فردا زمان برگزاری کنکور ۱۴۰۵ است؛ کنکوری که به خاطر شرایط جنگی و موقعیتهایی که امسال رخ داد، با تأخیر برگزار میشود. داوطلبان کنکور فرازونشیبهای بسیاری را پشت سر گذراندهاند. حالا در این شب آخر شاید بهتر باشد اندکی فضا را برای آنها مهیاتر کرد. در این مطلب کوتاه سعی شده نکاتی که میتوانند حال داوطلبان و خانوادهشان را بهبود ببخشند، دستهبندی و ارائه شوند؛ با این توضیح که چه چیزهایی به داوطلبان بگوییم یا چه کارهایی برایشان انجام دهیم. نویسنده مطلب در ایرنا معتقد است شب آخر فضای خانه برای بچهها حکم میدان مین را دارد؛ هر حرف نسنجیدهای میتواند یک اضطراب تازه ایجاد کند. خیلی وقتها ما والدین فقط میخواهیم محبتمان را نشان دهیم، اما کلمات برعکس عمل میکنند. داوطلب کنکور در یک ماراتن نفسگیر است. او تمام انرژیاش را برای یادآوری دانستهها گذاشته و حالا بیش از هر زمان دیگری به «آرامش روانی» نیاز دارد. بزرگترین کمکی که میتوان کرد، فراهمکردن آرامش و دلداری و اطمینانبخشی به او است. فقط باید کنارشان باشیم، بدون اینکه بخواهیم آنها را نصیحت کنیم یا نگران نتیجه باشیم. داوطلب تمام توان ذهنی و جسمیاش را مصرف کرده و هر حرف اضافهای، مثل یک ضربه ناگهانی عمل میکند. فراهمکردن «پناهگاه عاطفی»، یعنی فضایی امن و بدون قضاوت که بتواند در آن استراحت کند، بهترین کاری است که میشود در این دقایق آخر انجام داد. برای او مدیر عملکرد نباشید، بلکه پشتیبان نیازهای اولیهاش باشید.
فقط با یک لبخند آرام، حضور خود را در خانه به او یادآوری کنید که «من اینجا هستم و در کنارت». به یاد داشته باشید این آزمون، فقط یک مرحله از زندگی فرزند شماست؛ یک ایستگاه، نه پایان مسیر. او در این روزها بیش از هر چیز به این نیاز دارد که بداند ارزش او، به رتبه کنکور یا برندهشدن یا نشدنش وابسته نیست. اگر در این روزها خانه را به محیطی سرشار از آرامش، پذیرش و عشق تبدیل کنید، حتی اگر نتیجه کنکور آنطور که انتظار میرود نباشد، رابطه شما با او و اعتمادبهنفسش سالم باقی میماند. اما اگر با کلمات ناآگاهانه، آرامش خانه را برهم بزنید، این زخمها ممکن است مدتها در ذهن او باقی بماند. پس در این روزها، با سکوت حمایتگر و حضور آرام، اجازه دهید او با تمام توان برای خودش بجنگد.
این جملات را استفاده نکنید: «اینهمه خوندی، اگه نتیجه نگیری چی؟»؛ این جمله از نظر روانشناختی، «ترس از هدررفتن تلاش» را در او زنده میکند. داوطلب با شنیدن این حرف، ناخودآگاه روی «شکست احتمالی» تمرکز میکند، نه روی آمادگی خود. «ببین فلانی چقدر بیشتر درس خونده!»؛ مقایسه، سم مهلک اعتمادبهنفس است. «نکنه امسال کنکور خیلی سخت باشه؟»؛ سخت یا آسانبودن آزمون، چیزی نیست که در کنترل داوطلب باشد. این جمله او را از حالت «حل مسئله» به حالت «ترس از مجهولات» میبرد. «همه آیندهات به این کنکور بستگی داره»؛ این جمله یکی از بزرگترین اشتباهات است و کنکور را از یک آزمون ساده به یک «قضاوت بر سر زندگی» تبدیل میکند. «چرا داری استراحت میکنی؟»؛ مغز انسان مثل یک ماشین نیست که همیشه در حال کار باشد، مغز برای تثبیت اطلاعات، به استراحت و «خواب آرام» نیاز دارد. «استرس نداشته باش! اصلا کنکور مهم نیست»؛ این جمله نوعی «انکار احساسات» است. برای داوطلب، کنکور بسیار مهم است و استرس او هم کاملا طبیعی است، در حالی که او حتی از داشتن استرس هم مضطرب شود. «دیگه هرچی خوندی بسه؛ دیگه فایده نداره!»؛ این جمله، امید و انگیزه را در لحظه حساس از بین میبرد. تا آخرین ساعت، مرورهای کوچک و نکات کلیدی میتوانند به اعتمادبهنفس او کمک کنند. با گفتن این حرف، شما عملا او را به سمت تسلیمشدن و رهاکردن تلاشهای نهایی سوق میدهید. «واقعا فکر میکنی با این وضعیت خواب، رتبه میاری؟»؛ نقدکردن سبک زندگی در روزهای آخر، فقط باعث میشود او در لاک دفاعی فرو برود. «فلانی (فامیل) پرسید کنکور چی شد؟ منم گفتم فعلا که درس میخونه...»؛ اینکه بخواهید به دیگران گزارش بدهید یا فشار نظرات دیگران را به خانه بیاورید، یعنی کنکور او را به یک «موضوع عمومی» تبدیل کردهاید. «از فردا که کنکور تموم بشه، دیگه راحت میشی...»؛ این جمله ناخودآگاه القا میکند که «زندگی الان، فقط عذاب و سختی است». این کار، نگاه او را به زمان حال، منفی میکند. بهتر است بهجای تمرکز بر «پایان این وضعیت»، روی «ثبات وضعیت فعلی» تمرکز کنید.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.
