طرح جنجالی مجلس برای هنرمندان!

به گزارش ایلنا، متن این بیانیه به شرح زیر است:

مصوبه مجلس شورای اسلامی درباره مجازات و محرومیت دائمی فیلمسازان و فعالان حوزه فرهنگ و هنر نگرانی‌هایی جدی را در سطح جامعه سینما و اهالی فرهنگ و هنر ایجاد کرده.

البته بدیهی است حمایت از امنیت ملی و مقابله با هرگونه مداخله یا نفوذ بیگانه، ضرورت دارد، اما این ضرورت نباید بهانه‌ و دستاویزی برای ایجاد عناوین مجرمانه مبهم و قابل تفسیر و تعیین مجازات‌های سنگین و مادام‌العمر برای فعالیت‌های هنری و حرفه‌ای شود.

هنر و سینما عرصه اندیشه، روایت و بیان است و فیلمساز را نباید صرفاً به دلیل ساخت یک اثر یا نوع نگاه خود، از حق فعالیت حرفه‌ای محروم کرد. محرومیت مادام‌العمر از شغل و حرفه یا خدمات دولتی مجازاتی بسیار سنگین است که با اصل تناسب جرم و مجازات و نیز حق انتخاب شغل که در اصل ۲۸ قانون اساسی به رسمیت شناخته شده، در تعارض است.

قانون‌گذار باید توجه داشته باشد در حوزه هنر، مرز میان نقد، روایت، بازنمایی یک واقعیت، تخیل هنری با آنچه ممکن است "سیاه‌نمایی" یا عناوین مشابه آن تلقی شود، بسیار باریک است و نمی‌شود با تعابیر کلی و بدون معیارهای روشن آن را جرم‌انگاری کرد و برایش مجازات در نظر گرفت. قانون باید روشن و دقیق باشد تا هنرمند نگران نباشد چه چیزی در اندیشه و اثرش ممکن است، بعدها، جرم باشد و مستوجب مجازاتی شود که تمام آینده حرفه‌ای او را از بین ببرد.

سینمای ایران در طول دهه‌ها با تلاش کارگردانان، نویسندگان، و دیگر دست‌اندرکاران خود شکل گرفته و بخش مهمی از اعتبار فرهنگی کشور را در جهان به دست آورده است. اختلاف نظر با یک فیلم یا نقد محتوای آن، امری طبیعی است؛ اما پاسخ به یک اثر هنری نباید سلب موقت یا همیشگی امکان آفرینش از هنرمند باشد.

کانون کارگردانان سینمای ایران خواستار آن است که مفاد این مصوبه با دقت و با توجه به اصول قانون اساسی، حقوق شهروندی، حقوق حرفه‌ای هنرمندان و اصل تناسب جرم و مجازات مورد بازنگری قرار گیرد تا اختلاف نظرهای فرهنگی و هنری منتهی به ایجاد محرومیت‌های مختلف برای سینماگران و هنرمندان نشود.

سینما برای زنده ماندن، به امنیت نیاز دارد؛ اما امنیت سینما فقط امنیت ساختمان‌ها و تجهیزات نیست. امنیت واقعی سینما، امنیت اندیشه و امکان آفرینش آزاد هنری است.

کانون کارگردانان سینمای ایران انتهای پیام/

در بخشی از بیانیه خانه سینما آمده است:

مجلس شورای اسلامی در ۲۵ مرداد ۱۴۰۵، کلیات طرح «مقابله با نفوذ سرویس‌های اطلاعاتی و دولت‌ها یا نهادهای بیگانه در کشور» را با ۱۸۳ رأی موافق به تصویب رساند. دربخش‌هایی از این مصوبه مجموعه‌ فعالیت‌های فرهنگی و هنری از جمله تولید فیلم، سریال، مستند، تئاتر، موسیقی و کتاب را هدف قرار داده و موجبات نگرانی عمیق اصحاب فرهنگ و هنر به ویژه سینما شده است.

خانه سینما در این بیانیه با اشاره به تورم پنج ماهه سال ۱۴۰۵ ، درجات سوءتغذیه و خط فقر یادآوری کرده است که به‌سختی می‌توان به اولویت‌هایی از این دست پرداخت، مگر آنکه به صداقتِ تدوین‌گران و اشرافِ تصویب‌کنندگان بر معیشتِ مردم، تردیدی جدی روا داریم.

در ماده‌ای از این طرح ناسنجیده، آثاری را که «چهره سیاه از ایران» ارائه دهند، مشمول مجازات می‌داند. با این حال، هیچ تعریف شفاف و حقوقی مشخصی از واژه کشدار «سیاه‌نمایی» ارائه نشده است. این ابهام، تشخیص مصداق را به سلیقه‌ نهادهای نظارتی واگذار می‌کند و هر اثر نقادانه یا واقع‌گرای اجتماعی را در معرض اتهام قرار می‌دهد. تجارب پیشین به خوبی آشکار می کند و نشان داده که مفهوم «سیاه‌نمایی» در ایران به‌راحتی به هر نقد اجتماعی یا نمایش آسیب‌های جامعه تعمیم داده می‌شود.

مصوبه با تهدید به مجازات‌های سنگین، عملاً هنرمندان را از پرداختن به موضوعات اجتماعی، تاریخی یا سیاسی بازداشته، سینما و هنر را از کارکرد اصلی خود یعنی نقد، آگاهی‌بخشی و بازنمایی واقعیت‌های جامعه تهی می‌کند. هنر همواره آینه‌ تمام‌نما از جامعه بوده؛ محدود کردن آن به تصویرگری صرفاً آرمانگرایانه، گسست نهاد هنر از زیست‌جهان مردم را رقم می‌زند.

اصل بیست و چهارم قانون اساسی، نشر افکار را آزاد می‌داند و تنها محدودیت آن را «مخالف با موازین اسلامی» یا «مضر به حقوق عمومی» می‌داند. عنوان مبهم و کشدار «سیاه‌نمایی» را به‌سختی می‌توان در این چارچوب تعریف کرد. افزون بر این، محرومیت مادام‌العمر، با اصل کرامت انسانی و حق اشتغال که در اصول متعدد قانون اساسی بدان اشاره شده، در تعارض آشکار است.

در یک کلام، این مصوبه نه تنها گامی در جهت حل مسائل (بخصوص امنیتی) و بحران های فرهنگی کشور نیست، بلکه با رویکردی همراستا با دشمنان این سرزمین با جرم انگاری بدیهی ترین ارتباطات و فعالیت های فرهنگی هنری موجب ایجاد نقار و شکاف بزرگ در میان ملت شریف ایران شده، زمینه‌ی سرکوب نظام‌مند آفرینش و هنر انتقادی را فراهم می‌کند.

نمایندگان مجلس روز یکشنبه ۲۵ مرداد ۱۴۰۵ با ۱۸۳ رأی موافق، ۴ رأی مخالف و ۵ رأی ممتنع از مجموع ۲۵۸ نماینده حاضر، کلیات طرح «مقابله با نفوذ سرویس‌های اطلاعاتی و دولت‌ها یا نهادهای بیگانه در کشور» را تصویب کردند.

به گزارش تجارت نیوز، در پی طرح «مقابله با نفوذ سرویس‌های اطلاعاتی و دولت‌ها یا نهادهای بیگانه» که دولت هم با آن مخالفت کرده است، خانه سینما در بخش‌هایی از بیانیه‌ای که منتشر کرده با اشاره به این طرح که ۲۵ مرداد ماه در مجلس کلیات‌ آن مصوب شده، از نگرانی اصحاب فرهنگ و هنر به ویژه سینما درباره کلیات مصوب شده این طرح ابراز نگرانی کرده است.

در ادامه این بیانیه به آمارهایی در حوزه اقتصادی، اجتماعی که جامعه با آن دست به گریبان است، اشاره شده است.

در بخش دیگری از بیانیه خانه سینما به ماده‌ای از این طرح اشاره شده و آمده است:«در ماده‌ای از این طرح ناسنجیده توصیف شده آثاری را که «چهره سیاه از ایران» ارائه دهند، مشمول مجازات می‌داند. با این حال، هیچ تعریف شفاف و حقوقی مشخصی از واژه کشدار «سیاه‌نمایی» ارائه نشده است. این ابهام، تشخیص مصداق را به سلیقه‌ی نهادهای نظارتی واگذار می‌کند و هر اثر نقادانه یا واقع‌گرای اجتماعی را در معرض اتهام قرار می‌دهد. تجارب پیشین به خوبی آشکار می‌کند و نشان داده که مفهوم «سیاه‌نمایی» در ایران به‌راحتی به هر نقد اجتماعی یا نمایش آسیب‌های جامعه تعمیم داده می‌شود.»

در بخش دیگری با اشاره به این طرح آمده است: «با تهدید به مجازات‌های سنگین، عملاً هنرمندان را از پرداختن به موضوعات اجتماعی، تاریخی یا سیاسی بازداشته، سینما و هنر را از کارکرد اصلی خود یعنی نقد، آگاهی‌بخشی و بازنمایی واقعیت‌های جامعه تهی می‌کند. هنر همواره آینه‌ی تمام‌نما از جامعه بوده؛ محدود کردن آن به تصویرگری صرفاً آرمانگرایانه، گسست نهاد هنر از زیست‌جهان مردم را رقم می‌زند.»

در بخش‌های پایانی بیانیه خانه سینما با اشاره به «اصل بیست و چهارم قانون اساسی» آمده است که «این اصل نشر افکار را آزاد می‌داند و تنها محدودیت آن را «مخالف با موازین اسلامی» یا «مضر به حقوق عمومی» می‌داند. عنوان مبهم و کشدار «سیاه‌نمایی» را به‌سختی می‌توان در این چارچوب تعریف کرد. افزون بر این، محرومیت مادام‌العمر، با اصل کرامت انسانی و حق اشتغال که در اصول متعدد قانون اساسی بدان اشاره شده، در تعارض آشکار است.»

در پایان با تاکید بر اینکه این طرح «نه تنها گامی در جهت حل مسائل (بخصوص امنیتی) و بحران های فرهنگی کشور نیست، بلکه با رویکردی با جرم انگاری بدیهی‌ترین ارتباطات و فعالیت های فرهنگی هنری، موجب ایجاد نقار و شکاف بزرگ در میان ملت شریف ایران شده» و در این بیانیه توصیف شده است که این طرح «زمینه‌ی سرکوب نظام‌مند آفرینش و هنر انتقادی را فراهم می‌کند.»

منبع: ایسنا