رامتین موثق
جناب گرمابی همانطور که مستحضر هستید، در هفتههای اخیر مسئله ناترازی بنزین به مهمترین بحث مسئولین و اقتصاددانان تبدیل شده راهکارهای متفاوتی نیز ارائه شده است؛ قبل از بررسی سناریوهای رسمی برای تغییر روند قیمت و سهمیه بنزین، ارزیابی شما از کلیت مسئله ناترازی سوخت در ایران چیست؟
ابتدا باید درباره کلیت موضوع صحبت کنیم که مشخص شود در بیان مسئله چه اشتباهاتی شده است. طراحان اصلی این سناریوها به دلیل اینکه افزایش سود پالایشگاههای خصوصی را هدف قرار دادهاند، سعی میکنند کلیت مسئله را اشتباه بیان کنند و یک فریبی را در پشتپرده پنهان میکنند.
از یک سو سخن از یک ناترازی ۱۰ میلیون لیتری میکنند که باعث شده است پالایشگاهها برای تامین آن، به تبدیل محصولات پتروشیمی به بنزین روی آورند و از سوی دیگر، اذعان دارند شرایط موجود به دلیل مصرف نابهینه خودروها و سفرهای پرشمار، به دلیل نقص حملونقل عمومی، رخ داده است اما در هر دو مورد، مردم تقصیری ندارند.
از یک طرف سودسازی مدیران خودروسازیها ایجاب کرده است که خودروهای خارجی ارزان و با مصرف بهینه، وارد کشور نشود و در تولید داخلی هم، تحول مناسبی در بهرهوری صنعت خودرو رخ نداده و با پسرفت در خودکفایی تولید موتور و قطعات، که با سرریز شدن قطعات درجه چندم هندی و چینی در بازار خودروی کشور همزمان بوده است، بهبود در کاهش آلایندگی و مصرف سوخت کشور ایجاد نشده و علاوه بر این، برنامهریزی منسجمی هم برای ارتقای ناوگان حملونقل عمومی صورت نگرفته است.
همچنین سقاب اصفهانی در اظهارات خود ادعا کرده است که اگر ناترازی ۱۰ میلیون لیتری وجود نداشت، اکنون میتوانستیم از ۲ میلیارد دلار منابع اضافی ارزی برای واردات کالاهای اساسی، نظیر گندم و دارو بهرمند باشیم که این ادعا، کاملا خلاف واقع است چون پالایشگاهها موظف هستند در مقابل نفت خام دریافتی، ۵ فرآورده اصلی از جمله بنزین را به دولت تحویل دهند و سود خود را از محل فرآوردههای دیگر به دست آورند. البته با اینکه مبادله نفت خام و فرآوردههای اصلی باید تهاتری باشد، اما پتروپالایشیها در همین معامله هم برای دولت بدهی ثبت کردهاند. بنابراین …
