حجتالله صیدی در همایش تخصصی بررسی مصادیق جرم دستکاری بازار سرمایه که روز دوشنبه در سالن همایشهای سازمان بورس و اوراق بهادار برگزار شد، گفت: معمولاً پروندههایی که در بازار سرمایه شکل میگیرد، نسبت به بازار پول پروندههای پیچیدهتری است. در بازار پول، بعضی مسائل کمی واضحتر و روشنتر است، اما در بازار سرمایه با موضوعات و عوامل متعددی مواجه هستیم.
رئیس سازمان بورس و اواق بهادار با اشاره به اینکه هر یک از مفاهیم جرم، تقلب و رفتار مجرمانه تعریف و مشخصات خاص خود را دارند، گفت: یکی از موضوعات رایج، ارزشگذاری داراییهاست. فرض کنید شرکتی قرار است در بورس عرضه شود و در فرآیند عرضه اولیه، تقلب یا جرمی اتفاق بیفتد و قیمت یک دارایی دو یا سه برابر ارزش واقعی تعیین شود. از سوی دیگر ممکن است یک دارایی ارزانتر از ارزش واقعی قیمتگذاری شود و در نتیجه عدهای با قیمت پایینتر اقدام به خرید کنند.
چالشهای تشخیص دستکاری قیمت: از پیچیدگیهای نظری تا واقعیت بازار ۱. پیچیدگی مفهوم «قیمت عادلانه»
ارزشگذاری سهام یکی از پیچیدهترین مباحث علم اقتصاد است. قیمت سهام نه فقط تابع عرضه و تقاضا، بلکه تحت تأثیر عوامل بنیادی (سود شرکت، داراییها، ناترازی انرژی، تحریمها و سیاستهای کلان) است. با وجود مطالعات دانشگاهی فراوان (مانند مدلهای CAPM و فاما-فرنچ)، هنوز اجماع مطلقی بر سر «قیمت واقعی» وجود ندارد و این موضوع، مرز تشخیص رفتار عادی از غیرعادی را دشوار میکند.
۲. مرز باریک میان فعالیت عادی و جرم
سرمایهگذاران بهطور طبیعی به دنبال کسب سود حداکثری (خرید در ارزانترین و فروش در گرانترین قیمت) هستند. این رفتار عادی بازار است. اما چالش زمانی آغاز میشود که این فرآیند با «عنصر مجرمانه» (تبانی و دستکاری قیمت) آلوده شود.
تشخیص این موضوع در بازاری که روزانه …
