به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو ؛ در عرصه پرشتاب جنگهای نوین، جمهوری اسلامی ایران بار دیگر با رونمایی از نسخه ارتقاءیافته پهپاد انتحاری حدید ۱۱۰برگ تازهای در صنعت دفاعی خود ورق زد.
این پهپاد که نخستین بار در بهمنماه سال گذشته و در جریان رزمایش سهند ۲۰۲۵ با حضور ۱۰ کشور عضو سازمان همکاری شانگهای رونمایی شده بود، اکنون در میانه نبرد با آمریکا، در نسخهای سریعتر، کم ارتفاعتر و رادارگریزتر به میدان آمده است تا پیامی قاطع برای کاخ سفید و سامانههای پدافندی آن ارسال کند.
از نخستین گزارشهای یورونیوز در دسامبر ۲۰۲۵ که مشخصات پایه این پهپاد را تشریح میکرد، تا گزارش روزنامه تلگراف در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۶ که از ارتقاء چشمگیر و بهکارگیری عملیاتی آن در حملات علیه پایگاهها و ناوهای جنگی آمریکا خبر میدهد، تماماً نشان از قدرت این پهپاد ساخت ایران است که توجه رسانه های جهانی را به خود جلب کرده است.
از شاهد تا حدید؛ جهشی در فناوری پهپادی
برای داشتن نگاهی دقیق به حدید ۱۱۰، باید آن را در کنار نسل پیشین پهپادهای انتحاری ایران قرار داد. خانواده پهپادهای پیشین ایرانی که با موتورهای پیستونی و ملخدار، با سرعتی در حدود ۱۸۵ کیلومتر بر ساعت به پرواز درمیآمدند، توانایی پیمایش مسافتهای دوربرد تا ۲۰۰۰ کیلومتر را داشتند. اما حدید ۱۱۰ فلسفهای کاملاً متفاوت را دنبال میکند: کیفیت، سرعت و غافلگیری به جای کمیت و ماندگاری.
مهمترین تفاوت این پهپاد، بهکارگیری موتور توربوجت است. در حالی که بیشتر پهپادهای تهاجمی ایران ملخی هستند، حدید با بهرهگیری از این پیشرانه جت، به حداکثر سرعتی در حدود ۵۱۷ کیلومتر بر ساعت (بیش از ۳۰۰ مایل بر ساعت) دست یافته است. این رقم، آن را به سریعترین پهپاد شناختهشده ایران تبدیل کرده است.
این جهش سرعت، کل معادله دفاع هوایی دشمن را دگرگون میکند. سامانههای پدافندی برای مقابله با یک تهدید، نیازمند طی کردن زنجیرهای از عملیات هستند: شناسایی، رهگیری، و شلیک موشک یا توپ در بازه زمانی مشخص. هرچه هدف سریعتر باشد، این پنجره زمانی برای مدافع تنگتر میشود. حدید ۱۱۰ دقیقاً برای به حداقل رساندن این پنجره طراحی شده است تا پیش از آنکه توپها و موشکهای مدافع هدف فرصت واکنش پیدا کنند، به هدف برخورد کند.
آناتومی پنهانکاری؛ بدنهای که از چشم رادار میگریزد
اما سرعت به تنهایی کافی نیست؛ حدید ۱۱۰ با بهرهگیری از اصول طراحی رادارگریز ، لایه دیگری از پیچیدگی را به معادله افزوده است. بدنه این پهپاد با سطوح شکسته و زاویهدار طراحی شده تا سطح مقطع راداری را به طرز چشمگیری کاهش دهد.
کارشناسان نظامی، بدنه حدید ۱۱۰ را یکپارچه و بدون پیچ و مهره توصیف میکنند؛ ویژگی که به کاهش انعکاس امواج رادار کمک شایانی میکند. ورودی هوای موتور که در بالای بدنه قرار گرفته، به شکل S طراحی شده تا پرههای فن موتور - که یکی از نقاط بازتابکننده قوی رادار هستند - از دید پنهان بمانند. علاوه بر این، بدنه پهپاد با مواد جاذب رادار پوشانده شده است.
نتیجه این طراحی هوشمندانه، پهپادی است که تنها در فواصل کوتاه از هدف، قابل ردیابی است. این ویژگی، همراه با سرعت بالای آن، حدید ۱۱۰ را به تهدیدی کابوسوار برای هر سامانه پدافندی تبدیل کرده است.
سیستم پرتاب این پهپاد نیز نشان از نبوغ طراحان ایرانی دارد. حدید ۱۱۰ با استفاده از یک پیشران سوخت جامد (بوستر) پرتاب میشود تا آن را به سرعت و ارتفاع لازم برساند و سپس موتور توربوجت روشن میشود.
این روش، امکان استقرار سریع در میدان نبرد را فراهم میکند و زمان بین فرمان شلیک تا پرواز را به حداقل میرساند.
توان آتش و برد عملیاتی؛ سلاحی برای اهداف خاص
حدید ۱۱۰ با وجود تمام پیشرفتهایش، یک سلاح راهبردی دوربرد محسوب نمیشود و برای انهدام اهداف حیاتی در نزدیکی مرزهای ایران طراحی شده است. این پهپاد یک کلاهک انفجاری به وزن ۳۰ کیلوگرم را حمل میکند - وزنی که برای تخریب سامانههای پدافندی، مراکز فرماندهی، رادارها و زیرساختهای حساس دشمن کاملاً کافی است.
برد عملیاتی آن حدود ۳۵۰ کیلومتر (۲۲۰ مایل) برآورد شده است و میتواند تا یک ساعت در هوا باقی بماند. سقف پرواز آن نیز حدود ۹۰۰۰ متر (۳۰ هزار پا) گزارش شده است.
این مشخصات، حدید ۱۱۰ را به سلاحی ایدهآل برای شکستن لایههای دفاع هوایی و ایجاد روزنه برای حملات بعدی تبدیل کرده است. ترکیب سرعت، پنهانکاری و قدرت تخریب، این پهپاد را به یکی از توانمندترین تسلیحات جمهوری اسلامی ایران بدل ساخته است.
از گزارش یورونیوز تا میدان نبرد؛ روایتی توسعه در شرایط جنگی
نکته قابل تأمل در این میان، فاصله زمانی و تحول کیفی میان دو گزارش رسانه های خارجی پیرامون این پهپاد نسل جدید است.
یورونیوز در دسامبر ۲۰۲۵ (دیماه ۱۴۰۴)، یعنی پیش از آغاز جنگ ایران و آمریکا، در گزارشی به معرفی نسخه پایه حدید ۱۱۰ پرداخته بود. در آن گزارش، بر ویژگیهایی همچون رادارگریزی، موتور جت کوچک و سرعت ۵۱۷ کیلومتر بر ساعت تأکید شده بود و از آزمایش این پهپاد در رزمایش سهند با حضور کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای خبر داده شده بود.
این گزارش، بیشتر جنبه معرفی و اعلام توانمندی داشت و از بهکارگیری عملیاتی آن سخنی به میان نیامده بود.
اما گزارش روزنامه تلگراف در ۲۸ ژوئیه ۲۰۲۶ (۶ مرداد ۱۴۰۵)، یعنی در بحبوحه جنگ ایران و آمریکا، تصویری کاملاً متفاوت ارائه میدهد. تلگراف تأکید میکند که این پهپاد اکنون ارتقاء یافته است؛ پایینتر، سریعتر و پنهانکارتر از نسخه قبلی پرواز میکند و برای نفوذ به پدافند هوایی آمریکا طراحی شده است. مهمتر اینکه، تلگراف از بهکارگیری عملیاتی این پهپاد در دو هفته گذشته و شلیک آن به سمت پایگاهها و ناوهای جنگی آمریکا در منطقه خبر میدهد.
این تفاوت، بیانگر یک واقعیت انکارناپذیر است: جمهوری اسلامی ایران در خلال جنگ توان دفاعی خود را حفظ کرده، و با بهرهگیری از تجربیات میدان نبرد، سلاحهای خود را ارتقاء داده و از مرحله آزمایش به مرحله عملیات راهبردی رسانده است. حدید ۱۱۰ امروزه به عنوان سلاحی شناخته میشود که بر پیکر تجاوزگران فرود آمده و کارایی خود را به اثبات رسانده است.
نگاهی به نسل جدید حدید ۱۱۰ که در گزارش تلگراف به آن پرداخته شد
گزارش تلگراف نشان میدهد که نسخه ارتقاءیافته حدید ۱۱۰ تفاوتهای بنیادینی با نمونه معمولی (نسخه پایه معرفیشده در دسامبر ۲۰۲۵) دارد. در حالی که نسخه پایه نیز از موتور توربوجت و بدنه رادارگریز برخوردار بود، اما نسخه جدید با بهرهگیری از بهینهسازیهای میداننبرد، ارتفاع پرواز خود را به طرز محسوسی کاهش داده است تا از دید رادارهای دوربرد پنهانتر بماند.
همچنین سرعت آن که پیشتر حدود ۵۱۷ کیلومتر بر ساعت اعلام شده بود، اکنون در عمل با بهینهسازی آیرودینامیک، به بیش از این میزان رسیده و زمان واکنش سامانههای پدافندی را به حداقل ممکن کاهش داده است.
مهمترین ارتقاء، افزایش ضریب پنهانکاری است؛ بدنه یکپارچه بدون پیچ، ورودی هوای S شکل و پوشش جاذب رادار در نسخه جدید با دقت بیشتری به کار رفته تا سطح مقطع راداری را تا حد امکان کاهش دهد.
بهعلاوه، سیستم پرتاب بوستر سوخت جامد در نسخه جدید بهینه شده تا پهپاد در کسری از ثانیه از سکوهای مختلف پرتاب شود و قابلیت استقرار سریعتری در میدان نبرد داشته باشد. نسخه جدید سلاحی کاملاً عملیاتی است که برای شکستن لایههای دفاع هوایی پیشرفته آمریکا و اصابت به اهداف نقطهای با کلاهک ۳۰ کیلوگرمی توسعه یافته است
پنهانکار ساخت ایران بلای جان پایگاه های آمریکا در منطقه
از نخستین رونمایی در رزمایش سهند تا شلیک به سمت مواضع آمریکایی ها در خلیجفارس، حدید ۱۱۰ مسیری از بلوغ، خودباوری و قدرت بازدارندگی را طی کرده است. سرعت ۵۱۷ کیلومتر بر ساعت، بدنه رادارگریز، کلاهک ۳۰ کیلوگرمی و برد ۳۵۰ کیلومتری، این پهپاد را به تهدیدی جدی برای هرگونه تجاوز تبدیل کرده است.
و پیام نهایی این سلاح، همانگونه که تلگراف نیز به آن اذعان کرد، پیامی است برای آنانی که گمان میبرند با جنگ و تحریم میتوانند ملت ایران را به زانو درآورند: ایران ایستاده، بالنده و مسلحتر از همیشه به راه خود ادامه میدهد.
