به گزارش میگنا رسانه اول سلامت روان و تاب آوری ایران استرس دوران کودکی چگونه حساسیت مغز به استرس را در بزرگسالی افزایش میدهد؟ گزارش یک پژوهش جدید
پژوهشی تازه که در ۷ اوت ۲۰۲۶ در مجله معتبر Neuron منتشر شده، به یکی از پرسشهای مهم علوم اعصاب و سلامت روان پرداخته است: چرا تجربههای نامطلوب و استرس شدید در سالهای نخست زندگی میتوانند احتمال آسیبپذیری فرد در برابر اضطراب، افسردگی و مشکلات مرتبط با استرس را در سالهای بعد افزایش دهند؟ پژوهشگران دانشگاه پرینستون و دانشکده پزشکی دانشگاه واشنگتن در سنتلوئیس، سازوکاری زیستی را شناسایی کردهاند که نشان میدهد تجربه استرس در دوره رشد میتواند نوعی «حافظه مولکولی» در مغز ایجاد کند و واکنش مغز به استرسهای آینده را شدیدتر سازد.
نرگس زمانی روانشناس و مترجم کتاب پرورش تاب آوری نکته مهم این پژوهش آن است که محققان به جای بررسی صرف ارتباط میان تجربههای کودکی و سلامت روان در بزرگسالی، به دنبال یافتن سازوکار سلولی و مولکولی این ارتباط بودهاند. تمرکز اصلی آنها بر ناحیهای از مغز به نام ناحیه تگمنتال شکمی یا VTA بود. این بخش از مغز سرشار از نورونهای تولیدکننده دوپامین است و در تنظیم انگیزه، پاداش، واکنش به فشار روانی و پردازش تجربههای مثبت و منفی نقش دارد. تغییر در عملکرد این مدارها پیشتر با اضطراب، افسردگی و حساسیت بیش از حد به استرس ارتباط داده شده بود.
پژوهشگران برای بررسی این مسئله از مدلهای حیوانی استفاده کردند. یافتهها نشان دادند که استرس در دوره اولیه زندگی باعث تغییراتی در نحوه بستهبندی DNA در نورونهای دوپامینی VTA میشود. این تغییرات در حوزهای از زیستشناسی سلولی به نام اپیژنتیک قرار میگیرند. اپیژنتیک به تغییراتی گفته میشود که بدون تغییر دادن توالی اصلی DNA، بر نحوه فعال یا غیرفعال شدن ژنها اثر میگذارند. به بیان ساده، تجربههای محیطی میتوانند بر چگونگی استفاده سلول از اطلاعات ژنتیکی اثر بگذارند.
در این پژوهش، یکی از مهمترین یافتهها افزایش آنزیمی به نام SETD7 در نورونهای …
