دشمنان می‌دانند که قادر به تصرف زمینی ایران نیستند / مراقب باشیم دشمن نتواند بین مردم و ولایت فاصله ایجاد کند

استانها

به گزارش خبرگزاری تسنیم از اصفهان، آیت‌الله سید ابوالحسن مهدوی در خطبه‌های نماز جمعه این هفته اصفهان با اشاره به شرایط کشور و تحولات ماه‌های گذشته گفت: حضور مردم در خیابان‌ها و ایستادگی نیروهای مسلح، بخشی از یک پیچ تاریخی را رقم می‌زند و اگرچه ممکن است مردم در لحظه حضور خود به‌درستی متوجه نشوند در چه پیچ تاریخی قرار گرفته‌اند، اما این حضور و استقامت در حال رقم‌زدن آینده کشور است.

وی افزود: همان‌گونه که ماهی تا زمانی که در آب است، عظمت و گستردگی دریا را احساس نمی‌کند، ممکن است مردم نیز در شرایطی که در آن قرار دارند، عظمت این مقطع تاریخی را به‌طور کامل درک نکنند، اما باید بدانیم حضور مردم و نیروهای مسلح در صحنه، آثار مهمی در آینده خواهد داشت.

امام جمعه موقت اصفهان ادامه داد: امیدواریم این مسیر هرچه سریع‌تر به نتیجه برسد؛ چراکه استقامت مردم و نیروهای مسلح، هم دوستان و جریان مقاومت را امیدوار می‌کند و هم دشمنان را در محاسبات خود با خطا مواجه کرده و به عقب می‌راند.

مهدوی با اشاره به چهلمین روز تدفین رهبر شهید اظهار کرد: نزدیک به شش ماه از آن مقطع گذشته است، اما نه نیروهای مسلح میدان دفاع را رها کرده‌اند و نه مردم حضور خود را کنار گذاشته‌اند.

وی تصریح کرد: نیروهای مسلح و مردم تا زمانی که رهبر معظم انقلاب صلاح بدانند، از مسیر دفاع و ایستادگی عقب‌نشینی نخواهند کرد.

امام جمعه موقت اصفهان با اشاره به روز صنعت دفاعی خاطرنشان کرد: پیشرفت‌های صنعت دفاعی موجب امید و نشاط در میان دوستان و ناامیدی دشمنان می‌شود و باید دستاوردهای دفاعی کشور برای مردم تبیین شود.

مهدوی با اشاره به انتصاب فرماندهان جدید نیروهای مسلح گفت: یکی از نکات مهم در این حوزه، حرکت به سمت بازدارندگی حداکثری و برخورداری از قدرت دفاعی و تهاجمی مؤثر است؛ البته این توانمندی نیز در راستای دفاع از کشور تعریف می‌شود و قدرت دفاعی کشور باید به‌گونه‌ای باشد که دشمن را از طراحی و اجرای توطئه علیه ایران بازدارد.

وی افزود: هنگامی که محور مقاومت و فرماندهی مقاومت در منطقه مورد توجه قرار می‌گیرد، حفظ قدرت و اقتدار آن اهمیت بیشتری پیدا می‌کند و حضور و پشتیبانی مردم نیز در تقویت این قدرت مؤثر است.

دفاع در برابر تجاوز و منطق بازدارندگی

مهدوی با استناد به آیه 13 سوره توبه اظهار کرد: قرآن کریم می‌فرماید چرا با قومی که پیمان‌های خود را شکسته‌اند و برای اخراج پیامبر تلاش کرده‌اند، مقابله نمی‌کنید؟ این آیه بر ضرورت دفاع در برابر دشمنی تأکید دارد که خود آغازگر تجاوز و پیمان‌شکنی بوده است.

وی افزود: مؤمن انگیزه‌ای برای جنگ‌افروزی و کشورگشایی ندارد؛ نه برای دنیا و نه برای تحمیل ایمان. اسلام برای گسترش ایمان، استدلال عقلی را مطرح می‌کند و نمونه آن را می‌توان در ماجرای مسیحیان نجران و آیات 52 تا 61 سوره آل‌عمران مشاهده کرد.

امام جمعه موقت اصفهان ادامه داد: در آن ماجرا، مسیحیان نجران پس از مشاهده نشانه‌ها و گفت‌وگو با پیامبر(ص)، به جای ورود به جنگ، مسئله مباهله را مطرح کردند و در نهایت از آن منصرف شدند و راه جزیه را پذیرفتند. بنابراین منطق مؤمن، کشورگشایی و تحمیل عقیده نیست، بلکه دفاع در برابر تجاوز و دشمنی است.

مهدوی با اشاره به شرایط دفاعی کشور گفت: قدرت دفاعی و تهاجمی مؤثر برای این است که دشمن جرئت طراحی و اجرای توطئه علیه کشور را پیدا نکند. وقتی دشمن بداند در صورت تجاوز با قدرت و ایستادگی مردم و نیروهای مسلح مواجه می‌شود، همین قدرت می‌تواند نقش بازدارندگی داشته باشد.

وی با تأکید بر ضرورت حفظ توان دفاعی کشور افزود: مسیر پیش‌رو نیازمند هوشیاری، حضور مردم، حفظ توان دفاعی و ادامه استقامت است و این مسائل در شرایط فعلی کشور اهمیت ویژه‌ای دارد.

امام جمعه موقت اصفهان در ادامه با اشاره به آغاز هفته دولت از تلاش‌های مسئولان برای خدمت به مردم قدردانی کرد و گفت: شرایط اقتصادی و معیشتی مردم، به‌ویژه اقشار محروم، دشوار است و دولت باید برای کاهش فشارهای اقتصادی و تقویت حمایت‌های معیشتی اقدامات جدی‌تری انجام دهد.

وی با اشاره به افزایش قیمت کالاهای اساسی افزود: باید طرح کالابرگ تقویت شود و حمایت بیشتری از اقشار ضعیف جامعه صورت گیرد. حمایت‌های معیشتی می‌تواند بخشی از مشکلات مردم را کاهش دهد، اما انتظار مردم بیش از این است.

مهدوی همچنین بر ضرورت توجه به تأمین نیازهای اساسی مردم از جمله مواد غذایی تأکید کرد و گفت: مسائل اقتصادی و نیازهای روزمره جامعه باید با جدیت مورد توجه قرار گیرد و مسئولان باید برای تأمین نیازهای اساسی مردم تلاش بیشتری داشته باشند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود بر ضرورت توجه به فناوری‌های جدید، آموزش‌های نوین و استفاده از ظرفیت‌های علمی برای اداره بهتر کشور تأکید کرد و گفت: باید از فناوری‌های جدید استفاده کنیم و آموزش‌های جدید را جدی بگیریم؛ چراکه شرایط کشور و نیازهای جامعه در حال تغییر است.

وحدت، قانون‌مداری و مطالبه‌گری مردم

امام جمعه موقت اصفهان با تأکید بر ضرورت حفظ وحدت و رعایت قانون و با اشاره به آیات 103 تا 105 سوره آل‌عمران گفت: قرآن کریم همگان را به وحدت دعوت و از تفرقه نهی کرده است و امر به معروف نیز در مسیر حفظ این وحدت و اصلاح جامعه قرار دارد.

وی تأکید کرد: اجرای قانون باید با جدیت دنبال شود و دستگاه‌های مسئول، از جمله نیروی انتظامی، وظیفه دارند قانون را اجرا و اقتدار قانونی خود را حفظ کنند.

مهدوی همچنین از تجمع مردمی با موضوع مبارزه با فساد و ولنگاری تقدیر کرد و افزود: اگر مسئولان در اجرای اصول و قوانین کوتاهی کنند، مردم می‌توانند با مطالبه‌گری و حضور قانونی، مسئولان را به حرکت در مسیر صحیح وادار کنند.

امام جمعه موقت اصفهان در ادامه با تسلیت سالروز شهادت امام حسن عسکری(ع) با اشاره به روایتی از آن حضرت اظهار کرد: یکی از ارکان اساسی خطبه‌های نماز جمعه، توصیه به تقوا و تذکر متقابل برای رعایت دستورات دین است و روایت انتخاب‌شده از امام حسن عسکری(ع) نیز مجموعه‌ای از توصیه‌های مهم اخلاقی و دینی را بیان می‌کند.

وی افزود: در این روایت بر رضایت الهی، تقوا، اقامه نماز، پرداخت زکات، عفو و فرو بردن خشم، صله رحم، ایثار، تلاش برای برطرف کردن نیازهای مسلمانان، تعقل در هنگام جهل و نادانی، شناخت دین، فراگیری و انس با قرآن، خوش‌اخلاقی، امر به معروف و نهی از منکر و نماز شب تأکید شده است.

مهدوی ادامه داد: توجه به واجبات دینی باید در کنار یکدیگر مورد توجه قرار گیرد و در این روایت آمده است که کسی که نماز را ترک کند، پرداخت بدهی مالی او نیز پذیرفته نمی‌شود؛ بنابراین نماز و زکات دو وظیفه به‌هم‌پیوسته هستند که نباید نسبت به آنها بی‌توجه بود.

وی با اشاره به اهمیت کنترل خشم، صله رحم، ایثار و تلاش برای تأمین نیازهای مسلمانان گفت: انسان باید در شرایط جهل و نادانی اهل تعقل باشد و برای شناخت دین و ارتباط با قرآن تلاش کند و خوش‌اخلاقی و امر به معروف و نهی از منکر را نیز در زندگی مورد توجه قرار دهد.

امام جمعه موقت اصفهان خاطرنشان کرد: نماز شب نیز از توصیه‌های مهم مورد تأکید در آموزه‌های دینی است و پیامبر اکرم(ص) به امیرالمؤمنین(ع) درباره مراقبت و اهتمام به نماز شب سفارش کرده‌اند؛ بنابراین نباید این فریضه را سبک شمرد یا اهمیت آن را نادیده گرفت.

مهدوی با اشاره به بخش دیگری از روایت امام حسن عسکری(ع) گفت: حضرت در پایان این توصیه‌ها بر صبر و انتظار ظهور تأکید کرده‌اند و از شیعیان خواسته‌اند در مسیر انتظار، صبر و استقامت داشته باشند.

وی با قرائت آیه إِنَّ الْعَاقِبَةَ لِلْمُتَّقِینَ بیان کرد: نتیجه و عاقبت نهایی از آن اهل تقواست و انسان مؤمن باید بداند که صبر، تقوا و انجام وظایف الهی بی‌پاداش نخواهد ماند.

امام جمعه موقت اصفهان با اشاره به داستان حضرت یوسف(ع) و سال‌ها صبر او در مشکلات اظهار کرد: حضرت یوسف(ع) پس از سال‌ها تحمل دشواری سرانجام به نتیجه رسید و رمز این موفقیت، صبر، تقوا و نیکوکاری بود. انسان متقی در مسیر انجام وظایف الهی از گناهان و لذت‌های گناه فاصله می‌گیرد و این اقدامات نزد خداوند دارای پاداش است.

مهدوی در پایان با دعا برای حفظ و یاری رهبر معظم انقلاب، موفقیت نظام اسلامی، نابودی دشمنان و تعجیل در فرج حضرت ولی‌عصر(عج)، از حضور مردم در نماز جمعه قدردانی کرد و برای آنان بصیرت، استقامت و حرکت در مسیر صراط مستقیم را مسئلت کرد.

انتهای پیام/170

استانها

به گزارش خبرگزاری تسنیم از سمنان، حجت‌الاسلام‌‌ والمسلمین مرتضی مطیعی در خطبه‌های نماز جمعه این هفته سمنان در مصلای حضرت امیرالمومنین(ع)، با اشاره به تلاش دشمن برای ایجاد شکاف میان مردم و نظام اسلامی، اظهار کرد: هیچ‌کس منکر مشکلات اقتصادی و گرانی نیست، اما دشمن تلاش می‌کند با بزرگنمایی این مشکلات، ایجاد وسوسه و دعوت مردم به شکایت، فاصله میان مردم و نظام اسلامی را افزایش دهد. عهد نسل جوان با رهبر شهید تا نابودی استکبار پایدار است

وی با بیان اینکه دشمن در شرایط محاصره دریایی نیز بیش از جمهوری اسلامی با مشکلات و هزینه مواجه شده است، افزود: دشمن پس از ناکامی در میدان رزم و شکست در رسیدن به اهداف خود در تنگه هرمز، اکنون تلاش می‌کند با ایجاد اختلاف و شکاف میان مردم به اهداف خود دست پیدا کند.

نماینده ولی فقیه در استان سمنان تصریح کرد: منتظر واقعی ظهور نباید دست روی دست بگذارد و باید برای جامعه و مشکلات مسلمانان دغدغه داشته باشد.

‌مطیعی با قدردانی از حضور مردم در برنامه‌ها و تجمع‌های شبانه، بیان کرد: در شب‌هایی که دشمن برای کاهش حضور مردم فراخوان داده بود، حتی تعداد جمعیت حاضر در خیابان‌ها افزایش یافت و این مسئله نشان‌دهنده احساس مسئولیت مردم است.

وی اضافه کرد: تا زمانی که رهبر معظم انقلاب ضرورت پایان این حضور را اعلام نکرده‌اند، باید با برنامه‌ریزی و اجرای برنامه‌های متنوع، این حضور ادامه پیدا کند.

خطیب نماز جمعه سمنان با تأکید بر اینکه ملت ایران با وجود مشکلات اقتصادی و فشارهای دشمن پای نظام اسلامی می‌ماند، گفت: مشکلات اقتصادی و گرانی وجود دارد و مسئولان باید برای رفع آنها تلاش کنند، اما نباید اجازه داد دشمن از مشکلات موجود برای ایجاد شکاف میان مردم و نظام استفاده کند.

وی در ادامه با اشاره به شرایط دشوار کشور، مسئولان را به تلاش مضاعف برای حل مشکلات مردم فراخواند و تصریح کرد: در شرایطی که کشور با جنگ و فشارهای اقتصادی مواجه است، مسئولان باید با تلاش بیشتری وارد میدان شوند و اجازه ندهند مردم به واسطه مشکلات احساس کنند در این شرایط تنها مانده‌اند.

امام جمعه سمنان با اشاره به فرارسیدن هفته دولت و سالروز شهادت شهیدان رجایی و باهنر، ایمان، علم و عمل را سه ویژگی مهم برای کارگزاران نظام اسلامی برشمرد و گفت: مسئول باید هم مومن باشد، هم دانش و تخصص لازم را داشته باشد و هم در میدان عمل برای خدمت به مردم تلاش کند.

‌مطیعی عنوان کرد: شهیدان رجایی و باهنر با اخلاص برای خدا کار می‌کردند، در برابر مشکلات و بحران‌ها کم نمی‌آوردند و حتی در شرایط تحریم و فشار دست از خدمت نمی‌کشیدند.

وی با اشاره به اینکه شهیدان رجایی و باهنر به منافع شخصی خود نمی‌اندیشیدند، خاطرنشان کرد: این شهیدان خود را وقف خدمت به دین، نظام اسلامی و کشور کرده بودند و به دنبال چهره‌سازی و جذب مخاطب برای خودشان نبودند.

وی گفت: در استان سمنان نیز مسئولانی هستند که شبانه‌روز برای حل مشکلات مردم تلاش می‌کنند و حتی از زمان خانواده و تفریح خود برای خدمت به مردم می‌کاهند که از زحمات آنان قدردانی می‌کنیم.

نماینده ولی فقیه در استان سمنان در بخش دیگری از سخنان خود از نحوه پاسخگویی برخی دستگاه‌های اجرایی به مردم انتقاد کرد و افزود: بعضی از گلایه‌هایی که درباره برخی ادارات و نحوه پاسخگویی به مردم مطرح می‌شود، موجب شرمندگی است.

‌مطیعی عنوان کرد: اینکه مسئولی به مردم بگوید امروز وقت ندارم، فردا بیا یا آنها را برای پیگیری امور به معاون و مشاور ارجاع دهد، در حالی که خودش مشغول امور دیگری باشد، زیبنده کارگزار نظام اسلامی نیست.

وی با تأکید بر اینکه مسئولیت در نظام اسلامی باید فرصت خدمت به مردم تلقی شود، بیان کرد: کارگزار نظام اسلامی باید ایمان، تخصص و عمل داشته باشد و مسئولیت خود را برای خدمت به مردم به کار بگیرد.

امام جمعه سمنان همچنین با اشاره به سالروز آغاز امامت حضرت ولی عصر(عج)، انتظار فرج را مغایر با بی‌تفاوتی و سکون دانست و گفت: انتظار واقعی ظهور به معنای کنار نشستن و دست روی دست گذاشتن نیست.

‌مطیعی در تعابیری که از امام رضا(ع) درباره امام عصر(عج) نقل شده، از حضرت با عنوان المجاهد و المجتهد یاد شده است؛ یعنی امام زمان(عج) در مسیر جهاد، مبارزه، تلاش و هدایت مردم فعال است.

وی اضافه کرد: منتظر واقعی نیز باید نسبت به مسائل فرهنگی و اجتماعی جامعه، مشکلات مسلمانان و مظلومان جهان دغدغه داشته باشد و برای فراهم شدن مقدمات ظهور تلاش کند.

نماینده رهبر معظم انقلاب در استان سمنان همچنین افزود: بر اساس روایت امام عسکری(ع) درباره دوران غیبت، ثابت‌قدم ماندن در اعتقاد به امامت حضرت ولی عصر(عج) و دعا برای تعجیل در فرج از وظایف منتظران است و انتظار باید در رفتار و عمل انسان نیز دیده شود.

‌مطیعی همچنین با اشاره به فرارسیدن هفته وحدت، وحدت میان شیعه و سنی را راهبردی حیاتی و یک دستور دینی دانست و اظهار کرد: وحدت میان مسلمانان موضوعی تاکتیکی و مقطعی نیست، بلکه ضرورتی عقلی و راهبردی برای جهان اسلام است.

وی خاطرنشان کرد: دشمنان و جریان‌های وابسته به استکبار تلاش می‌کنند میان مسلمانان اختلاف ایجاد کنند و نباید اجازه داد این توطئه‌ها به وحدت جامعه اسلامی آسیب بزند.

خطیب نماز جمعه سمنان با اشاره به روز جهانی مسجد خاطرنشان کرد: 30 مردادماه به عنوان روز جهانی مسجد نامگذاری شده است. 57 سال پیش در سال 1969 میلادی، یک صهیونیست به نام دنیس مایکل روهان مسجدالاقصی را به آتش کشید و به این مکان مقدس آسیب وارد کرد.

‌مطیعی با تأکید بر نقش فراتر مسجد از محل عبادت، گفت: مسجد باید به مرکز فعالیت‌های اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و تربیتی و محلی برای حضور و فعالیت جوانان تبدیل شود.

امام جمعه سمنان بیان کرد: امام جماعت، هیئت امنا، کانون فرهنگی، پایگاه بسیج و مرکز نیکوکاری باید همه ظرفیت خود را برای فعال نگهداشتن مسجد و جذب جوانان به کار بگیرند.

‌مطیعی با اشاره به ظرفیت مساجد در حوزه امر به معروف و نهی از منکر افزود: تشکیل هسته‌های امر به معروف و نهی از منکر در مساجد می‌تواند به حل بخشی از مسائل فرهنگی جامعه، از جمله موضوع عفاف و حجاب، کمک کند.

انتهای پیام/363/  

استانها

به گزارش خبرگزاری تسنیم از شیراز، مهدی شهسواری، تحلیلگر سیاسی - اقتصادی طی یادداشتی اختصاصی با عنوان "جنگی که قرار بود اهرم فشار آمریکا باشد؛ اکنون می‌تواند به اهرم فشار علیه خود آمریکا تبدیل شود" که در اختیار تسنیم قرار داده است، نوشت:

ترسم نرسی به کعبه‌ای اعرابی؛ کاین ره که تو می‌روی به ترکستان است.

این تعبیر آلن ایر، دیپلمات ارشد سابق آمریکا و از کارشناسان باسابقه مسائل ایران، درباره سیاست جدید واشنگتن در قبال جمهوری اسلامی ایران، می‌تواند بیانگر یک نگرانی راهبردی درخصوص مسیری باشد که آمریکا در قبال ایران در پیش گرفته است.

برای درک اهمیت این هشدار، باید به نقطه آغاز جنگ بازگشت.

آمریکا و رژیم صهیونیستی جنگ همه‌جانبه علیه ایران را از 9 اسفند 1404 با یک محاسبه مشخص آغاز کردند: ضربه سخت و سنگین نظامی، ایجاد شوک و دستیابی به نتیجه در کوتاه‌ترین زمان ممکن.

منطق این راهبرد بر «ضربه غافلگیر کننده و سرعت در نتیجه گیری» استوار بود؛ به این معنا که اقدام نظامی شدید باید پیش از آنکه ایران فرصت بازآرایی، پاسخ متقابل و فعال کردن ظرفیت‌های منطقه‌ای خود را پیدا کند، باعث فرو پاشی ساختار سیاسی نظام جمهوری اسلامی ایران شود و یا او را وادار به تسلیم در برابر خواسته‌های واشنگتن کند.

اما جنگ سخت غافلگیر کننده، مطابق این محاسبه پیش نرفت.

حال پس از گذشت حدود شش ماه، مسئله اصلی این است که آیا آمریکا توانسته است از برتری نظامی خود، نتیجه سیاسی و راهبردی مورد انتظار را بدست آورد؟ در جواب این سوال، ارزیابی‌ها نشانگر این است که میان «توانایی وارد کردن ضربه در جنگ سخت» و «توانایی آمریکا در تحمیل نتیجه مورد نظر خود» فاصله‌ای جدی وجود دارد.

یکی از مهم‌ترین نشانه‌های این شکاف، تبدیل شدن تنگه هرمز به یکی از اصلی‌ترین گره‌های جنگ است؛ جایی که مسئله دیگر صرفاً حمله به اهداف نظامی ایران نیست، بلکه حفظ امنیت و جریان انرژی در یکی از مهم‌ترین شریان‌های اقتصاد جهان مطرح است. 

به بیان دیگر، آمریکا جنگ را با تصور یک ضربه سریع آغاز کرد، اما در ادامه نه تنها به اهداف راهبردی خود که در شروع جنگ ترسیم کرده بود نرسید، بلکه در برابر ایران با یک مسئله فرسایشی و پیچیده به نام کنترل تنگه هرمز مواجه شد.

این را می‌توان نخستین شکست محاسباتی واشنگتن دانست.

اکنون، اما نشانه‌های در تغییر رویکرد آمریکا دیده می‌شود. ترامپ که در ابتدای جنگ بر دستیابی سریع به نتیجه تأکید داشت، اکنون از نداشتن عجله برای پایان جنگ سخن می‌گوید و واشنگتن بیش از گذشته از تشدید فشار‌های اقتصادی علیه ایران سخن می‌گوید.

در ظاهر، این تغییر می‌تواند یک تصمیم حساب‌شده برای عبور از جنگ سخت و ورود به جنگ اقتصادی باشد؛ اما در سطح راهبردی، یک پرسش مهم مطرح است:

آیا تغییر میدان جنگ از نظامی به اقتصاد، الزاماً به معنای تغییر در نتیجه و کسب نتیجه است؟

در همین نقطه، هشدار آلن ایر، اهمیت پیدا می‌کند.

آلن ایر، دیپلمات ارشد سابق وزارت خارجه آمریکا و از کارشناسان مسائل ایران، در مخالفت با سیاست‌های جدید اقتصادی واشنگتن در قبال ایران، این مسیر را با این بیت هشدارآمیز توصیف کرده است:

ترسم نرسی به کعبه‌ای اعرابی؛ کاین ره که تو می‌روی به ترکستان است.

اهمیت این هشدار در آن است که جنگ اقتصادی برای ایران میدان تازه‌ای نیست.

ایران چهار دهه تجربه مقابله با تحریم، فشار مالی، محدودیت صادرات نفت، فشار بر شبکه بانکی و تلاش برای منزوی‌سازی اقتصادی را پشت سر گذاشته است.

طی این سال‌ها، اقتصاد ایران و شبکه‌های تجاری آن، هرچند با هزینه‌های سنگین، سازوکار‌هایی برای کاهش و دور زدن بخشی از این فشار‌ها ایجاد کرده‌اند؛ بنابراین اگر واشنگتن تصور کند که پس از ناکامی در جنگ سخت، می‌تواند با انتقال میدان به اقتصاد و استفاده از ابزار تحریم، در یک بازه زمانی طولانی‌تر همان نتیجه‌ای را که در میدان نظامی به دست نیاورده است تحمیل کند، ممکن است در حال تکرار همان خطای محاسباتی باشد؛ با این تفاوت که این بار جنگ وارد زمینی می‌شود که پایان آن لزوماً در اختیار آمریکا نیست.

جنگ اقتصادی نیز یک خیابان یک‌طرفه نیست.

فشار بر تجارت، انرژی، حمل‌ونقل و شبکه‌های مالی ایران می‌تواند منافع اقتصادی کشور‌های دیگری همچون چین و روسیه را نیز تحت تأثیر قرار دهد. در چنین شرایطی، جنگ اقتصادی می‌تواند از سطح «آمریکا علیه ایران» فراتر رود و انگیزه قدرت‌های غیرغربی برای توسعه مسیر‌های مستقل مالی، تجاری و انرژی و کاهش وابستگی به سازوکار‌های تحت رهبری آمریکا را افزایش دهد.

در نتیجه، واشنگتن ممکن است با هدف منزوی کردن ایران، ناخواسته به تسریع روند شکل‌گیری شبکه‌های اقتصادی موازی با نظم مورد حمایت آمریکا کمک کند.

از سوی دیگر، جنگ اقتصادی برای خود آمریکا نیز پرهزینه است.

اگر فشار بر صادرات انرژی ایران و استمرار بحران منطقه‌ای باعث افزایش قیمت نفت، هزینه حمل‌ونقل بنزین و تورم شود، می‌تواند مستقیماً به اقتصاد آمریکا و مصرف‌کننده آمریکایی فشار موثری وارد نماید.

این همان نقطه‌ای است که مفهوم «فرسایش» اهمیت پیدا می‌کند.

در جنگی که قرار بود با یک ضربه سخت و سریع به نتیجه برسد، گذشت زمان در ابتدای جنگ برای آمریکا یک تهدید محسوب می‌شد؛ اکنون واشنگتن تلاش می‌کند با تغییر میدان نبرد، همین گذشت زمان را به ابزار فشار تبدیل کند.

اما زمان ذاتاً به نفع طرفی است که توان تحمل هزینه‌های طولانی‌مدت را بیشتر دارد.

ایران چهار دهه تجربه زیستن در شرایط تحریم و فشار اقتصادی را دارد. در مقابل، جامعه آمریکا با اقتصادی که نسبت به قیمت انرژی، تورم و هزینه‌های زندگی حساس است، الزاماً همان ظرفیت تحمل یک جنگ اقتصادی طولانی‌مدت را ندارد و هیچ اتحاد اجتماعی در آن برای پذیرش تاب آوری شکل نگرفته است؛ بنابراین عبارت «عجله نداریم» ترامپ می‌تواند یک شمشیر دولبه باشد.

اگر آمریکا بتواند با فشار اقتصادی در مدت کوتاهی امتیاز بگیرد، این سیاست می‌تواند موفق تلقی شود؛ اما اگر جنگ اقتصادی طولانی شود، هزینه انرژی و تورم افزایش پیدا کند، فشار سیاسی داخلی در آمریکا بالا برود و همزمان چین و روسیه نیز برای کاهش وابستگی به ساختار‌های اقتصادی تحت رهبری آمریکا تلاش بیشتری کنند، «عدم عجله» می‌تواند به معنای ورود واشنگتن به یک جنگ فرسایشی جدید و پذیرش دومین شکست راهبردی باشد.

از این منظر، تحولات شش ماه گذشته را می‌توان در قالب دو مرحله از یک خطای محاسباتی بررسی کرد:

مرحله نخست؛ جنگ سخت و انتظار پیروزی سریع: آمریکا با تصور دستیابی سریع به نتیجه وارد جنگ شد، اما در عمل با مقاومت ایران، پیچیدگی میدان و مسئله راهبردی هرمز مواجه شد.

مرحله دوم؛ جنگ اقتصادی و اعلام عدم عجله: واشنگتن اکنون تلاش می‌کند با انتقال فشار از میدان نظامی به میدان اقتصادی، نتیجه‌ای را که در جنگ سخت به دست نیاورده است در بلندمدت به دست آورد؛ اما این مسیر نیز می‌تواند هزینه‌های جدید و حتی گسترده‌تری برای آمریکا ایجاد کند.

در این میان، یک نکته نباید نادیده گرفته شود: جنگ فرسایشی الزاماً به معنای جنگی نیست که در آن هیچ‌کس پیروز نمی‌شود؛ بلکه جنگی است که در آن، ظرفیت تحمل هزینه‌ها می‌تواند از قدرت ضربه اولیه مهم‌تر شود.

اگر آمریکا نتواند نتیجه را در زمان کوتاه تحمیل کند، ادامه جنگ برای واشنگتن به یک مسئله مدیریت هزینه تبدیل خواهد شد؛ هزینه‌ای که فقط نظامی نیست و می‌تواند حوزه‌های انرژی، اقتصاد، سیاست داخلی و جایگاه بین‌المللی آمریکا را نیز درگیر کند.

گر چه ایران نیز بدون هزینه از این میدان عبور نخواهد کرد و فشار اقتصادی می‌تواند مشکلات اقتصاد ایران را تشدید کند، اما مسئله این است که هدف آمریکا صرفاً وارد کردن هزینه به ایران نیست؛ هدف، تبدیل این هزینه به نتیجه سیاسی مورد نظر است؛ و این همان حلقه‌ای است که در جنگ سخت نیز میان «ضربه» و «نتیجه» ایجاد شد.

در حقیقت مسئله اصلی این است که آیا آمریکا پس از آنکه نتوانست با سرعت به نتیجه برسد، با کند کردن زمان واقعاً به نتیجه نزدیک‌تر خواهد شد؟ 

اگر پاسخ منفی باشد، آنچه امروز «جنگ اقتصادی» نامیده می‌شود، می‌تواند دومین میدان شکست راهبردی آمریکا باشد؛ میدانی که در آن، برخلاف جنگ سخت، فقط ایران طرف مقابل نیست، بلکه اقتصاد جهانی، بازار انرژی، چین، روسیه و حتی افکار عمومی و اقتصاد داخلی آمریکا نیز بخشی از معادله خواهند بود.

در چنین شرایطی، جنگی که قرار بود اهرم فشار آمریکا بر ایران باشد، ممکن است به تدریج به اهرم فشاری علیه خود آمریکا تبدیل شود.

اگر جنگ سخت آمریکا را با «تله هرمز» مواجه کرد، این نگرانی وجود دارد که جنگ اقتصادی نیز واشنگتن را وارد تله فرسایش کند. باتلاقی که به مراتب خطرناک‌تر است، زیرا ساکنان آمریکا و متحدان اروپایی او را نیز درگیر می‌کند؛ و شاید معنای واقعی هشدار آلن ایر همین باشد: گاهی تغییر مسیر، به معنای نزدیک شدن به مقصد نیست؛ ممکن است فقط راه رسیدن به همان شکست را طولانی‌تر و حتی خطرناک‌تر کند.

انتهای پیام/424