به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو؛ تنگه هرمز در طول تاریخ معاصر همواره بهعنوان یکی از حساسیترین و حیاتیترین شاهراههای ترانزیت انرژی و تجارت بینالمللی شناخته شده است؛ آبراهی که جریان حیات اقتصادی غرب و بازارهای جهانی به امنیت آن گره خورده است.
اما در تحولات سیاسی-نظامی اخیر، این پهنه آبی ابعادی فراتر از جغرافیای محض یافت و به نماد عینی اقتدار ملی و دستاورد راهبردی ملت ایران در برابر جبهه استکبار تبدیل شد. جمهوری اسلامی ایران با درک دقیق از مؤلفههای قدرت ژئوپلیتیک خود، توانست محاسبات دشمن را در میدان نبرد برهم زند.
تحمیل هزینه ناپذیری جنگ بر متخاصمان و انسداد مسلط بر این تنگه، در نهایت ایالات متحده را که زمانی تنها زبان زور را میفهمید، ناچار ساخت برای خروج از تنگنای خودساخته و جلوگیری از فروپاشی معادلات اقتصادیاش، پای میز مذاکره بنشیند. این تحول، اثبات کرد که امنیت بینالمللی منهای احترام به منافع مشروع ملت ایران، سرابی بیش نیست.
شروط ۶گانه؛ نقشه راه عقبنشینی متجاوز و تثبیت بازدارندگی
در ادامه همین مسیر اقتدار، مواضع شفاف و صریح دبیر سابق شورای عالی امنیت ملی در هفته جاری، خطوط قرمزی را ترسیم کرد که هرگونه گشایش در این شاهراه حیاتی را مستقیماً به اصلاح رفتار بنیادین واشنگتن مشروط میسازد. این مواضع نخبگانی، اصول غیرقابل تنازلی را در قالب شش شرط اساسی برای بازگشایی تنگه هرمز پیشروی طرف غربی قرار داده است:
۱. توقف کامل تهدید و اهانت: آمریکا باید برای همیشه ادبیات تهدیدآمیز علیه ایران را کنار بگذارد و از هرگونه توهین به مقدسات ملت ایران دست بردارد.
۲. پایان همیشگی تجاوز به محور مقاومت: خاتمه دادن به جنگ، ساختار کشتار و تجاوز علیه ایران و متحدان استراتژیک آن در لبنان، فلسطین، یمن و عراق.
۳. لغو محاصره و خروج نیروها: برچیدن کامل محاصره دریایی و خروج تمامی نیروهای نظامی، دریایی و هوایی بیگانه از پیرامون جغرافیای ایران.
۴. پرداخت کامل خسارتها: جبران بیکموکاست تمامی خسارات مادی و معنوی ناشی از دو جنگ تجاوزکارانه و تحمیلی به ملت ایران.
۵. رفع کامل و یکباره تحریمها: برچیده شدن تمامی تحریمهای ظالمانه، یکجانبه و غیرقانونی علیه اقتصاد و مردم ایران.
۶. آزادسازی بیقیدوشرط داراییها: بازگرداندن و آزادسازی تمام اموال و داراییهای مسدودشده و دزدیدهشده ملت ایران در سراسر جهان.
تأمل و تحلیل بر روی این شروط نشان میدهد که برخی بندها از اهمیت حیاتی و راهبردی مضاعفی برخوردارند. شرط دوم بهروشنی بر دکترین «امنیت دستهجمعی محور مقاومت» تأکید دارد؛ پیوند زدن بازگشایی تنگه هرمز به امنیت غزه، جنوب لبنان، صنعا و بغداد اثبات میکند که ایران امنیت خود را از امنیت متحدانش جدا نمیداند و تحمیل معادلات یکجانبه بر جبهه مقاومت را نخواهد پذیرفت.
از سوی دیگر، شرط چهارم یعنی «پرداخت غرامت دو جنگ تحمیلی و تجاوزکارانه»، شیوهای نوین از تثبیت حقوق بینالملل و اخذ تاوان از متجاوز است تا هزینههای دستدرازی به خاک و منافع ایران برای همیشه بالابرود. همچنین شرط سوم و پنجم که خواستار «خروج کامل نیروهای فرامنطقهای و لغو تحریمها» است، زیرساختهای حضور مداخلهجویانه غرب در خلیج فارس را نشانه رفته است.
چاره کار دیپلماسی همگام با میدان
همزمان با ترسیم این خطوط قرمز از سوی نهادهای حاکمیتی، دستگاه دیپلماسی کشور نیز هوشمندانه در همین مسیر گام برمیدارد. اظهارات اخیر سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، در هفته جاری تصویر دقیقی از ابعاد فنی و سیاسی این پرونده ارائه داد.
وزیر خارجه با اشاره به مذاکرات فشرده با سلطنت عمان پیرامون تعیین مسیرهای جدید دریانوردی در تنگه هرمز خاطرنشان کرد که متخصصان و کارشناسان هیدروگرافی در مراحل پایانی جایگزینی مسیرهای قدیمی با مسیرهای جدید هستند.
اما نقطه عطف و پیامی که دیپلماسی ایرانی به جهان مخابره کرد، مرزبندی دقیق میان «اقدامات کارشناسی» و «گشایش عملیاتی» بود. عراقچی صریحاً اعلام داشت که دستیابی به توافقات فنی درباره مسیرهای جدید دریایی هرگز به معنای باز شدن تنگه هرمز نیست.
این تفکیک هوشمندانه، جلوی هرگونه سوءاستفاده رسانهای و محاسبه غلط غرب را گرفت و مشخص ساخت که تسهیلات فنی تنها برای ساماندهی به پروتکلهای آینده است، اما کلید واقعی چرخش کلید بازگشایی، صرفاً در اختیار تصمیمات عالی سیاسی و تحقق شروط ایران قرار دارد.
شروط ششگانه، تنها کلید بازگشایی
ارزیابی جامع مواضع مطرحشده نشان میدهد که همافزایی بینظیری میان میدان و دیپلماسی در جمهوری اسلامی ایران شکل گرفته است. زمانی که وزیر امور خارجه بازگشایی تنگه هرمز را «منوط به یک سری شرایط» میداند، بدون تردید منظور همان شروط ششگانه و بنیادینی است که دبیر سابق شورای عالی امنیت ملی بر آن تأکید کرده است.
پیام کلی و رسای ایران به جامعه بینالمللی و بهویژه ایالات متحده آمریکا روشن است ؛ دوران یکجانبهگرایی و تحمیل فشارهای حداکثری به پایان رسیده و اکنون زمان «پاسخگویی حداکثری» متجاوزان است.
تنگه هرمز بهعنوان اهرم قدرتمند ملت ایران، تا زمانی که رفتار آمریکا بهطور ملموس و عملی تصحیح نشود، خسارتهای گذشته جبران نگردد و تحریمها و تهدیدات رخت برنبندد، بر روی سیاستهای سلطهطلبانه بسته خواهد ماند. بازگشایی این آبراه حیاتی نه با وعده و تمهیدات فنی، بلکه تنها با گردن نهادن آمریکا به شروط ششگانه ملت ایران میسر خواهد شد.
