[کامران نرجه] چو عضوی به درد آورد روزگار

تصویر ناعادلانه‌ای که برخی رسانه‌ها از کارفرمایان بنگاه‌های اقتصادی و سرمایه‌دارانِ کارآفرین طی ۹۰ سال گذشته به جامعه ایرانی منعکس کرده‌اند، نشان دهنده افرادی مستبد و فاقد عواطف انسانی است که هیچ منطقی جز تولید ثروت شخصی ندارند، از کارگران زیردست خود بهره‌کشی می‌کنند و به مشکلات معیشتی آنها اهمیتی نمی‌دهند.

اینکه مشی تبلیغی رسانه‌های مذکور در یک قرن اخیر با چه هدفی و از کدام آبشخور فکری نشأت گرفته و چه موانعی در مسیر توسعه اقتصادی و اجتماعی ایران ایجاد کرده، در حوصله این مطلب نیست، اما آنچه باید اعتراف کرد تعمیم ناروا و غلط یکی دو مورد منفی به کل جامعه بزرگ کارفرمایی کشور است.

به گواه صدها تجربه مستندسازی شده و یا مواردی که هیچگاه در عرصه رسانه‌ای مطرح نشده اند، غالب کارفرمایان ایرانی حتی از کارگران برای نظام تولید ملی دلسوزترند. این تعصب به کارآفرینی و کمک به حفظ و توسعه اشتغال ملی قطعاً ریشه در عاطفه انسانی، روحیه نوعدوستی و تفکر همیاری در میان کارفرمایان دارد که در سخت‌ترین شرایط مانع توقف حرکت چرخ‌های تولید ملی شده است. گواه این ادعا مورد ویژه‌ای است که اخیراً از آن مطلع شدم.

چند روز قبل میهمان مدیرعامل یکی از بزرگترین بنگاه‌های صنعتی کشور بودم که واحدهای متعددی از آن طی یک سال گذشته بارها مورد حمله هوایی دشمن قرار گرفته و بین ۶۰ تا ۱۰۰ درصد از بین رفته است.

از طرف دیگر مشکلاتی نظیر تحریم‌های بین‌المللی، توقف همکاری بازارهای خارجی، تشدید رکودِ تورمی، کاهش سرمایه‌گذاری و اُفت قابل ملاحظه میزان تولید، باعث ناترازی سنگین مالی بنگاه مذکور شده، به گونه‌ای که از ابتدای امسال قادر به تأمین دستمزد ۴۰ هزار نفر از کارگران واحدهای آسیب دیده خود در جنگ تحمیلی نبوده و حتی ناچار به تعدیل نیروی انسانی برای حفظ ۸۰ هزار فرصت شغلی در سایر واحدها شده است.   

کارفرمای مذکور می‌گفت: وقتی قرار شد این تصمیم ناگوار تیم مدیریتی را در مجمع عمومی شرکت اعلام کنم، بارها در خفا گریه کردم و حتی چند روز خودم را به بیماری زدم و برگزاری مجمع را به تعویق انداختم تا شاید پیش از اعلام این خبر بد، شرایط به شکل معجزه آسایی تغییر کند و از تعدیل کارگران واحدهای تخریب شده منصرف شویم. برای من و سایر اعضای هیأت‌مدیره بسیار دشوار بود که در این شرایط سخت معیشتی تنها منبع درآمد هزاران کارگر زحمتکش را قطع کنیم. اما وضعیت مالی شرکت روز به روز بدتر از قبل شد و کل مجموعه در معرض ورشکستگی قرار گرفت.

وی ادامه داد: وقتی با بغض و اندوه در مقابل دهها هزار نفر از کارکنان شرکت، تصمیم گریزناپذیر تیم مدیریتی را اعلام کردم، در کمال ناباوری با واکنش زیبایی از سایر کارگران روبرو شدم که مایه مباهات ما به سرمایه انسانی خود شد.

کارگرانی که از چنگال تعدیل نیروی انسانی رهیده بودند، در اقدامی جمعی برای کمک به حفظ اشتغال و ادامه فعالیت همقطاران خود تصمیم گرفتند از دریافت هرگونه اضافه دستمزد در سال جدید خودداری کنند، به شرطی که حتی یک نفر از کارگران شرکت بیکار نشود. در واقع همه کارکنان تصمیم گرفتند اضافه دستمزد قانونی امسال خود را بین یکدیگر تقسیم کنند تا سفره‌ای خالی نشود.

در پاسخ به این محبت و مروت نیروی انسانی شاغل در شرکت، تیم مدیریتی نیز تصمیم گرفت دستمزد خود را مطابق با دستمزد متعارف عموم کارگران، تعدیل کرده و از دریافت هرگونه اضافه پرداخت و مزایا تحت هرعنوان تا پایان امسال خودداری کند.

وی گفت: به گواه اسناد مالی قابل انتشار، هم اکنون حقوق دریافتی مدیرعامل و اعضای هیأت مدیره معادل میانگین دستمزد پرداختی به کارگران مجموعه است ولی خوشحالیم که با همیاری یکدیگر مانع  تعدیل نیروی انسانی شدیم. چرخ‌‎های این بنگاه تولیدی بزرگ صنعتی بر خلاف خواست دشمن همچنان در حرکت است و خدا را شاکریم که همگان گرد یک سفره معیشتی نشسته‌ایم و ارتزاق می‌کنیم.  

نظیر چنین رفتارهای سخاوتمندانه‌ای در بین جامعه کارفرمایی ایران کم نیست، اما فرصت تبلیغ آن در فضای رسانه‌ای فراهم نشده است.

باید تلاش کنیم نگرش‌های منفی نسبت به این قشر دلسوز تغییر کند و باور کنیم که کارفرمایان همانند سایر فعالان اقتصادی از پیامدهای جنگ، آسیب فراوان دیده‌اند، اما اجازه نخواهند داد معیشت کارگران زیردست آنها به خطر بیفتد، زیرا در یک بنگاه اقتصادی همدل و همیار «چو عضوی به درد آورَد روزگار، دگر اعضا را نماند قرار»