیت گاومیش در کشور اظهار کرد: موضوع قابل توجهی که به تنوع دامهای کشور اضافه شده، گاومیش است. در گذشته به تولید گاومیش توجه چندانی نمیشد، اما اکنون جمعیت گاومیش کشور به حدود ۲۵۰ هزار رأس رسیده که رقم قابل توجهی است و میتواند در تنوعبخشی به سبد گوشت کشور نقش داشته باشد. تفاوت قیمت گوشت در مناطق مختلف به هزینههای زنجیره عرضه برمیگردد
پوریان درباره علت بالا بودن قیمت گوشت در بازار با وجود کاهش قیمت دام زنده و افزایش عرضه بیان کرد: ایران با داشتن حدود ۶۷ میلیون رأس دام سبک، در منطقه رتبه نخست و در جهان رتبه چهارم را دارد، اما با وجود این ظرفیت، قیمت گوشت در بازار همچنان بالاست.
او ادامه داد: در بازار، قیمت گوشت در شمال تهران با مرکز تهران و جنوب تهران متفاوت است و در شهرستانهای مختلف نیز قیمتهای متفاوتی مشاهده میشود. دلیل اصلی این تفاوت، هزینههای موجود در زنجیره عرضه گوشت است. تعداد عرضهکنندگان نیز زیاد است و هر بخش از این زنجیره هزینهها و در نتیجه قیمتگذاری متفاوتی دارد. افزایش ذخایر گوشت منجمد میتواند قیمتها را کاهش دهد
رئیس شورای تامین دام کشور با تاکید بر نقش گوشت منجمد در تنظیم بازار بیان کرد: به نظر من باید در بخش گوشت منجمد سازوکاری ایجاد شود تا میزان این سبد به حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ هزار تن برسد. تامین ۲۰ تا ۲۵ درصد سبد گوشت از این محل، که معمولاً بخشی از آن از طریق واردات تامین میشود، میتواند تاثیر قدرتمندی بر لایههای مختلف قیمت داشته باشد. با پر شدن این سبد میتوان انتظار داشت قیمت بسیاری از اقلام، بهویژه گوشت، کاهش پیدا کند و در این بخش به ثبات قیمتی رسید. تولید گوشت باید به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تن برسد
پوریان با تاکید بر ضرورت افزایش تولید داخلی گوشت عنوان کرد: نباید از رشد جمعیت دامی، رشد تولید گوشت و توسعه تولید غافل شد. باید برای بخش تولید داخل و همچنین صادرات برنامه داشت.
وی افزود: نیاز سالانه کشور به گوشت در بالاترین سطوح مصرف حدود یک میلیون و ۱۰۰ هزار تن است در حالی که تولید داخلی در مدار ۹۷۰ هزار تن قرار دارد. بر اساس آمارهای مربوط به امور دام، باید سطح تولید گوشت کشور را به حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار تن رساند. پاییز میتواند با افزایش عرضه گوشت همراه باشد
رئیس شورای تامین دام کشور با اشاره به چشمانداز تولید در ماههای آینده گفت: اگر تولید به این سطح برسد، ایران میتواند هم نیاز داخلی خود را به شکل مناسبی تامین کند و هم امکان صادرات داشته باشد. تنوع در تولید دام گوشتی نیز اهمیت زیادی دارد و در بخش گوسفند، تنوع دامهای گوشتی بالاست و با اضافه شدن گاومیش، این تنوع در بخش دام سنگین نیز افزایش مییابد.
پوریان در پایان با اشاره به وضعیت دامداریهای بزرگ کشور خاطرنشان کرد: بر اساس آنچه در دامداریهای بزرگ کشور، چه در بخش دام سبک و چه دام سنگین، مشاهده شده، شرایط تولید برای پاییز بهتر میشود و میزان گوشت نسبت به سال گذشته افزایش مییابد. این افزایش عرضه میتواند آثار خود را در قیمتها نشان دهد، اما همچنان باید میزان سبد گوشت منجمد به محدوده ۲۰ تا ۲۵ درصد برسد تا شاهد فراوانی و تنوع بیشتر در بازار و ثبات قیمتها شد.
