بسیاری از سرمایهگذاران سود مرکب را با عبارت «سود روی سود» میشناسند؛ این تعریف برای شروع درست است، اما در بازار سهام باید کمی دقیقتر بود. در بورس نرخ سود ثابت و از پیش تعیینشدهای وجود ندارد؛ اگر بازده ایجادشده در سرمایه باقی بماند، میتواند در دورههای بعد خود نیز بازده ایجاد کند؛ بنابراین اصطلاح «بازده مرکب» برای بازار سهام دقیقتر است. سود مرکب در بورس چیست؟
Investor.gov، وبسایت آموزشی کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا، سود مرکب را سودی تعریف میکند که هم روی اصل سرمایه و هم روی سودهای انباشته قبلی محاسبه میشود. در بازار سهام، مفهوم دقیقتر «بازده مرکب» است؛ یعنی بازده قبلی از سرمایه خارج نمیشود و در دوره بعد همراه با اصل سرمایه در معرض سود یا زیان قرار میگیرد.
فرض کنید فردی ۱۰۰ میلیون تومان سرمایهگذاری کرده و ارزش دارایی او در پایان یک دوره ۲۰ درصد افزایش یافته است؛ سرمایه اکنون ۱۲۰ میلیون تومان است. اگر این مبلغ در سرمایهگذاری باقی بماند و در دوره بعد نیز ۲۰ درصد بازده فرضی ایجاد شود، مبنای دوره دوم ۱۲۰ میلیون تومان خواهد بود و ارزش سرمایه به ۱۴۴ میلیون تومان میرسد. در واقع، بازده دوره اول در دوره دوم نیز وارد چرخه سرمایهگذاری شده است. سود مرکب در بورس چگونه ایجاد میشود؟
اثر مرکب در سهام میتواند از دو مسیر شکل بگیرد. نخست، اگر ارزش سهم افزایش پیدا کند و سرمایهگذار دارایی را نگه دارد، بازده دوره بعد بر ارزش جدید سرمایه اثر میگذارد. دوم، اگر شرکت سود نقدی پرداخت کند، بازسرمایهگذاری این سود باعث میشود مبلغ دریافتی نیز در بازده دورههای بعد مشارکت داشته باشد.
پس برای ایجاد اثر مرکب لزوماً نیازی به فروش و خرید مجدد همان سهم نیست؛ مهم، باقیماندن بازده در چرخه سرمایهگذاری است. تفاوت سود ساده و سود مرکب چیست؟
تفاوت اصلی در مبنای محاسبه است. در سود ساده، بازده هر دوره فقط بر پایه سرمایه اولیه سنجیده میشود؛ اما در حالت مرکب، سرمایه اولیه به همراه بازدههای قبلی مبنای دورههای بعد قرار میگیرد.
مقایسه رشد ساده فرضی و بازده مرکب
ویژگی
سود ساده
سود یا بازده مرکب
مبنای محاسبه
سرمایه اولیه …
