بررسی فهرست سهامدارانی که بیش از ۲۰۰ همت دارایی در بورس دارند، نشان میدهد بخش قابل توجهی از مالکیت بازار در اختیار مجموعههایی قرار گرفته که عمدتا به نهادهای بازنشستگی، تامین اجتماعی، نیروهای مسلح، هلدینگهای بزرگ اقتصادی و مجموعههای دولتی و شبه دولتی وابسته هستند.
نفتیها در راس مالکیت بازار سهام
بر اساس این فهرست که انیگما آن را مننتشر کرده است، گروه گسترش نفت و گاز پارسیان (پارسان) با ارزش دارایی بورسی ۴۶۱ هزار میلیارد تومان و سهم 2.53 درصد از کل بازار، در صدر قرار دارد و ذینفع نهایی آن سازمان تامین اجتماعی نیروهای مسلح اعلام شده است. پس از آن، صنایع پتروشیمی خلیج فارس (فارس) با ۴۴۹ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم 2.46 درصدی از بازار قرار دارد که ذینفع نهایی آن صندوق بازنشستگی نفت است.
بالانشینی سازمان تامین اجتماعی در مالکیت سهام
در رتبه سوم، سرمایهگذاری تامین اجتماعی (شستا) با ارزش دارایی ۴۱۶ هزار میلیارد تومان و سهم 2.28 درصدی از بازار قرار گرفته و ذینفع نهایی آن سازمان تامین اجتماعی است. سازمان تامین اجتماعی نیز به تنهایی، با ۴۱۲ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم 2.26 درصدی در جایگاه بعدی قرار دارد.
سهامداری صندوقهای بازنشستگی نفت و بانک
در ادامه این فهرست، گروه پتروشیمی تابان فردا (تابان) با ۳۶۹ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم 2.02 درصدی از کل بازار دیده میشود که ذینفع نهایی آن صندوق بازنشستگی نفت است. همچنین صندوق بازنشستگی بانکها با ۳۴۹ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم 1.91 درصدی در میان بزرگترین مالکان بازار قرار گرفته است.
این ترکیب نشان میدهد بخش مهمی از سرمایه موجود در بازار سهام، در اختیار مجموعههایی است که افق سرمایهگذاری آنها لزوما با رفتار کوتاهمدت معاملهگران حقیقی یکسان نیست. همین موضوع میتواند در دورههای مختلف، به ثبات نسبی برخی سهام بزرگ یا تغییر سرعت خروج و ورود نقدینگی در آنها منجر شود.
نقش نهادهای تامین اجتماعی و بازنشستگی
حضور پررنگ سازمان تامین اجتماعی و مجموعههای بازنشستگی در این فهرست، یکی از مهمترین نکات قابل توجه در ساختار مالکیت بازار است. علاوه بر سرمایهگذاری تامین اجتماعی و سازمان تامین اجتماعی، نام صندوق بازنشستگی نفت و صندوق …
