۲. تئاتر تاریخ صحنههای تاریک زیادی در ایران خلق کرده است:
الف: ۲۱۱ سال پیش در دوره فتحعلیشاه قاجار-انعقاد قرارداد ننگین گلستان: جدایی ارمنستان، گرجستان، داغستان، قفقاز، چچن، اینگوش و سواحل ارزشمند دریای کاسپین به مساحت حدود ۲۳۰ هزار کیلومترمربع.
ب: ۱۹۶ سال پیش در دوره فتحعلیشاه قاجار- انعقاد قرارداد ننگین ترکمنچای: جدایی آذربایجان، نخجوان، ایروان و بخشی از تالش بهمساحت حدود ۳۰ هزار کیلومترمربع.
ج: ۱۶۸ سال پیش در زمان ناصرالدینشاه قاجار-معاهده پاریس: جدایی هرات، افغانستان، بلوچستان و بخشهایی از مکران به مساحت حدود ۹۸۰ هزار کیلومترمربع.
د: ۱۵۳ سال پیش در زمان ناصرالدینشاه قاجار به موجب قرارداد ننگین گلداسمیت: مناطقی از پاکستان و سیستان به مساحت ۳۵۰ هزار کیلومترمربع از ایران جدا شد.
هـ: ۱۴۳ سال پیش در زمان ناصرالدینشاه قاجار پیمان آخال: ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان، قرقیزستان و قزاقستان به مساحت یکمیلیون و ۲۲۶هزار و ۵۰۰ کیلومترمربع از ایران جدا شد. …
