آرمان امروز- گروه سیاسی: ارزیابی کارنامه دوساله دولت در حوزه سیاست داخلی میتواند سوژه مهمی برای بررسی عملکرد دولت مستقر باشد. در این ارزیابی، دو موضوع «رویکرد» و «عملکرد» اهمیت دارد. به نظر میرسد دستاورد دولت در حوزه رویکردها بیشتر از عملکرد بوده است؛ چراکه موانعی وجود داشته که اجازه نداده برخی رویکردها به عملکرد تبدیل شوند.
یکی از دستاوردهای مهم دولت در حوزه سیاست داخلی، مطرح کردن طرح و سیاست «وفاق ملی» با هدف ایجاد آشتی میان گروههای سیاسی مختلفی بوده است که انتظار داشتند در قدرت سیاسی سهیم باشند و نقشآفرینی کنند. گرچه ممکن است در این سیاست ضعفها و قوتهایی وجود داشته باشد، اما در مجموع، این رویکرد با واقعیتهای جامعه همخوانی داشته است؛ چراکه طی سالهای گذشته، گروههای سیاسی با حضور هر دولتی، گروههای مقابل طرد میشدند و یک جریان حاکم میشد. به هم زدن این مدل و انتخاب مدلی که در آن به شایستگان گروههای مختلف امکان نقشآفرینی داده شود، یک دستاورد محسوب میشود. دستاورد مهم دیگر، تقویت حضور زنان در عرصه قدرت سیاسی بود. جامعه توقع داشت وزیر زن و استاندار زن بیشتری داشته باشیم. گرچه در ابتدا وزیر زن و استاندار زن نداشتیم، اما رویکرد دولت در این زمینه مشخص بود و شاهد بودیم که حضور زنان در عرصه سیاسی، بهویژه در بدنه مدیریتی میانه، فرمانداری و سایر حوزهها، افزایش پیدا کرد. اخیراً نیز خانم بهروز آذر آماری ارائه کرد که تعداد زنان واردشده به نظام تصمیمگیری سیاسی کشور را اعلام کرده بود. نکته سوم، امکان حضور قومیتها و گروههای مختلف در عرصه سیاسی بود. انتخاب اولین استاندار عربزبان یا کرد را میتوان از جمله اقداماتی دانست که دولت برای نخستینبار انجام داد و این اقدامات نیز میتواند به عنوان یکی از نقاط دستاورد دولت مورد توجه قرار گیرد.
میدان دادن به احزاب سیاسی و تأکید بر ارزشهای مفهومی مانند گفتوگو و تعامل نیز از دیگر مواردی است که میتوان در حوزه رویکردی و عملکردی مورد بررسی قرار داد. از سوی دیگر، تأکید بر فضای باز اجتماعی و برداشتن فشار از روی زنان به دلیل برخی تندرویها در زمینه پوشش، از دیگر دستاوردهای مهم دولت وفاق ملی بوده است.
در زمینه فیلترینگ نیز گرچه همچنان فیلترینگ وجود دارد، اما از لحاظ رویکردی، دولت بهصراحت اعلام کرده که مخالف فیلترینگ است. این رویکرد نیز میتواند از جمله رویکردهای ارزشمند دولت محسوب شود.
از لحاظ عملکردی نیز حرکتهایی که اخیراً آقای دکتر پزشکیان انجام داده و گروه جدیدی که شکل داده و با آن فضای سیاسی را باز کرده است، از جمله اقداماتی است که میتوان مورد بررسی قرار داد. در این زمینه نیز شاهد مخالفت جریانهای تندرو با این اقدامات بودهایم.
مریم یارمحمدی، استاد دانشگاه و کارشناس سیاسی، در گفتوگو با روزنامه «آرمان امروز» درباره تأثیر اقدامات اخیر دولت و باز شدن فضای سیاسی بر افکار عمومی اظهار کرد: آنچه در این زمینه اهمیت دارد، نحوه انعکاس رویکردهای دولت در ذهن جامعه و میزان تأثیرگذاری آن بر اعتماد عمومی است. زمانی که دولت بتواند فضای سیاسی را برای حضور و مشارکت جریانهای مختلف بازتر کند، این مسئله میتواند در شکلگیری نگاه مثبتتر جامعه نسبت به عملکرد دولت مؤثر باشد.
وی افزود: افکار عمومی بیش از آنکه صرفاً به شعارها و وعدهها توجه داشته باشد، عملکرد و نشانههای عملی تغییر را دنبال میکند. بنابراین، اقداماتی که به افزایش مشارکت سیاسی، گفتوگو میان جریانهای مختلف و کاهش فضای تقابلی منجر شود، میتواند این پیام را به جامعه منتقل کند که دولت در مسیر ایجاد فضای بازتر و پذیرش دیدگاههای متنوع حرکت میکند. این استاد دانشگاه ادامه داد: در مقابل، مخالفت جریانهای تندرو با چنین اقداماتی نیز میتواند نشاندهنده وجود مقاومت در برابر تغییر فضای سیاسی باشد. با این حال، مهم آن است که دولت بتواند این رویکرد را به شکل مستمر و قابل مشاهده ادامه دهد تا جامعه صرفاً با یک اقدام مقطعی مواجه نباشد.
یارمحمدی تصریح کرد: باز شدن فضای سیاسی زمانی میتواند تأثیر پایدار خود را بر افکار عمومی بگذارد که مردم آثار آن را در عرصههای مختلف احساس کنند. اگر جامعه شاهد افزایش مشارکت، گفتوگو و حضور دیدگاههای مختلف در ساختار تصمیمگیری باشد، میتوان انتظار داشت که این اقدامات به تقویت اعتماد عمومی نسبت به دولت کمک کند.
وی در پایان خاطرنشان کرد: یکی از مسائل مهم در ادامه مسیر دولت، تبدیل رویکردهای اعلامشده به عملکردهای ملموس است. هر اندازه فاصله میان رویکرد و عملکرد کاهش پیدا کند، امکان شکلگیری ارزیابی مثبتتر از کارنامه دولت در حوزه سیاست داخلی نیز افزایش خواهد یافت.
