*واردات و ثبت سفارش موبایل چه وضعیتی دارد؟
از ابتدای فرودین سال جاری هیچ ثبت سفارشی صورت نگرفته است. کالایی که اکنون در بازار موجود است به سفارشهای پیشین مربوط میشود. بخشی از ثبت سفارشها امکان ویرایش داشتند و برخی شرکتها توانستند کالا موجود کنند.
پیشبینی میشود ابتدا یا اواسط مهرماه ثبت سفارش با منشاء ارز جدید، باز و کالا تأمین شود. الان هم با مشکل کمبود مواجهایم و هم تنظیم عرضه و تقاضای بازار با مشکل مواجه است. همین موضوع باعث شده که در این چند روز اخیر نوسانات قیمتی نیز شاهد باشیم.
*از سمت تقاضا بازار چه وضعیتی دارد؟
سیگنالهای مثبتی از سمت تقاضا به بازار رسیده اما جدی نبوده است. یکیدو ماه قبل پیشبینی کرده بودیم که در مردادماه کالاهای موجود در بازار فروخته شدهاند و عرضه از تقاضا، همین تقاضای حداقلی، هم جا میماند. الان کمکم داریم وارد آن بازه زمانی میشویم. این مساله در یکیدو هفته آینده بیشتر خودش را نشان میدهد.
*چقدر از افزایش قیمت موبایل در چند ماه اخیر به اختلالات در واردات برمیگردد؟
تمام مساله به واردات برمیگردد. افزایش 10 برابری قیمت لجستیک، منشاء ارز تعرفههای گمرکی و نبود کالا در بازار، همه دست به دست هم دادهاند تا قیمتها افزایش یابند.
نکته مهم این است که این افزایش قیمت نسبت به تورم کالایی کشور چندان نبوده است. البته که افزایش قیمت بوده اما اگر تورم عمومی را مبنا بگذاریم، قیمت موبایل از تورم عقبتر است.
*در مورد افزایش هزینههای لجستیک توضیح میدهید؟
مسیرها با مشکلات بسیاری مواجه شدهاند. مبداء حجم قابلتوجهی از واردات ما کشور امارات بود. میتوان گفت که آن مسیر کاملاً مسدود شده است. اخیراً اعلام شده است لنجها از بنادر تخلیه شوند. ظاهراً از یکیدو شب پیش سازوکارهای بازدارندهای هم در مورد لنجهایی ایرانی اعلام میکنند. این هم بحران لجستیک را تشدید میکند.
مسیرهایی جایگزینی از عمان و کشورهای مرزهای شرقی و غربی تعبیه شدند اما این مسیرها هزینه چندبرابری میطلبند. تمام این مسائل هزینههای لجستیکی را به طرز سرسامآوری افزایش میدهند. حتی در مواردی هزینههای لجستیک تا 10 برابر افزایش یافتهاند.
*مشکلات مربوط به ثبت سفارش که گفتید تا مهر ادامه خواهد داشت، چه تبعاتی دارد؟
باز نشدن ثبت سفارش به مصوبهای در زمان جنگ برمیگردد که مبنای آن اولویت داشتن تأمین کالای اساسی در شرایط جنگی بوده است. تا از موقعیت جنگی خارج نشویم، نمیشود انتظار داشت که واردات تأمین موبایل هم روند طبیعی خود را طی کند.
آنچه نگرانکننده است، شایعاتی درباره همگانی نبودن این ممنوعیتها است. گویا تعدادی شرکت هستند که به هر حال ثبت سفارش انجام میدهند، کالا هم وارد میکنند تا به قول خودشان بازار را تنظیم کنند. البته از صحت این شایعات مطمئن نیستیم اما باید مشخص شود که آیا محدودیت برای همه اعمال میشود یا نه؟ مسئولین باید پاسخ بدهند که آیا استثنائاتی برای گروهها یا نورچشمیها وجود دارد و محدودیتها سلیقهای اعمال میشوند؟ البته اینها شایعهست و هنوز از صحت این موارد مطمئن نیستیم. شاید رویکرد این بوده که بازار تنظیم شود و با کمبود کالا مواجه نشویم اما باید مشخص شود. چرا که از منظر اخلاق تجاری چنین اتفاقی قابلقبول نیست.
