بسیاری از والدین به اشتباه تصور میکنند اگر فرزندشان دچار افسردگی شود، نشانههای آن را فوراً تشخیص خواهند داد. در این تصور، غمگینی و گریه معمولاً واضحترین علامت به شمار میرود. با این حال، روانشناسان بالینی هشدار میدهند افسردگی در کودکان و نوجوانان میتواند بسیار متفاوت از افسردگی در بزرگسالان ظاهر شود.
کارولین اسپایرو، روانشناس بالینی متخصص در حوزه فرزندپروری و سلامت روان کودکان و نوجوانان، میگوید تغییر ناگهانی در رفتار و خلقوخو ممکن است یکی از نخستین نشانههایی باشد که والدین باید جدی بگیرند. تحریکپذیری یک هشدار مهم است
به گفته اسپایرو، مهمترین نشانه افسردگی در کودکان و نوجوانان لزوماً غمگینی نیست. والدین باید به تغییر قابلتوجه در رفتار یا خلق فرزندشان توجه کنند.
برای مثال، اگر کودکی که معمولاً آرام و خوشاخلاق است، ناگهان بسیار زودرنج، پرخاشگر یا مخالف شود، بیشتر گریه کند یا در برابر اتفاقهای روزمره واکنشهایی شدیدتر از حد انتظار نشان دهد، ممکن است با مشکلی جدیتر روبهرو باشد.
اسپایرو که پیشتر استاد بالینی در مرکز مطالعات کودک دانشگاه نیویورک بوده و اکنون در مطب خصوصی خود فعالیت میکند، مجموعهای از نشانهها را معرفی کرده که والدین باید به آنها توجه داشته باشند: فاصله گرفتن از دوستان و تمایل به انزوا از دست دادن علاقه به فعالیتهایی که قبلاً از آنها لذت میبرد؛ مانند دوچرخهسواری یا نقاشی کندتر شدن حرکات یا صحبت کردن نسبت به گذشته احساس خستگی مداوم یا کمبود انرژی اختلال در خواب یا خوابیدن بسیار بیشتر از معمول افزایش یا کاهش چشمگیر اشتها دشواری در تمرکز کاهش انگیزه برای حضور و فعالیت در مدرسه افت نمرات یا عملکرد تحصیلی روی آوردن به الکل یا مواد مخدر برای کنار آمدن با شرایط، بهویژه در نوجوانان بزرگتر چه زمانی باید از متخصص کمک گرفت؟
اسپایرو تأکید میکند که تغییرات خلقی و روزهای بد برای همه کودکان و نوجوانان طبیعی است. نکته مهم، تداوم و شدت علائم است.
تشخیص معمول افسردگی مستلزم آن است که علائم دستکم دو هفته ادامه داشته باشند؛ با این حال، والدین برای دریافت راهنمایی حرفهای لازم نیست تا پایان این مدت صبر کنند، بهویژه اگر درباره وضعیت فرزندشان نگران هستند.
اگر علائم باعث ناراحتی جدی کودک یا خانواده شود، در مدرسه، روابط دوستانه، زندگی خانوادگی یا فعالیتهای روزمره اختلال ایجاد کند، یا کودک درباره ناامیدی و بیمعنا بودن زندگی یا تمایل به مرگ صحبت کند، مراجعه به متخصص اهمیت ویژهای دارد.
اسپایرو در پایان تأکید میکند مداخله زودهنگام در افسردگی میتواند تأثیر قابلتوجهی بر روند درمان و نتیجه آن برای کودک داشته باشد. شناخت تغییرات رفتاری، حتی زمانی که غمگینی آشکار وجود ندارد، میتواند نخستین گام برای دریافت کمک مناسب باشد.
