ایرانیان از گذشته، گاهی تاریخ خود را بر تار و پود قالی گره زدهاند. در این سرزمین، قالی حافظهای بافتهشده از رنجها، آرمانها، پیروزیها و سوگهاست.
یکی از تأثیرگذارترین نمونهها، قالیچه تصویری «هاوارد باسکرویل»، معلم جوان آمریکایی، است که جان خود را در راه آزادیخواهان مشروطه تبریز فدا کرد. جوانی بیستوچهارساله که در پاسخ به اصرار کنسول آمریکا برای ترک میدان نبرد گفت: «تنها فرق من با این مردم، زادگاهم است و این فرق بزرگی نیست.» همین جمله کافی بود تا او نه یک بیگانه، بلکه فرزندی از آرمان آزادی ایران شود.
مدتی پس از پیروزی مشروطهخواهان، به دستور «شیخ محمد خیابانی»، تصمیمی ارزشمند گرفته شد که روح فرهنگ ایرانی را بازتاب میداد. قرار شد قالیچهای نفیس با تصویر باسکرویل بافته و برای مادرش در آمریکا فرستاده شود. پیشتر نیز «ستارخان»، سردار ملی، تفنگ باسکرویل را در پرچم ایران پیچیده و همراه با عکس «فوج نجات» برای خانواده او فرستاده بود. او در تلگرافی نوشت: «ایران در غم از دست رفتن پسر عزیزتان در راه آزادی سوگوار است.» …
