به گزارش گروه رسانهای شرق،
الهه جعفرزاده :محمدمهدی سیدناصری،پژوهشگر حقوق بینالملل کودکان، معتقد است مسئله فیلترشکن برای کودکان صرفاً موضوع دسترسی به اینترنت نیست، بلکه به نحوه جامعهپذیری نسل آینده، امنیت روانی و دیجیتال آنان و مسئولیت نهادهای مختلف در قبال حقوق کودک گره خورده است.او از «عادی شدن ناامنی»، تضعیف سواد رسانهای و شکلگیری نسلی سخن میگوید که بخش مهمی از هویت خود را در محیطهایی میسازد که هیچ مسئولیتی در قبال رشد و سلامت او بر عهده ندارند.
*چند درصد از کاربران کودک و نوجوان در فضای مجازی از فیلترشکن استفاده میکنند؟
بر اساس نتایج تازه افکارسنجی درباره زیست کودکان و نوجوانان در فضای مجازی، حدود ۲۳ درصد از کاربران ۶ تا ۱۵ ساله ما از فیلترشکن استفاده میکنند. اگر بخواهم تنها با یک جمله این آمار را توصیف کنم، باید بگویم ما دیگر با یک مسئله فناورانه روبهرو نیستیم؛ با یک مسئله عمیق تربیتی، اجتماعی، حقوقی و حتی تمدنی مواجه هستیم.
*این آمار از منظر حقوق کودک و آینده اجتماعی کشور چه پیامی دارد؟
در نگاه اول ممکن است برخی بگویند «فیلترشکن فقط یک ابزار است.» اما برای یک کودک، فیلترشکن صرفاً یک نرمافزار نیست؛ نخستین تجربه عبور از یک محدودیت است. کودک هنوز توانایی کامل تحلیل پیامدهای رفتارش را ندارد. او نمیداند امنیت سایبری چیست، داده شخصی چیست، بدافزار چیست یا سوءاستفاده دیجیتال چگونه رخ میدهد. او تنها یاد میگیرد که برای رسیدن به هدف، باید محدودیت را دور بزند.
همین نقطه، آغاز یک تغییر مهم در فرایند جامعهپذیری است. ما سالها درباره آموزش صداقت، قانونمداری، مسئولیتپذیری و اعتماد اجتماعی صحبت کردهایم، اما اکنون نسلی در حال رشد است که از همان سالهای ابتدایی زندگی دیجیتال، نخستین تجربه حضورش در اینترنت با نصب فیلترشکن آغاز میشود.
این صرفاً یک رفتار تکنولوژیک نیست؛ یک تجربه تربیتی است و آثار تربیتی آن ممکن است بسیار ماندگارتر از خود استفاده از اینترنت باشد.
*برخی تصور میکنند کودکان صرفاً برای بازی، سرگرمی یا …
