به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو ؛ تاریخ معاصر ایران روزهای پرفراز و نشیبی را از سر گذرانده است، اما برخی روزها، نه یک روز صرف بلکه همواره یادآور سالروز نقاط عطف تاریخی این سرزمین بوده است.
یکی از مهمترین این روزها را میبایست روز ۲۸ مرداد دانست که هر ساله ایرانیان را از لحظات روزمره کنونی به سال ۱۳۳۲ پرتاب میکند.
سالی که در آن، یک «کودتا» رقم خورد. کودتایی با مشارکت دو سرویس اطلاعاتی خارجی یعنی CIA و MI ۶ که از یکسو منجر به سرنگونی دولت مصدق شده و از سوی دیگر آغاز استبداد محمدرضا پهلوی و وابستگی ایران به آمریکا را رقم زد. در راه کودتای ۲۵ مردادماه!
پس از جنگ جهانی دوم که سرنگونی و تبعید رضاخان و برآمدن پسر وی یعنی محمدرضا را به دنبال داشت، سلطه انگلیسیها بر ایران بیش از گذشته تحکیم شده بود، اما مردی به نام «مصدق» قصد داشت با ملیسازی صنعت نفت ایران، همانگونه که محمدرضا پهلوی در کتاب خود یعنی «پاسخ به تاریخ» نوشته «ایران را از سلطه نفوذ انگلیسیها نجات بدهد.»
با این وجود طولی نکشید که انگلیسیها به اشتراک نظری با آمریکاییها- که مصدق نسبت به ایشان خوشبین هم بود- در زمینه از میان برداشتن نخست وزیر ایران رسیدند.
یرواند آبراهمیان، پژوهشگر تاریخ معاصر ایران در اینباره نوشته: «ایالات متحده آمریکا و بریتانیا برای برکناری مصدق تا مدتی طولانی بر ابزار سیاسی –عمدتا شاه و مجلس- اتکاء کردند.
آنان پس از قیام ۳۰ تیر به این جمعبندی رسیدند که برکناری دائمی مصدق تنها از طریق کودتایی مستقیم امکانپذیر است. جزییات اجرای کودتا تا اواخر سال ۱۳۳۱ مشخص نشد، اما فکر انجام آن بلافاصله پس از بازگشت پیروزمندانه مصدق به قدرت در اواسط سال ۱۳۳۱ آغاز شد.»
سرانجام با ورود «کرمیت روزولت»، نماینده آژانس اطلاعات مرکزی آمریکا به ایران و هماهنگی با شاه، طرح کودتا رو به اجرایی شدن رفت.
به سخن دیگر، در ماههای منتهی به مرداد سال ۳۲، سازمانهای جاسوسی آمریکا و انگلیس با صرف بودجه قابلتوجه، شبکهای از عوامل خود را در داخل ایران فعال کردند؛ اقداماتی نظیر جنگ روانی و تبلیغات منفی گسترده علیه مصدق، تطمیع سیاستمداران و نمایندگان، سازماندهی اوباش برای آشوب خیابانی و نفوذ در بین نظامیان از مراحل اصلی عملیات کودتا بود.
محمدرضا پهلوی در کتاب …
